Hongerstaking

home

Nuweira Youskine

Column

Mannen met spieren als scheepskabels, elke dag bezig de wereld een stukje beter te maken: zo werd ons de ware superheld traditiegetrouw voorgespiegeld.

In 2011 zagen we een nieuw soort held opstaan. Man of vrouw, klein of groot, slim of minder intelligent, het deed er niet toe. Een massa grijze muizen eigenlijk, die tezamen grootse wonderen nastreefde. Een einde aan onverzadigbare consumptiedrang door middel van de Occupy-beweging, of het afzetten van dictatoriale heersers door het Arabische Lentevolk.

En ver weg van Europa, de Verenigde Staten en het Midden-Oosten, is misschien nog wel de meest onwaarschijnlijke held opgestaan. Hij is klein van stuk, mist een voortand en is 74 jaar oud. Anna Hazare, zoals hij genoemd wordt, staakt sinds april geregeld zijn voedselinname als stil protest.

De hongerstaking, ooit door Mahatma Gandhi met groot succes als verzetsmiddel gebruikt, is helemaal terug. En waar Gandhi streed tegen de Britse overheersing, ageert Hazare tegen een kwaal die wellicht nog lastiger te verdrijven is dan destijds de Engelse kolonialen: de alomtegenwoordige Indiase corruptie. Iedereen die wel eens aan een Indiaas loket heeft gestaan, weet dat het waarschijnlijk gemakkelijker is een woestijn tot bloei te brengen.

Toch heeft Hazare inmiddels een grote aanhang en deed de politiek naar aanleiding van zijn acties al meerdere concessies. Maar zo snel is Hazare niet tevreden. Vandaag is de laatste dag in wederom een driedaagse vastenronde omdat de hervormingen volgens hem niet ver genoeg gaan.

Intussen groeit onder de Indiërs de kritiek op Hazare's methode van protest. Een verwoed debat is losgebarsten. Sommigen noemen hongerstaking een onacceptabele vorm van chantage. Een blogger vergeleek Hazare met een dictator - 'als ze niet doen wat hij wil, gaat hij hen terroriseren'. Anderen vinden Hazare niet Gandhiaans genoeg en beschuldigen hem ervan dat hij niet vanuit dezelfde zuivere en spirituele basis handelt.

Je kunt de klok erop gelijk zetten dat zodra het eerste vuur van het idealisme gedoofd is, de twijfel toeslaat. Opbouwende kritiek verandert in het belachelijk maken van de idealisten. Zo ook werden de Occupy'ers uiteindelijk neergezet als een stel nutteloze uitkeringstrekkers zonder duidelijk doel. De Arabieren die hun dictators omver wierpen, afgeschilderd als verkapte aanhangers van fundamentalisten.

Maar wat als ook maar één ambtenaar zich Hazare herinnert, wanneer hij op het punt staat een lage-kaste landgenoot zijn laatste roepi's af te troggelen? Wat als ook maar één bedrijfsaccountant denkt aan een gedupeerde meute en net op tijd zijn grijpgrage vingers uit de geldkluis terugtrekt? Wat als ook maar één van de vele nog resterende dictators in de wereld zich even niet meer almachtig voelt als hij naar het Midden-Oosten kijkt?

Zoals Gandhi zou zeggen: wees zelf de verandering die je wil zien in de wereld.

Lees verder na de advertentie

Trouw.nl is vernieuwd. Ter kennismaking mag u nu gratis onze artikelen lezen.

Deel dit artikel

Advertentie