Uw profiel is aangemaakt

U heeft een e-mail ontvangen met een activatielink. Vergeet niet binnen 24 uur uw profiel te activeren. Veel leesplezier!

Finland heeft zijn eigen Johan Cruijff

Home

FRED BUDDENBERG

AMSTERDAM - Uiteraard meldde zich ook een Finse televisie-ploeg op de internationale persdag, die Ajax ruim een week terug hield. Uiteraard, want Jari Litmanen is groot nieuws in Finland. Zeker deze dagen; nog nooit speelde een Finse voetballer in de finale van het Europa Cup 1-toernooi.

De televisie-mensen lieten niet alleen Litmanen aan het woord over de komende confrontatie met AC Milan, overmorgen in Wenen. Zij trokken tevens de straten in om uit te zoeken of de Amsterdammer de Finse nummer tien van Ajax eigenlijk wel kende. In een drukke Kalverstraat vroegen zij aan een pantomime-speler of hij misschien wel eens van Litmanen had gehoord. De gebarenman vergat op slag zijn rol. Zijn strakke witte gelaat vertoonde plooien en zijn zwijgende mond viel open. In vloeiend Fins gaf hij antwoord: “Natuurlijk ken ik Litmanen”, zei de mime-speler, schrikkend van zijn eigen volume. “Hij is de allerbeste voetballer die wij ooit hebben gehad.” Vanaf dat moment wisten de reporters het zeker: Finland heeft zijn eigen Johan Cruijff.

Negen van de tien Finnen kent Jari Litmanen en dat is opmerkelijk want voetbal is zeker niet de volkssport nummer één in het land van de duizend meren. Sinds hij zich heeft ontwikkeld tot een echte topper bij een beroemde club als Ajax, volgen de meeste Finnen wekelijks hun idool. De belangstelling in Finland voor Litmanen is enigszins te vergelijken met de interesse van veel Nederlanders in de prestaties van Rik Smits, de basketballer in dienst van de Indiana Pacers.

In de drie jaar tijd dat Litmanen in Amsterdam emplooi heeft gevonden, is hij uitgegroeid tot de voetbalambassadeur van Finland. Hij slaagde, waar anderen faalden. De meeste Finnen die over Europa uitwaaierden kwamen in de regel niet terecht bij toonaangevende clubs. En zij die wel met succes aanklopten bij een club van naam, haakten doorgaans snel af. Zoals Litmanens voorganger bij Ajax, Petri Tiainen, talentvol, te vaak geblesseerd en uiteindelijk op een zijspoor terecht gekomen. “Als je als voetballer hogerop wilt en uit Finland komt, is dat geen voordeel”, zegt Litmanen over de moeilijke integratie van Finnen in het Europese topvoetbal. “Finland heeft geen enkele voetbaltraditie.”

Voordat Litmanen (24) zich het rood-wit van Ajax om de schouders hulde, had hij een wereldreis langs de stadions in Europa achter de rug. Barcelona, Leeds United, IFK Göteborg, Malmö FF en Xamax Neuchatel, Litmanen kwam, zag, maar overwon nergens. Ook in Nederland waren er contacten. Hoewel, contacten? PSV toonde geen interesse en Nol Hendriks, de momenteel zo gevierde weldoener van Roda JC, zag in hem een leuke versterking voor het bevriende Racing Genk. “Voor hetzelfde geld had ik nu in de tweede divisie van België gespeeld”, herinnert Litmanen zich.

Totdat zijn vriend en manager Harri Kampman er een telefoontje tegenaan gooide naar Amsterdam. Ajax-scout Tonnie Pronk bekeek Litmanen en seinde een positief advies door naar de technische staf. Voor een miljoen gulden haalde Ajax hem weg bij Myllekosken Pallo, in de Finse volksmond MyPa. “Ik heb een paar maal met Tiainen gesproken over Ajax”, aldus Litmanen, die vanwege zijn donkere uiterlijk in Finland ook wel de 'Maradona van het hoge noorden' wordt genoemd. “Hij had in Amsterdam geen leuke tijd gehad, maar desondanks was hij positief over Ajax. Dat gaf mij het vertrouwen dat ik bij een goede club terecht zou komen.” Voor Litmanen kwam een droom uit. Op de lagere school in Lahti, zijn geboorteplaats, schreef hij in opstellen dat hij later maar een ding wilde: profvoetballer worden bij een grote club in Europa.

Bij Ajax keek Litmanen zijn ogen uit. Plotseling zat hij in een kleedkamer met Stefan Pettersson, van wie hij een paar jaar eerder nog alle voetbalplaatjes verzamelde. Onlangs dacht de Fin weer aan de naar IFK Göteborg teruggekeerde Zweed. “Ik had graag met hem het WK ijshockey gevolgd, want bij Ajax hebben weinig spelers daar verstand van”, zegt Litmanen. De finale van de mondiale titelstrijd ging tussen Finland en Zweden, met de landgenoten van Litmanen als verrassende winnaars. Uiteraard speelde Litmanen in zijn jeugd ook ijshockey, maar zijn grote liefde was het voetbal. “Ik heb een echt voetbalhart en ik hoop dat mijn prestaties bij Ajax een gunstige invloed hebben op het voetbal in Finland.”

Zijn internationale behoeften moet Litmanen bij Ajax bevredigen. Het nationale team van Finland speelt sinds jaar en dag geen rol van betekenis. “Voor de Finse jeugd is het goed dat er nu iemand bij een grote buitenlandse club speelt, dat kan de eerste aanzet zijn. Zo ging het met het ijshockeyteam ook toen Kurri naar Canada ging”, meent Litmanen. Het voetbal bij Ajax en in Finland heeft geen enkel raakvlak. “Wat ik hier doe en in de nationale ploeg is totaal anders. Finland speelt voetbal op z'n Engels en de Finnen zijn altijd de underdog.”

Bij Ajax ontwikkelde de 38-voudig international zich tot een grote steunpilaar in het succesvolle Amsterdamse collectief. Litmanen heeft de naar Inter Milan vertrokken Dennis Bergkamp totaal doen vergeten. En niet alleen vanwege zijn vermogen om te scoren. In de 88 officiële wedstrijden die de Scandinaviër in het Ajax-shirt speelde, maakte hij 57 treffers: 44 in de competitie, drie in de KNVB-beker en tien in de Europa Cup-toernooien. Met zijn zes doelpunten in de Champions League staat Litmanen er twee achter op George Weah, de spits van Paris Saint Germain, die met ingang van komend seizoen onder contract staan bij AC Milan. Van de derde onderlinge confrontatie met de Milanezen verwacht Litmanen geen doelpuntenfestijn. “Normaal vallen in een finale weinig goals, hoewel AC Milan vorig jaar met 4-0 won van Barcelona. Ajax en AC Milan willen allebei graag aanvallen, dus misschien wordt het wel een goede wedstrijd.”

Zowel in Amsterdam als in Triëst scoorde Litmanen tegen AC Milan, dat alweer vijf Champions League-duels op rij zonder tegendoelpunten is. “Het AC Milan van nu is een andere ploeg dan het AC Milan van toen”, kijkt Litmanen terug op de wedstrijden in Amsterdam en Triëst, die beiden een 2-0 overwinning voor Ajax opleverden. “Maar ook wij zijn meer volwassen geworden.” De grotere ervaring bij de Italianen, met name in grote finales, zou komende woensdag in Wenen van doorslaggevende betekenis kunnen zijn. “De meeste spelers van Milan weten hoe ze een finale moeten spelen, terwijl de meeste spelers van Ajax nog nooit een finale hebben gespeeld”, weet Litmanen.

Deel dit artikel