Uw profiel is aangemaakt

U heeft een e-mail ontvangen met een activatielink. Vergeet niet binnen 24 uur uw profiel te activeren. Veel leesplezier!

Europa zet het offensief in

Home

Stevo Akkerman

Marine Le Pen sprak tijdens een persconferentie bij het Europese Parlement over terrorisme. © epa
Analyse

Tegen terrorisme moet hard worden opgetreden, maar een vrije samenleving gaat slecht samen met een oorlog die zich eindeloos voortsleept.

Na de aanslag volgt verslagenheid en rouw, daarna komt saamhorigheid en veerkracht, en die vertaalt zich dan al snel in strijdlust - het is een patroon dat we sinds 11 september 2001 goed kennen. Na een vlammende speech van premier Manuel Valls- "Frankrijk is in oorlog met terreur, jihadisme en radicaal islamisme" - stemde het Franse parlement gisteren in met het uitbreiden van de luchtaanvallen op IS-doelen in Irak. De stemverhouding: 488-1.

En het Franse offensief is niet louter militair. Gisteren werd de omstreden cabaretier Dieudonné gearresteerd, omdat hij via Facebook had geroepen zich 'Charlie Coulibaly te voelen', waarmee hij de daders en de slachtoffers van de aanslag onder één noemer leek te brengen. In Frankrijk zijn sinds vorige week ruim vijftig mensen aangepakt wegens 'verheerlijken van terrorisme'. Daarbij zijn zes gevangenisstraffen opgelegd.

Daadkracht
Intussen zijn 10.000 Franse militairen ingeschakeld om de politie te helpen bij het bewaken van de veiligheid en gaan in verschillende Europese landen stemmen op om de handschoenen uit te trekken in de confrontatie met het gewelddadige islamisme. Sommigen willen het Schengen-verdrag opzeggen (Geert Wilders, Marine le Pen), anderen pleiten voor machinegeweren voor de politie (Halbe Zijlstra) of voor het verbieden van Whatsapp (David Cameron), omdat de dienst terroristen ongestoord laat communiceren.

Dit zijn de dagen, dat kan ook niet anders, waarin politieke leiders daadkracht willen uitstralen. Passagierslijsten moeten worden uitgewisseld, nationaliteiten ingetrokken, veiligheidsdiensten opgetuigd. Alles wat gedaan kan worden om de veiligheid van de burgers te waarborgen, wordt gedaan, of althans geopperd, en het zou niet goed zijn als dat niet gebeurde. Maar het gevaar is dat de retoriek van de oorlog de instrumenten gaat bepalen, waardoor ze hun doel voorbij schieten, eenzijdig zijn en schade aanrichten aan de vrije samenleving die ze juist moeten beschermen.

Het terrorisme is geen vijand die via een beslissende veldslag op de knieën kan worden gedwongen, het duikt steeds weer in andere gedaantes op. Betekent dat dat onze samenlevingen in een eindeloze staat van oorlog terecht zijn gekomen?

'War on terror'
President Obama, die 'the war on terror' erfde van zijn voorganger, zei in 2013 in een speech voor de National Defense University er vanaf te willen, omdat 'geen enkele natie zijn vrijheid kan behouden temidden van continue oorlogsvoering'. Daarmee pleitte hij niet voor de capitulatie van de VS aan Al-Qaida of aanverwante groepen, maar voor een strategie die het gevaar indamt in plaats van de utopische notie van de vernietiging van de terreur.

Hard optreden maakt zeker deel uit van zo'n strategie, maar dat kan niet het enige zijn. Nu de gruweldaden van Parijs nog vers in het geheugen liggen, maakt een pleidooi voor investeren in integratie op sommigen een softe en naïeve indruk. Toch is dat precies wat iemand als John MacKinlay, oud-docent krijgswetenschappen aan King's College in Londen, bepleit. MacKinlay, die in de jaren vijftig zelf vocht tegen de communistische guerrillastrijders in Maleisië, zei eerder in Trouw dat het zaak was 'de moslimgemeenschap in Europa voor ons te winnen', onder meer door veel meer geld te steken in onderwijs aan 'de achtergestelde minderheid'.

Garandeert dit dat er geen aanslagen zullen volgen? Nee, zo'n garantie is niet af te geven. Maar als we 'voor elk gebouw een militair korps neerzetten', zei de Amsterdamse burgemeester Van der Laan deze week, 'verandert ons land in een politiestaat'.

Wilt u de reacties op dit artikel lezen? Registreer u hier voor een proefperiode van twee maanden.

Het plaatsen van reacties is voorbehouden aan de betalende abonnees van Trouw. Kijk hier voor een overzicht van onze abonnementen.

Het bekijken en plaatsen van reacties is voorbehouden aan onze betalende abonnees. Kijk hier voor een overzicht van onze abonnementen.

Als betalend abonnee kunt u een reactie plaatsen op dit artikel. Deze is alleen zichtbaar voor andere (proef)abonnees.

Om uw reactie te kunnen plaatsen, hebben we uw naam nodig. Ga naar Mijn profiel


Wilt u dit artikel verder lezen?

Maak vrijblijvend een profiel aan en krijg gratis 2 maanden toegang.

Het e-mailadres bij dit profiel is nog niet bevestigd. Een link om te bevestigen kun je vinden in je inbox.
Ben je de link kwijt? Vraag hier een nieuwe aan.

Ongeldig e-mailadres

Wachtwoord is niet correct

tonen

Wachtwoord komt niet overeen

tonen

U moet akkoord gaan met de gebruiksvoorwaarden


Wij gaan vertrouwelijk om met uw gegevens. Lees onze privacy statement.

Deel dit artikel

Advertentie