Uw profiel is aangemaakt

U heeft een e-mail ontvangen met een activatielink. Vergeet niet binnen 24 uur uw profiel te activeren. Veel leesplezier!

Had de onderwijsinspectie eerder moeten ingrijpen in Maastricht?

Home

Marco Visser

De gedupeerde leerlingen van het Sint-Maartenscollege en het PortaMosana College moeten hun examen waarschijnlijk geheel of gedeeltelijk overdoen, vreest de minister. © Novum RegioFoto
Update

De vlag met de schooltas gaat halfstok in Maastricht nu 354 leerlingen van het VMBO Maastricht door een fout van de school hun examenjaar opnieuw moeten doen. Natuurlijk is er de schuldvraag, maar de kwestie roept ook andere vragen op.

LVO-Maastricht, de onderwijskoepel waar VMBO Maastricht onderdeel van uitmaakt, roept minister Slob op om de leerlingen alsnog hun diploma te geven. Daarnaast is een petitie gestart om de minister hiertoe te bewegen. Zaterdag was de petitie rond 21.15 uur al door meer dan 5000 mensen getekend.

Lees verder na de advertentie

Als Slob niet van gedachten verandert, zal de meerderheid van de 354 leerlingen hun examenjaar moeten overdoen. Had deze situatie voorkomen kunnen worden? Had de inspectie eerder moeten ingrijpen? Daar zijn volgens Marika de Bruijn, moeder van gedupeerde zoon Max, twee antwoorden op mogelijk. Een makkelijk antwoord en een correct, moreel juist antwoord.

“De onderwijsinspectie kan zeggen: kijk Tweede Kamer, jullie willen dit. Dat is het makkelijke antwoord,” zegt De Bruijn, zelf kwaliteitsmedewerker en onderwijsadviseur bij een stichting waar ongeveer veertig (basis)scholen onder vallen. Ze doelt daarmee op de nieuwe regels die een paar jaar geleden zijn ingegaan waardoor de inspecteurs een andere rol hebben gekregen. Zij trekken zich wat terug, de schoolbesturen krijgen meer ruimte en verantwoordelijkheden.

Schoolbesturen hebben een grote mate van autonomie in dit systeem dat uitgaat van vertrouwen

Jan-Willem Swane, onderwijsinspectie

“Schoolbesturen hebben een grote mate van autonomie in dit systeem dat uitgaat van vertrouwen,” zegt Jan-Willem Swane, woordvoerder van de onderwijsinspectie. “Scholen hoeven geen toestemming te vragen over hoe zij schoolexamens afnemen en hoe zij dat organiseren.”

Daar ging het mis bij het VMBO Maastricht. De schoolexamens, die voorafgaan aan de eindexamens, zijn soms helemaal niet afgenomen of op een verkeerde manier. Leerlingen hadden niet eens mee mogen doen aan de eindexamens. De inspectie? Die kan alleen achteraf ingrijpen, zoals nu is gebeurd, zegt Swane.

Tot zover het makkelijke antwoord waar De Bruijn eerder over sprak. Het juiste antwoord volgens haar is: de inspectie had zich niet moeten verschuilen achter de regels en moeten opkomen voor de leerlingen. Zij hadden eerder moeten ingrijpen omdat zij deze problemen ver van tevoren zagen aankomen.

“Wij hebben als ouders al anderhalf jaar lang, ook bij de onderwijsinspectie, aangegeven dat het verkeerd gaat. Er was te veel uitval van lessen, docenten kwamen niet opdagen of waren niet capabel en sommige klassen waren overvol.”

Moesten ze in groepjes op de gang zitten en kijken of ze door de geopende deur de les konden volgen. Dat heeft weken, maanden zo geduurd.

Marika de Bruijn, ouder van gedupeerde leerling

De Bruijn noemt het voorbeeld van een klas waar 34 tot 36 leerlingen in een lokaal bij elkaar waren gepropt terwijl de ruimte was bedoeld voor 20 leerlingen. “Moesten ze in groepjes op de gang zitten en kijken of ze door de geopende deur de les konden volgen. Dat heeft weken, maanden zo geduurd.”

Dat soort klachten hebben de inspectie ook bereikt, zegt De Bruijn. De inspectie zelf spreekt van 25 klachten die zijn binnengekomen. Daar is ook actie op ondernomen, zegt woordvoerder Swane. “Er is kwaliteitsonderzoek gedaan en een afdeling hebben we als zwak bestempeld. Het onderzoek daarnaar loopt nog steeds. Er gebeurt dus wel degelijk iets.”

Dat het later zo zou mislopen met de examens ‘onttrok zich op dat moment aan onze waarneming’, zegt Swane. Die examens waren namelijk nog niet afgelegd.

Toch had de inspectie volgens De Bruijn beter moeten weten. “Als kinderen geen les krijgen, bouwen ze een achterstand op. Als wij in het najaar van 2016 aangeven dat er veel mis gaat en in juni 2018 zeg je dat er fouten zijn bij de schoolexamens, dan heb je zitten slapen. Je kunt het hebben over wetgeving, regeltjes en schoolplannen, maar uiteindelijk heb je als inspectie één doel: goed onderwijs voor kinderen.”

Hoe belangrijk de discussie over regels en verantwoordelijkheden ook is, ouders en leerlingen hebben een andere allesoverheersende vraag. Die luidt: Hoe zorgen we ervoor dat iedereen die is geslaagd straks naar zijn of haar vervolgopleiding kan in plaats van terug naar het VMBO, waar ze net van af waren?

Omdat iets dat de wetgever heeft bedacht niet functioneert, kun je 354 kinderen geen jaar over laten doen

Marika de Bruijn

De Bruijn kijkt naar de minister. Hij moet ervoor zorgen dat de geslaagden verder kunnen. “Ik vind dat je een morele verplichting hebt naar de kinderen”, zegt ze. “Omdat iets dat de wetgever heeft bedacht niet functioneert, kun je 354 kinderen geen jaar over laten doen.

Zij ziet een uitweg. “Volgens mij kun je het centraal schriftelijk examen gewoon laten meetellen. Het schoolexamen moeten we wel repareren. Doe dat zodat deze kinderen geen jaar over moeten doen. Vervolgens moet er ook iets op school gebeuren voor de kinderen die er nu nog op zitten.”

De ouders van de getroffen leerlingen kijken ook of er juridisch iets mogelijk is. In het advocatenkantoor Van Dijk c.s. in Maastricht meldde zich vanmorgen ongeveer veertig ouders. De emotie was nog voelbaar, zegt Olivier Huisman, een van de aanwezige advocaten. Hij denkt aan een collectieve zaak van alle ouders die zich melden, of civiele procedures waarbij alle 354 ouders en leerlingen individueel hun schade kunnen verhalen.

Lees ook: 

Boze ouders in Maastricht: 'Het is één grote zooi hier op school'

Sven van Tilburg (17) was vrijdag net zo vrolijk: hij had bericht gekregen dat hij is toegelaten bij de opleiding tot fotograaf in Heerlen. Tot de e-mail van zijn middelbare school binnenkwam. “Ik was geslaagd, met alle punten boven de zeven, maar daar heb ik dus helemaal niets meer aan.”

Eindexamens van 354 vmbo-leerlingen uit Maastricht ongeldig verklaard

Geen enkele leerling van het VMBO Maastricht krijgt een diploma, ook niet de leerlingen die vorige week te horen kregen dat ze waren geslaagd.

Deel dit artikel

Schoolbesturen hebben een grote mate van autonomie in dit systeem dat uitgaat van vertrouwen

Jan-Willem Swane, onderwijsinspectie

Moesten ze in groepjes op de gang zitten en kijken of ze door de geopende deur de les konden volgen. Dat heeft weken, maanden zo geduurd.

Marika de Bruijn, ouder van gedupeerde leerling

Omdat iets dat de wetgever heeft bedacht niet functioneert, kun je 354 kinderen geen jaar over laten doen

Marika de Bruijn