Uw profiel is aangemaakt

U heeft een e-mail ontvangen met een activatielink. Vergeet niet binnen 24 uur uw profiel te activeren. Veel leesplezier!

Hebben alle politieagenten onderzoeken gestart.......

Home

Peter-Arno Coppen

© anp
TAAL

Een lezer stoort zich aan de zin 'De politie is een onderzoek gestart.' In een mail schetst hij, een beetje zoekend, zijn overwegingen: hij begint met het probleem dat je eigenlijk niet goed kunt bepalen wat onderwerp en voorwerp is. 

Als je bedenkt wat er gestart is, dan is dat het onderzoek. Dus eigenlijk zou je moeten zeggen: 'Door de politie is een onderzoek gestart', of desnoods 'De politie is met een onderzoek gestart'. Of is het beter om te zeggen 'De politie heeft een onderzoek gestart?'

Lees verder na de advertentie

Ik denk dat de laatste overweging de spijker op zijn kop slaat. Het werkwoord 'starten' kan twee verschillende hulpwerkwoorden van tijd krijgen. Het is 'Ik heb mijn auto gestart', maar 'Ik ben een lange reis gestart'. Wat is het verschil? In het tweede geval is 'starten' een 'veranderingswerkwoord': Het geeft aan dat het onderwerp zelf een verandering van toestand heeft ondergaan.

Het is 'Ik heb mijn auto gestart', maar 'Ik ben een lange reis gestart'. Wat is het verschil?

Veranderingswerkwoorden krijgen 'zijn' in de voltooide tijd: het is 'Ik ben gegroeid', 'Ik ben ergens gewend', en 'Ik ben iets begonnen'. Bij 'starten' heb je twee mogelijkheden. Je kunt zeggen 'De scheidsrechter heeft de wedstrijd gestart', maar ook 'De scheidsrechter is de wedstrijd gestart.' Het verschil is dat je in de tweede zin meer uitdrukt dat de scheidsrechter zelf ook deel uitmaakt van de wedstrijd.

Het werkwoord 'beginnen' (betekenisverwant aan 'starten') heeft nog wel iets interessants. Dat is nu een veranderingswerkwoord, maar zo is het blijkbaar niet begonnen. Een van de bekendste Oudnederlandse zinnetjes begint met 'Hebban olla vogala nestas hagunnan' ('Hebben alle vogels nesten begonnen').

Elke dag bespreekt Peter-Arno Coppen of Van Dale-hoofdredacteur Ton den Boon een taalkwestie. Lees meer taalrubrieken op trouw.nl/taal.

Ook een prangende taalvraag? Mail naar p.a.coppen@let.ru.nl.


Het e-mailadres bij dit profiel is nog niet bevestigd. Een link om te bevestigen kunt u vinden in uw inbox.
Bent u de link kwijt? Vraag hier een nieuwe aan.

Wachtwoord is niet correct

tonen

Wachtwoord komt niet overeen

tonen

Door een profiel aan te maken ga je akkoord met de gebruiksvoorwaarden en geef je aan het privacy statement en het cookiebeleid te hebben gelezen.

Deel dit artikel

Het is 'Ik heb mijn auto gestart', maar 'Ik ben een lange reis gestart'. Wat is het verschil?