Uw profiel is aangemaakt

U heeft een e-mail ontvangen met een activatielink. Vergeet niet binnen 24 uur uw profiel te activeren. Veel leesplezier!

Elektrisch de fjorden over, en straks ook het IJ

Home

Vincent Dekker

De Ampere, de eerste grote geheel elektrische veerboot ter wereld, vaart 34 keer per dag over de Sognefjord. © Siemens
Weblog

Noorwegen heeft bij elektrisch vervoer een speciale plaats in de wereld opgeëist. Het is niet alleen wereldkampioen met elektrische auto's, het heeft ook de eerste grote elektrische veerboot in dienst. Amsterdam volgt eind dit jaar.

Noorwegen is het land van groene stroom. Met dank aan zijn bergen en rivieren, waardoor waterkrachtcentrales heel veel goedkope elektriciteit kunnen leveren. Mede daarom stimuleert de regering in Oslo de komst van elektrische auto's. In het land vol fjorden kunnen die auto's echter vaak niet rijden maar moeten per veerboot worden overgezet. En ook dat kan inmiddels elektrisch.

Snelle boot
Ampere, zoals de eerste e-ferry is gedoopt, maakt dagelijks 34 keer de oversteek tussen Lavik en Oppedal aan de Sognefjord. Dat is al met al zo'n 200 kilometer per dag. Het veer is 80 meter lang en kan 120 auto's en 360 passagiers vervoeren. Het legt de afstand van 6 kilometer in slechts 20 minuten af.

Dat zijn geen misselijke cijfers. Om dat te kunnen heeft het schip twee zware elektromotoren die gevoed worden door batterijen die goed zijn voor 1000 kWh, waarmee een paar retourtjes kunnen worden gemaakt.

Dat betekent dat de Ampere zijn batterijen geregeld moet opladen. Omdat de pont slechts tien minuten aan de kade ligt, is er in korte tijd een enorme stroomlevering nodig. Het net in beide dorpen is daarvoor te zwak. Om te voorkomen dat overal in het dorp de stroom uitvalt als de Ampere aanmeert, is voor tussenbatterijen gekozen. Op de wal staan batterijen die de hele dag door, en dus langzaam, vanuit het net opgeladen worden. De Ampere kan daaruit in een paar minuten de boordbatterijen voeden. Zie deze video die ik dankzij een uber-tipgever op het spoort kwam.

Miljoen liter diesel
Al met al scheelt het elektrisch varen met de Ampere een miljoen liter diesel. En omdat de Noorse groene stroom goedkoper is dan diesel, levert dat niet alleen milieuwinst op maar ook financieel voordeel. Siemens, dat onder meer de motoren heeft geleverd, denkt dat Noorwegen zo'n vijftig routes heeft waarop elektrische veerboten ingezet kunnen worden.

Die boordbatterijen wegen maar liefst tienduizend kilo. Maar het schip weegt desondanks slechts de helft van een vergelijkbare oude veerboot. Dat kan onder meer doordat het van aluminium in plaats van staal is gemaakt. Aluminium vergt veel minder onderhoud en levert zo ook daarbij besparingen op.

Amsterdam
Op weg naar mijn werk kom ik in Amsterdam langs het IJ en zie daar constant pontjes heen en weer varen. Veel kleiner dan de Ampere, en dus geschikt voor elektrische aandrijving, zou je denken. Dat wordt binnenkort in de praktijk getest.

Eind dit jaar neemt vervoerbedrijf GVB als het goed is zijn IJ-veer 60 in gebruik, geschikt voor 310 passagiers en 160 fietsen tegelijk. Gemaakt door de Nederandse combinatie van Holland Shipyard, Hybrid Ship Propulsion en EST-Floattech. Het wordt nog een hybride pont, maar met de batterijen kan wel geheel elektrisch acht keer retour worden gevaren. Het is een begin...

Dit is de vierde aflevering in een korte serie over elektrisch vervoer. Een overzicht van de eerdere artikelen vindt u bij aflevering één: Mobiliteit in een stroomversnelling.

Lees verder na de advertentie
Het hybride 'IJ-veer 60' kan acht keer op en neer over het IJ op één batterijlading. © Holland Shipyard

Deel dit artikel