Uw profiel is aangemaakt

U heeft een e-mail ontvangen met een activatielink. Vergeet niet binnen 24 uur uw profiel te activeren. Veel leesplezier!

Ex-polderjihadist: 'Heb alsjeblieft een beetje geduld met de orthodoxe moslims'

Home

Arjan Visser

Dennis Abdelkarim Honing: 'Hoe IS tekeergaat valt niet te rijmen met de manier waarop ik wens te geloven.' © Mark Kohn

Dennis Abdelkarim Honing (Haarlem, 1990) was enige tijd geleden hét gezicht van de polderjihadisten. Hij is inmiddels gederadicaliseerd en schreef daarover, samen met journaliste Nikki Sterkenburg, het deze week verschenen boek 'Ongeloofwaardig'. Voor de interviewserie 'De Tien Geboden' sprak Arjan Visser met hem.

I - Gij zult geen andere goden voor mijn aangezicht hebben

"La illaha illa allah - er is geen andere God dan God. Ik denk dat er één Godheid is, als een zon, een kracht die de boel bijeenhoudt, iets waarvan gewoon geen tweede nodig is. Tegelijkertijd vind ik dat je niet moet proberen om God in een wiskundige formule te vangen, want inderdaad: als God almachtig is, waarom zou hij zich dan niet als mens kunnen manifesteren? Vroeger vond ik het christelijke idee van de Heilige Drie-eenheid absurd, nu denk ik daar iets milder over.

Er is een scheiding van God en aarde; dat is het belangrijkst. Door God daarboven te parkeren, heb je meer gelijkheid hier beneden. Er zijn geen vertegenwoordigers - geen Paus, maar ook geen IS - geen tentakels van God, die namens hem de orde moeten handhaven. We aanbidden geen bomen meer, zoals de Germanen deden. Daarom baal ik ook zo van dat hele Mekka-gedoe met die kubus, de Kaäba. Hou het simpel. Hij is alles, overal. Kooi God niet in."

II - Gij zult u geen gesneden beeld maken noch enige gestalte van wat boven in de hemel, noch van wat beneden op de aarde, noch van wat in de wateren onder de aarde is

"Die tekst aan de wand? Dat is een pronkstuk, inkt en goud op vel. Het zijn regels uit de Koran, kijk, hier - een streep en een W - staat Allah. De rest? Is het belangrijk? Jij weet toch ook niet precies wat de kunstenaar bedoelde met het schilderijtje dat bij jou aan de muur hangt? Dit is een verwijzing naar onze culturele identiteit, een soort crucifix, een esthetisch waardevol ding en - nou ja, je hebt natuurlijk gelijk: het is schandalig dat ik niet eens weet wat daar staat. Schrijf dat maar gewoon op. Maar het zegt natuurlijk ook iets over de relativiteit van dingen. Het zijn allemaal spijkers en touwtjes; dingen die je ophangt en er ook weer af kan halen. Het is zoals mijn baard die ik er, tot ergernis van sommige broeders, op een dag zomaar heb afgeschoren. Of, om ijdele redenen, weer liet groeien. Die vrijheid heb ik."

III - Gij zult de naam van de Here, uw God, niet ijdel gebruiken

"Je moet je altijd afvragen waarom je iets zegt - ik heb, op verdrietige momenten, God een schoft, een lul genoemd - en nooit zomaar God gaan bashen, omdat het kan. Op die manier kijk ik ook naar de spotprenten van Mohammed. Van mij mogen ze gemaakt worden, maar je hóeft het niet te doen. In Canada besloten ze bijvoorbeeld die cover van Charlie Hebdo niet af te drukken want: we mogen hier zeggen wat we willen, er hoeft niets bewezen te worden en we kwetsen er de moslims alleen maar mee. Prima toch? In West-Europa bestaat een soort angstig het-moet-wel-kunnen; alsof ze zich al kloppend over het ijs begeven, bibberend hoe ver ze nog kunnen gaan. Maar hier ís vrijheid van meningsuiting! Daar verandert Egypte, Soedan of de IS helemaal niets aan. Tenzij ze de boel komen bezetten, natuurlijk."

Lees verder na de advertentie
Je moet je altijd afvragen waarom je iets zegt en nooit zomaar God gaan bashen, omdat het kan

IV - Gedenk de sabbatdag, dat gij die heiligt, zes dagen zult gij arbeiden en al uw werk doen; maar de zevende dag is de sabbat van de Here uw God, dan zult gij geen werk doen

"Ik kom moeilijk tot rust. Het is niet alleen de ADHD, het is ook het constant willen nadenken, filosoferen over alles wat ik hoor en zie. Wat is dit? Wat betekent het? Weet je wat ik fijn vind? Onder de douche, op de grond gaan zitten en dan het water over mij heen laten stromen. Heel rustgevend. En bidden ja, alhoewel dat wel weer gepaard moet gaan met passie. Misschien dat het gestructureerde bidden, vijf keer per dag, meer kalmte brengt, maar ik vind bidden zonder passie zo stompzinnig. Je kunt jezelf toch ook niet verplichten om je vrouw vijf keer per dag hartstochtelijk te kussen?"

V - Eer uw vader en uw moeder

"Als mijn moeder dronken was, schreeuwde ze tegen me: 'Ik wou dat je dood geboren was!' En: 'Krijg de kanker'. Ik heb haar, in mijn wanhoop, ook weleens een klap gegeven hoor, maar op een dag lukte het mij om, vanuit de christelijke ethiek, haar woede te beantwoorden met: 'Ik hou van je'. Hoe hard ze ook bleef schelden: 'Ik hou van je'. Dat deed ik ook. Ze bleef toch mijn moeder, een kathedraal.

Ze was een alcoholiste, ze was ziek. Aan de andere kant: die fles is niet zomaar uit de lucht komen vallen, ze heeft keuzes gemaakt, verantwoordelijkheden ontlopen, het leven van veel mensen om haar heen verpest.

Ik heb haar ooit, toen ik voor de zoveelste keer zonder reden naar mijn kamer werd gestuurd, een psychopaat genoemd. Dat woord had ik gehoord in een aflevering van 'Baantjer' - Baantjer werd bij ons thuis de hele dag door afgespeeld. Toen mijn vader mij de betekenis van het woord gaf, wist ik het meteen: dát is mijn moeder. Die totale gekte, de scheldpartijen, de zelfverminking... ik begreep dat het abnormaal was, maar het was ook zo wezenlijk, begrijp je wat ik bedoel? De dingen zijn zoals ze zijn. Amor fati; je moet het noodlot liefhebben. Hoewel het erg beklemmend was om niet zelf een beslissing te kunnen nemen, bleef ik, ondanks alles, toch optimistisch: op een dag is dit afgelopen.

Ik had medelijden met haar, vooral toen ze alle menselijke waardigheid begon te verliezen. Ze hing op de bank, straalbezopen, en begon dan zomaar te pissen, te lam om nog in beweging te komen. Haar huisarts heeft keer op keer gewaarschuwd - dit wordt je dood - maar ze kon niet stoppen met drinken. In 2008 is ze overleden. Ze was 47.

Ik zat vast toen ze stierf, maar ik kreeg wel verlof voor de begrafenis. Natuurlijk, ik heb gehuild, maar ik heb me ook verzoend met het idee dat het leven nu eenmaal z'n kuttige kanten heeft. Het lot is een eerlijk incassobureau; iedereen, zonder uitzondering, komt aan bod. Je mag verdrietig zijn, maar de vraag 'Waarom moest dit mij nu overkomen?' vind ik echt despicable. Dat vroeg je je ook niet af toen je achttien was, alleen maar bezig met stappen en neuken - terwijl ze in Afrika wegkwijnden van de honger.

Als mijn moeder dronken was, schreeuwde ze tegen me: Ik wou dat je dood geboren was!

Ik verloor mijn moeder en mijn gehandicapte halfbroer. Ik heb gerouwd, maar ik heb de realiteit nooit willen ontkennen: soms verdwijnen de mensen van wie je houdt. Dat is niet anders.

Het is een instelling die ik waarschijnlijk van mijn vader heb geërfd. Het is geen verdienste. Het is ook niet per se heel nobel of zo, misschien is het wel een autistische hang naar zekerheid en regelmaat; desnoods met een vrouw die constant dronken is.

De verhouding met mijn vader gaat enerzijds heel diep - ik kan werkelijk alles met hem bespreken - maar aan de andere kant lukt het me nooit om echt intiem met hem te zijn. Laatst zat hij bij ons op de bank en ik dacht eraan hoe graag ik dat ouwe lijf eens lekker zou willen knuffelen, maar ik weet gewoon: dát zit er niet in. Ook goed."

VI - Gij zult niet doodslaan

"Ik vond het terecht dat Theo van Gogh werd vermoord. Binnen de islamitische interpretatie van het salafisme is dat nu eenmaal de straf die iemand verdient als hij de islam beledigt. Daar ben ik op teruggekomen. Ik ben nog altijd moslim, maar ik heb tijdens de periode die ik tussen de polderjihadisten heb doorgebracht, gezien wat een dictatuur teweegbrengt; het gaat van kwaad naar erger. Ze hebben met die rare kadaverdiscipline een soort autistenfeest van de islam gemaakt.

Kijk hoe IS tekeergaat: zoiets valt niet te rijmen met de manier waarop ik wens te geloven. Die beweging, die heroverweging, moet mogelijk zijn. Ik vind dat we het pluralisme moeten vieren; verschillende overtuigingen kunnen naast elkaar bestaan. En heb alsjeblieft een beetje geduld met de orthodoxe moslims. In Nederland zijn we in een paar eeuwen tijd van katholiek naar protestant naar humanistisch naar seculier gegaan - je kunt niet van een ander volk verwachten dat ze hetzelfde kunstje binnen tien jaar flikken. Dus zeg niet, zoals burgemeester Aboutaleb of andere liberale moslims doen: 'Als het je hier niet bevalt, dan rot je maar op'; nee, omarm alle varianten, maak je óók boos als er een moskee in de fik wordt gestoken en houd de gekken - de jihadisten, de extremisten - nauwlettend en met alle middelen in de gaten."

VII - Gij zult niet echtbreken

"In de Nederlandse cultuur is flirten geen probleem, maar binnen de islam gaat een schouderklop en 'Hee, hoe was je vakantie?' al te ver. Dus wat ik deed - vaak en lang chatten met vrouwen - was zeker een vorm van overspel. Het ging mij niet om seks, zo ver is het nooit gekomen, maar om bevestiging. Als ik nu die aandrang voel zeg ik tegen mezelf: knijp jezelf gewoon een keer in je arm, dan weet je ook dat je bestaat.

Ik vind dat we het pluralisme moeten vieren; verschillende overtuigingen kunnen naast elkaar bestaan

Op een gegeven moment was ik van plan om nóg een vrouw te trouwen. Het mag met vier, maar ik vond twee wel een mooi getal. Het is lullig tegenover het grietje, maar met verliefdheid had het helemaal niets te maken. En zeker niet met mijn geloof; dat was eerder een handige tool, een smoes, om mijn eigen primitieve zin mee door te drijven. Ik ben de zilverrug, en ik dek twee vrouwtjes in het hok!

Hodan, mijn echtgenote, erkende het recht van haar man om met meerdere vrouwen te trouwen, maar toen ze erachter kwam dat ik stiekem met die ander had afgesproken kregen eerst die twee en daarna wij samen ruzie. Na een hoop gedoe en gezeur zag ik in dat het veel belangrijker was om dat ene huwelijk goed te houden.

Zij was zestien en ik was zeventien toen we elkaar leerden kennen. Ik vond haar lief, knap, en we konden goed met elkaar praten. In de jeugdgevangenis zaten veel tienervaders. Als je zo jong in een volwassen omgeving belandt, waan je jezelf al snel de architect van je eigen leven. Trouwen en kinderen krijgen hoort daarbij. Een kind is natuurlijk veel groter dan een trouwring. Zo'n ring kies je uit, je koopt hem, je draagt hem en als je er genoeg van hebt gooi je dat ding in een laatje. Met kinderen maak je de liefde voor een vrouw concreet. Dat we er al vier hebben heeft misschien - dat moet ik toegeven - ook te maken met die bewijsdrift. Het is altijd een belangrijke drijfveer in mijn leven geweest: kijk eens wat ik kan."

VIII - Gij zult niet stelen

"Na vier maanden cel voor een poging tot diefstal, werd ik op mijn vijftiende vanwege de uitzichtloze situatie thuis onder toezicht gesteld. In die tijd werden jeugd tbs'ers - geharde jongens - en zachte eitjes, zoals ik, domweg bij elkaar gezet. Om te overleven pas je je aan. Met andere woorden: het was een hbo-opleiding in de criminaliteit.

Ik ben misschien wel te bang om echt voor het slechte pad te kiezen, maar ik zal me hier niet als de maagd Maria gaan voordoen: ik rijd geregeld zwart in het openbaar vervoer. Het is kinderachtig gedrag, maar ik voel me toch niet echt bezwaard.

We leven hier in Nederland in een biotoop van rechtvaardigheid met aparte, in een andere kleur gemaakte fietspaadjes, bloemenperkjes en - nee, nee, ik wil me er niet uitlullen, maar wat ik bedoel te zeggen is: de biologie van de mens is de enige waarheid. We moeten strijden om te overleven, pakken wat we nodig hebben. De rest is ingekaderd, aangelegd en bedacht. Dus ook dat je mij mag aangeven als ik iets heb gestolen. Voor mezelf maak ik wel een onderscheid: de NS merkt er niets van als ik niet betaal, maar een lotgenoot, iemand die net zo hard moet zwoegen als ik, wil ik niet benadelen."

Als je zo jong in een volwassen omgeving belandt, waan je jezelf al snel de architect van je eigen leven

IX - Gij zult geen valse getuigenissen spreken tegen uw naaste

"Soms kom ik geld te kort. Dan ga ik naar mijn vader en zeg: 'Pa, kan ik even wat van je lenen, want -' en vervolgens komt er een of ander smoesje omdat ik niet durf te vertellen dat ik die maand gewoon te veel heb uitgegeven. Dus ja, ik lieg weleens, als het effe moeilijk is om een eerlijk antwoord te geven.

Dat is zondig, zeker, maar tegelijkertijd: grotere leugens heb ik niet."

X - Gij zult niet begeren uws naasten huis; gij zult niet begeren uws naasten vrouw, noch zijn dienstknecht, noch zijn dienstmaagd, noch zijn rund, noch zijn ezel, noch iets dat van uw naaste is

"Dit is niet makkelijk na te leven, en daarom is het ook zo'n mooi en wezenlijk gebod. Het is levensgevaarlijk om jaloers te worden. Het maakt je ongelukkig en, voor je het weet, haatdragend.

Friedrich Nietzsche zegt dat ons oordeel van de ander te maken heeft met angst en macht. Het gebeurt nu ook: ik zie in jou een verstandige geest in dit gesprek; iemand die vast hoger is opgeleid en mij vraagt me nader te verklaren; iemand die ervoor zorgt dat ik mij moet verdedigen. Het is erg verleidelijk om nu te zeggen dat jij een opdringerige, arrogante eikel bent, terwijl ík me angstig voel of het moeilijk vind om een goed antwoord te formuleren, snap je? Ik heb allerlei kwaaltjes en gebreken, maar het gevaar van afgunst heb ik gelukkig tijdig in de smiezen. Dat is een valkuil die ik tot nu in ieder geval heb weten te vermijden."

Het is le­vens­ge­vaar­lijk om jaloers te worden. Het maakt je ongelukkig en, voor je het weet, haatdragend

Deel dit artikel

Je moet je altijd afvragen waarom je iets zegt en nooit zomaar God gaan bashen, omdat het kan

Als mijn moeder dronken was, schreeuwde ze tegen me: Ik wou dat je dood geboren was!

Ik vind dat we het pluralisme moeten vieren; verschillende overtuigingen kunnen naast elkaar bestaan

Als je zo jong in een volwassen omgeving belandt, waan je jezelf al snel de architect van je eigen leven

Het is le­vens­ge­vaar­lijk om jaloers te worden. Het maakt je ongelukkig en, voor je het weet, haatdragend