Uw profiel is aangemaakt

U heeft een e-mail ontvangen met een activatielink. Vergeet niet binnen 24 uur uw profiel te activeren. Veel leesplezier!

Enquête onder agenten: ‘Misdaadcijfers kloppen niet’

Home

Petra Vissers

© ANP XTRA

Volgens platform voor onderzoeksjournalistiek Investico kloppen de misdaadcijfers niet. De Nationale Politie ontkent alle aantijgingen.

De misdaadstatistieken kloppen niet. Agenten zouden burgers ontmoedigen om aangifte te doen, ernstige misdaden zouden als minder ernstige geregistreerd worden en in de statistieken gelden zaken als opgelost die dat helemaal niet zijn. Dat meldt platform voor onderzoeksjournalistiek Investico dinsdagavond op basis van een enquête onder bijna 1500 agenten.

Lees verder na de advertentie

In die enquête geven agenten aan dat onduidelijkheid soms ontstaat door de gebrekkige registratiesystemen van de politie, maar ook dat zij onder druk gezet worden om de cijfers van het korps mooier voor te stellen dan die zijn. Een derde van de ondervraagde agenten geeft aan dat collega’s de cijfers wel eens hebben opgepoetst. Een procent zegt dat zelf wel eens gedaan te hebben.

Er zijn verschillende manieren om de misdaadstatistieken te manipuleren, schrijft Investico, die naar aanleiding van de enquête sprak met agenten die allemaal anoniem blijven.

Agenten kunnen burgers ontmoedigen om aangifte te doen, maar het is bijvoorbeeld ook mogelijk om inbraken waar veel politieke aandacht voor is anders te registreren dan de bedoeling is. Zo kunnen auto-inbraken verdwijnen achter het kopje ‘vernieling’, of woninginbraken achter ‘inbraak in garagebox’. Dat is gunstig als er een ambitie is om het aantal woning- of auto-inbraken terug te dringen. Verder zou het aantal opgeloste zaken veel lager liggen dan de cijfers doen vermoeden, doordat niet opgeloste zaken wel als opgelost in de systemen worden gezet.

Dit alles leidt er volgens Investico toe dat de misdaad de afgelopen vijf jaar niet met dertig procent daalde, zoals de officiële cijfers doen vermoeden. Tachtig procent van de ondervraagde agenten zegt dat ze de criminaliteitscijfers een slechte weergave vinden van de werkelijkheid. Een kwart heeft het idee dat er meer sprake is van criminaliteit dan vijf jaar geleden, een derde denkt dat er sprake is van een lichte stijging.

Er worden op de werkvloer voortdurend gesprekken gevoerd over de registratie van strafbare feiten

Erik Akerboom

Criminaliteit verandert

Korpschef Erik Akerboom van de Nationale Politie ontkent in een reactie dat er sprake is van manipulatie. Er wordt volgens hem geen enkele druk uitgeoefend op agenten om te knoeien met cijfers. Er worden op de werkvloer voortdurend gesprekken gevoerd over de registratie van strafbare feiten", aldus Akerboom. “Is een ingegooide ruit vernieling of een mislukte inbraak? Als het gesprek de kant opgaat van bewust onjuist registreren van de feiten, dan is dat over de grens. Collega’s kunnen dat melden, bij een vertrouwenspersoon en desnoods bij mij. Dat heb ik ook intern gemeld. Ik ga hierover in gesprek met de collega’s en hun leiding, daarna maak ik de balans op.”

Ook de Centrale Ondernemingsraad herkent het beeld niet dat Investico schetst. “Het is te gek voor woorden dat de integriteit van de politiemensen en daarmee van de hele politie hier ter discussie wordt gesteld", aldus waarnemend voorzitter Loes Thissen. “De COR houdt zich verre van het beeld dat politiemedewerkers gericht manipuleren met het vastleggen van gegevens over criminaliteit die hen ter kennis komen, of de criminaliteit minder zwaar maken.”

Akerboom signaleert wel dat de criminaliteit verandert. Hij spreekt van een verschuiving van de zichtbare naar de onzichtbare criminaliteit, waardoor de traditionele veiligheidscijfers niet altijd meer voldoen. “Criminaliteit verandert en digitaliseert. Hierdoor moeten we traditionele ‘veiligheidscijfers’ eigenlijk opnieuw tegen het licht houden. Want deze cijfers vertellen maar een deel van het verhaal.”

Lees ook:

‘Nederlandse politie ziet de meeste misdaad niet’

De criminaliteit in Nederland is groter dan uit de officiële cijfers blijkt, concludeerden politie en Openbaar Ministerie begin 2017 in een vertrouwelijk rapport. Criminelen dreigen daardoor beide overheidsinstanties op ‘onoverbrugbare achterstand’ te zetten.

De criminaliteit daalt, maar hoe en waarom precies?

De daling van de criminaliteit is een mysterie, zei het CBS in mei 2018. Toch is er volgens criminologen wel degelijk een verklaring: het is een spel van vraag en aanbod.

Deel dit artikel

Er worden op de werkvloer voortdurend gesprekken gevoerd over de registratie van strafbare feiten

Erik Akerboom