Uw profiel is aangemaakt

U heeft een e-mail ontvangen met een activatielink. Vergeet niet binnen 24 uur uw profiel te activeren. Veel leesplezier!

Er dreigt een handelsoorlog tussen de Verenigde Staten en de EU

Home

Erik van Zwam

De Amerikaanse president Donald Trump. © REUTERS

De EU reageerde fel op Trumps plannen voor importheffingen op staal. En dat lokt weer een dreigement van de Amerikaanse president uit.

“Als de EU de enorme importtarieven en handelsbarrières voor Amerikaanse bedrijven vergroot, dan zetten de VS een belasting op hun auto’s, die nu vrijelijk Amerika binnen mogen.” Was getekend: Donald J. Trump, president van de Verenigde Staten, en verzonden per tweet.

Lees verder na de advertentie
President Trump heeft van meet af aan gezegd dat hij het handelstekort van de Verenigde Staten met de rest van de wereld veel te groot vindt

De toon is gezet. Het importtarief dat hij afgelopen donderdag aankondigde van 25 procent op staal dreigt uit te monden in een wereldwijde handelsoorlog. De EU sloeg vrijdag onmiddellijk terug door mogelijke heffingen voor Amerikaanse producten zoals Harley-Davidson, van de motoren, bourbon whisky en spijkerbroeken van Levi’s. Het zou gaan om een waarde van circa 3,5 miljard geïmporteerde goederen uit de VS, gelijk aan de waarde van Europees staal naar Amerika. 

Zo lijkt het ineens een handelsoorlog tussen de Verenigde Staten en de EU te worden. De voorzitter van de Europese Commissie, Jean-Claude Juncker, reageerde misschien iets te snel en te bruusk met tegenmaatregelen in tegenstelling tot China, Mexico en Canada waar de Amerikaanse boodschap veel eerder voor lijkt bedoeld.

De tekst gaat verder onder de tweet.

Handelstekort

President Trump heeft van meet af aan gezegd dat hij het handelstekort van de Verenigde Staten met de rest van de wereld veel te groot vindt. In het eerste jaar van zijn presidentschap is dat verder gegroeid met 12 procent naar 566 miljard dollar. Het meeste komt op conto van China met circa 375 miljard vorig jaar.

De tekst gaat verder onder de afbeelding.

© Trouw L&F

China produceert inmiddels de helft van het staal in de wereld. Opmerkelijk genoeg staat het slechts op de 11de plaats als het gaat om staalexporten naar de VS, met iets onder de 2 procent van het geïmporteerde staal daar. Trumps boodschap met de importheffing op staal lijkt wél voor China bestemd, zonder dat land al te hard te raken. Het signaal dat Trump afgeeft aan China: genoeg is genoeg, het handelstekort moet omlaag. Er zijn andere Chinese producten waar Amerika het land veel harder mee kan raken. Het lijkt een schot voor de boeg.

China reageerde kalm en terughoudend en zegt een handelsoorlog te willen voorkomen.

De importheffing treft ook twee andere landen zwaar: Canada en Mexico. De Verenigde Staten importeren het meeste staal van hun noorderbuur, 16 procent. Van de zuiderbuur importeert het 9 procent en dat land staat op plaats vierde plaats op de ranglijst van staalexporteurs naar de VS.

Canada en Mexico willen wel een modernisering, maar ze willen zich niet de kaas van het brood laten eten

Drastische veranderingen

Maandag begint de zevende onderhandelingsronde over de herziening van het vrijhandelsverdrag tussen deze drie Amerikaanse staten: Nafta. Trump vindt het een uiterst onvoordelige overeenkomst en wil drastische veranderingen ten faveure van de VS.

De onderhandelingen lopen moeizaam. Canada en Mexico willen wel een modernisering, maar ze willen zich niet de kaas van het brood laten eten. Ook de Amerikaanse auto-industrie en de boeren zijn beducht voor aanpassingen die de prijs van hun producten kunnen opjagen als ‘America first’ de overhand krijgt, omdat importheffingen op onderdelen alles duurder maken.

Juist vóór het begin van de Nafta-onderhandelingen kondigde Trump zijn extra belasting op importstaal aan. Het lijkt een duidelijk signaal aan de twee partnerlanden dat ze veel meer concessies moeten doen aan de VS bij het nieuwe Nafta. Zo niet, zo heeft Trump al diverse keren laten weten, dan zegt hij het verdrag op en komen er weer douaneposten bij de grenzen waar op tal van producten invoerheffingen moeten worden betaald.

Canada en Mexico reageerden lang niet zo geagiteerd als de Europese Unie. Vanuit de EU, Duitsland, komt 3 procent van het staal dat Amerika invoert. Geen kleinigheid, maar evenmin maakt dat de EU tot een grote speler. Door de felle reacties uit Brussel heeft Trump afgelopen weekend zijn oog op Europa gericht en vooral op de Duitse auto-industrie. Als grote exporteur naar de VS kan de autobranche beperkende maatregelen missen als kiespijn.

Staalproductie valt onder nationale veiligheid in de VS

De importheffing op staal is niet alleen gericht tegen het handelstekort dat de VS hebben met de rest van de wereld. Staal wordt in Amerika gezien als onderdeel van de nationale veiligheid. Als er oorlog uitbreekt wil het land niet afhankelijk zijn van anderen om tanks, vliegtuigen en marineschepen te bouwen. De staalindustrie behoort tot de kritische infrastructuur.

In de periode 1975 tot en met 2016 is het aantal staalfabrieken gedaald van 165 naar 111, berekende het ministerie van handel. Inmiddels voorzien de VS in 70 procent van de eigen staalbehoefte en dat is te weinig. Zeker nu China de wereldmarkt overspoelt met goedkoop staal en een aantal andere Aziatische landen de komende jaren ook veel meer staal gaan produceren. Zo dreigt er een enorm overaanbod en daardoor een prijzenslag. Het Amerikaanse ministerie van handel vreest dat nog meer staalproducenten in de VS het loodje zullen leggen. De afhankelijkheid van geïmporteerd staal wordt dan nog groter, hetgeen de Verenigde Staten in oorlogssituaties kwetsbaar maken. De importheffing en -restricties moeten ervoor zorgen dat minimaal 80 procent van het benodigde staal in Amerika zelf wordt geproduceerd. De fabrieken moeten dan genoeg overcapaciteit hebben om in oorlogsomstandigheden de productie rap op te voeren.

Deel dit artikel

President Trump heeft van meet af aan gezegd dat hij het handelstekort van de Verenigde Staten met de rest van de wereld veel te groot vindt

Canada en Mexico willen wel een modernisering, maar ze willen zich niet de kaas van het brood laten eten