Uw profiel is aangemaakt

U heeft een e-mail ontvangen met een activatielink. Vergeet niet binnen 24 uur uw profiel te activeren. Veel leesplezier!

Hoog tijd voor een kortere werkweek

home

André Doorlag

Door de invoering van zelfscankassa's bij AH worden veel caissières overbodig. © anp
Opinie

Werk wordt schaarser, de werkdruk hoger, stelt psycholoog André Doorlag. Willen we het werkloosheidsprobleem oplossen, dan moeten we inzetten op arbeidsduurverkorting.

Zo ongeveer de ene helft van de bevolking werkt zich een burn-out, en de andere helft kijkt werkeloos toe

De aanpak van het werkloosheidsprobleem is niet meer van deze tijd. De huidige aanpak gaat blijkbaar uit van de gedachte dat er volledige werkgelegenheid is en dat het aan de werkloze zelf te wijten is dat hij of zij geen werk heeft: de werkloze wil niet, of is onvoldoende geëquipeerd.

In dat kader heeft de overheid allerlei (pest)programma's en maatregelen bedacht om werklozen te prikkelen aan het werk te gaan. Omdat deze aanpak veel geld kost en niet werkt, komen gemeenten nu in verzet. Dat is niet zo vreemd, want de banen zijn er niet en het leidt alleen maar tot frustraties.

Het is duidelijk dat er de laatste tijd geen sprake meer is van volledige werkgelegenheid en dat kan bijna geheel op het conto van nieuwe technologieën worden geschreven. In de jaren dertig van de vorige eeuw voorspelde Keynes dat in de 21ste eeuw iedereen nog maar 15 uur in de week zou werken. Nu zijn we zover en wat zien we? Zo ongeveer de ene helft werkt zich een burn-out, en de andere helft - de werkloosheid is veel hoger dan de officiële cijfers aangeven - kijkt werkeloos toe.

Gespleten samenleving
Wij psychologen verdienen daar veel geld aan, dus mij hoort u niet klagen, maar het is wel vreemd hoe we nu met het werkloosheidsprobleem omgaan. Een negatief gevolg van de huidige aanpak is dat de samenleving steeds meer gespleten raakt en dat de frustraties toenemen. De werkenden vinden dat de werklozen voor hun geld een tegenprestatie moeten leveren. Anderzijds kunnen de werklozen de werkenden verwijten dat zij al het werk hebben ingepikt, want werk is schaars geworden.

Lees verder na de advertentie
Een overheid die inzet op ar­beids­duur­ver­kor­ting, zorgt voor een win-winsi­tu­a­tie

Gek genoeg hoor je dat laatste verwijt nauwelijks. Werklozen leggen de schuld vaak ook bij zichzelf. Ze kruipen in een slachtofferrol, in plaats van in verzet te komen.

Willen we het werkloosheidsprobleem werkelijk oplossen, dan moeten we volop inzetten op arbeidsduurverkorting, want de economische groei zal door nieuwe technologieën alleen maar tot meer afstoten van werk leiden. In de jaren tachtig is dit middel door overheid en vakbonden - waar zijn ze nu? - ook ingezet, wat toen veel banen heeft opgeleverd. Voltijdsbanen moeten worden opgesplitst in deeltijdbanen.

Uit de vele taak- en functieanalyses, die ik heb uitgevoerd, blijkt dat dit vaak goed mogelijk is. Een 24-urige werkweek zou de norm moeten worden. De overheid kan dit fiscaal stimuleren.

Andersom
Nu is het nog zo dat het voor een werkgever goedkoper is om één werknemer voor 40 uur in dienst te hebben dan twee voor 20 uur. Dit moet uiteindelijk andersom. Het is duidelijk dat dit, vanwege de financiële consequenties voor de voltijdwerkers, geleidelijk moet worden uitgevoerd. Veel medelijden hoef je echter ook niet met ze te hebben, want de financiële consequenties voor werklozen zijn ook groot. Uitzonderingen kun je maken voor specialistische banen waarvoor schaarste heerst aan arbeidskrachten.

Een overheid die inzet op arbeidsduurverkorting, zorgt voor een win-winsituatie. Minder burn-outs, voor de meesten weer werk en dus lagere sociale lasten, opheffing van de tweedeling, en er blijft meer tijd over voor andere activiteiten, zoals het helpen van een hulpbehoevende buurman - de participatiemaatschappij. In plaats van dat we allemaal slachtoffer worden van de technologische ontwikkelingen, kunnen we er meer van gaan profiteren. Daar wordt uiteindelijk iedereen beter van. Nu de politiek nog.

André Doorlag: psycholoog

Trouw.nl is vernieuwd. Vanaf nu is onbeperkte toegang tot Trouw.nl alleen voor (proef)abonnees.


Wilt u dit artikel verder lezen?

Maak vrijblijvend een profiel aan en krijg gratis 2 maanden toegang.

Het e-mailadres bij dit profiel is nog niet bevestigd. Een link om te bevestigen kun je vinden in je inbox.
Ben je de link kwijt? Vraag hier een nieuwe aan.

Ongeldig e-mailadres

Wachtwoord is niet correct

tonen

Wachtwoord komt niet overeen

tonen

U moet akkoord gaan met de gebruiksvoorwaarden


Wij gaan vertrouwelijk om met uw gegevens. Lees onze privacy statement.

Deel dit artikel

Advertentie
Zo ongeveer de ene helft van de bevolking werkt zich een burn-out, en de andere helft kijkt werkeloos toe

Een overheid die inzet op ar­beids­duur­ver­kor­ting, zorgt voor een win-winsi­tu­a­tie