Uw profiel is aangemaakt

U heeft een e-mail ontvangen met een activatielink. Vergeet niet binnen 24 uur uw profiel te activeren. Veel leesplezier!

Help, mijn jongen begint ineens te stinken!

Home

Maaike Bezemer

© Fadi Nadrous
opvoedvraag

Hoe komt mijn tiener opeens aan die lichaamsgeur? En hoe komt hij ervan af?

Zoon van bijna dertien komt aardig in de puberteit, schrijft een moeder. De baard in de keel, vlasjes op zijn bovenlip, hij groeit als kool. "Reuze aandoenlijk. Opeens slingeren er reusachtige schoenen in de kamer en zit de wasmand vol met grotejongenskleding!"

Lees verder na de advertentie

De fysieke ruimte die hij inneemt is nog tot daaraan toe, het echte probleem zijn zijn ontwikkelende zweetklieren. "Zijn aanwezigheid is soms opdringerig", schetst ze. "Die schoenen kunnen behoorlijk stinken, om niet te spreken van zijn voeten. Dagelijks een schoon shirt en voldoende deodorant kunnen zijn lichaamsgeur nauwelijks verhullen." Hoe kan moeder ervoor zorgen dat hij controle houdt over zijn lichaamsgeur, vraagt ze. En hoe laat ze hem inzien dat hij zelf verantwoordelijk is voor de persoonlijke hygiëne? "Hij moet dagelijks douchen, maar kan dat nog steeds niet zelf bedenken."

Mogelijk speelt de afkeer bij moeder vooral omdat hij niet meer ruikt zoals ze gewend was

Onderzoeker Ilja Croijmans

Hormonen en bacteriën

Wat er in zijn lijf gebeurt, kan de jongen maar moeilijk controleren, zegt Chris Callewaert, bio-ingenieur aan de universiteit van Gent - die de bijnaam Doctor Armpit overhield aan zijn promotieonderzoek naar okselgeur. In de puberteit worden de zogenaamde apocriene zweetklieren actief. Die zitten bij de oksels, rond de anus en genitaliën, maar ook bij tepels, oogleden en het oorkanaal. Volgens Callewaert produceren ze een gele, vetachtige substantie. Tegelijk kampt het tienerlijf met een hogere productie aan vetten én een veranderende hormoonhuishouding. "Die hormonen worden afgebroken door huidbacteriën, maar dat brengt wel een geur met zich mee." Callewaert spreekt mysterieus van een 'sterke shift in het huidmicrobioom'. Op de huid van volwassen zitten bijvoorbeeld corynebacteriën, die bekend staan om hun 'relatie' met lijfgeur. Kinderen hebben die niet.

Als het dieet van huidbacteriën verandert, veranderen ook de geuren die ze produceren, weet Ilja Croijmans, onderzoeker in sociale- en gedragswetenschappen aan de Universiteit Utrecht. Dat kunnen die veranderende hormonen zijn, maar ook wat de mens zelf nuttigt, zoals knoflook en alcohol. "Er is heel zwak bewijs dat veganisten beter ruiken dan mensen die vlees eten." Zijn collega Jasper de Groot stelde vast dat mensen die vrolijk zijn, anders ruiken dan mensen die dat niet zijn.

Pubers gaan meer zweten. Dat op zich hoeft geen probleem te zijn: het mengsel van water, zouten en mineralen 'stinkt' pas als bacteriën het hebben 'verwerkt'. Een zoon die veel zweet, veel hormonen produceert én niet al te veel doucht, levert vanzelf meer geur af, zegt Croijmans. Hij zou wel willen weten of meer mensen vinden dat de jongen niet lekker ruikt. "Niet een vraag die het goed doet op een feestje, maar hoe bekender een geur, hoe lekkerder men het vindt. Mogelijk speelt de afkeer bij moeder vooral omdat hij niet meer ruikt zoals ze gewend was."

Luisteren

Tamar de Vos denkt dat moeder hem gewoon naar de douche moet blijven praten. Dertien is nog jong, vindt de opvoedkundige. "Het hoort erbij dat je hem helpt herinneren. Dat je uitleg geeft. Hygiëne heeft nou eenmaal niet hun hoogste prioriteit."

Ouders denken dat tieners niet naar hen luisteren, maar dat spreekt De Vos tegen. "Ze slaan die adviezen echt wel op." En er komt een keer dat ook deze zoon spontaan de badkamer bezet, verzekert ze. "Misschien wel als hij verliefd wordt of als er een uitje gepland staat." Moeder moet voorkomen dat hij er door anderen op wordt aangesproken. "Opmerkingen van leeftijdsgenoten maken vast meer indruk, maar zijn ook extra pijnlijk."

Volgens bio-ingenieur Chris Callewaert is de angst om te worden aangesproken groot. Het effect is dat mensen met een lijfgeur doorgaans hygiënischer zijn dan mensen zonder. Er is niet echt reden toe, zegt hij. "Als het van je eigen lichaam komt, ben je echt de eerste die het ruikt. "

Hij heeft nog wat praktische tips. Moeder kan helpen door af en toe een kookwas te doen. Dat reinigt de machine. Wassen op 30 graden doodt geen bacteriën maar wisselt ze vooral uit. Als zoon gaat douchen, moet hij zeep gebruiken: minder vetten op de huid betekent minder geur. En koop geen anti -transpirant (deodorant met aluminium): dat werkt tegen zweten, maar niet tegen geur en stimuleert 'foute' bacteriën. En zoon moet vooral katoen dragen, zegt Callewaert: "Polyester helpt de groei van onwelriekende bacteriën."

Lastige pubers, dreinende tieners of krijsende kleuters? Elke week behandelt Trouw een opvoedvraag van lezers. Zelf een kwestie indienen? Mail naar opvoedvraag@trouw.nlLees hier meer afleveringen


Het e-mailadres bij dit profiel is nog niet bevestigd. Een link om te bevestigen kunt u vinden in uw inbox.
Bent u de link kwijt? Vraag hier een nieuwe aan.

Wachtwoord is niet correct

tonen

Wachtwoord komt niet overeen

tonen

Door een profiel aan te maken ga je akkoord met de gebruiksvoorwaarden en geef je aan het privacy statement en het cookiebeleid te hebben gelezen.

Deel dit artikel

Mogelijk speelt de afkeer bij moeder vooral omdat hij niet meer ruikt zoals ze gewend was

Onderzoeker Ilja Croijmans