Uw profiel is aangemaakt

U heeft een e-mail ontvangen met een activatielink. Vergeet niet binnen 24 uur uw profiel te activeren. Veel leesplezier!

Einde melkquotering is slecht voor koe én boer

Home

Frank Dales

Afschaffing van de melkquota geeft een prikkel om zo veel mogelijk melk te produceren. © anp
Opinie

FRANK DALES   Boeren mogen na 2015 onbeperkt melk produceren. Dat betekent koeien meer op stal en boeren dieper in de schulden, schrijft Frank Dales van de Dierenbescherming.

Melk, we drinken er liters van en de wat oudere generatie is compleet geïndoctrineerd door de melklobby, Joris Driepinter ('drie glazen melk per dag') en gratis schoolmelk. Want oh, wat is de 'witte motor' toch gezond. Of dat werkelijk zo is, laat ik maar even in het midden, feit is dat er onvoorstelbare hoeveelheden melk werden geproduceerd. Veel meer dan er vraag naar was.

We hadden 'melkplassen' en 'boterbergen'. In 1984 besloot De Europese Unie om de productie aan banden te leggen: melkquota werden ingevoerd en exportsubsidies gestopt. Want, ons belastinggeld werd ook gebruikt om melkoverschotten met subsidie af te zetten op de wereldmarkt.

Race naar de bodem
Na 2015 is het afgelopen met deze melkquotering en wordt de melkveehouderij 'een stukje normaler'. Tenminste, dat lijkt de conclusie als je de stemming in de melkveehouderij peilt. De boeren zijn overwegend blij, maar vergissen zich deerlijk. En voor de koe zal de nieuwe realiteit het begin zijn van permanente opsluiting als we niet oppassen, want in werkelijkheid dreigen oplopende schulden door schaalvergroting de melkveehouder gevangene te maken van zijn eigen bedrijf.

Door de afschaffing van de melkquotering krijgt hij onherroepelijk te maken met schommelende opbrengstprijzen. Dit geeft een prikkel om zo veel mogelijk melk tegen zo laag mogelijke kosten te produceren, vooral bij bedrijven die veel geld geleend hebben om een sprong te maken naar meer dan 150 koeien.

In slechte economische tijden kan de bank uitstel van rente en aflossing verlenen om dit later weer in te halen, maar het bedrijf komt zo wel, net als eerder in de varkens- en pluimveesector is gebeurd, in een neerwaartse spiraal. Dat wordt op zeker een race naar de bodem waarbij in bezuinigingsrondes op dierenwelzijn steeds verder beknibbeld wordt.

In zijn uiterste consequentie leidt dit ertoe dat de melkveehouderij tot een net zo omstreden vee-industrie verwordt als de pluimvee-, kalver- en varkenshouderij. De koe is al een 'topsporter' die twee keer zo veel melk geeft als een halve eeuw geleden, laat haar dan op z'n minst als het seizoen dat toelaat de wei in. De realiteit is echter dat naarmate melkveebedrijven groter worden er minder geweid wordt. Boven de 150 koeien is het een zeldzaamheid. Koeienwelzijn wordt zo het slachtoffer van de schaalvergroting.

Lees verder na de advertentie

 
De boeren zijn overwegend blij, maar vergissen zich deerlijk

Melk met meerwaarde
Het kan ook anders. Wageningen Universiteit en Research heeft voorbeelden gemaakt van moderne melkveebedrijven die wel rekening houden met dierenwelzijn, milieu-eisen, landschappelijke inpassing, de wensen van de burgers én de portemonnee van de boer. En, in het project "Grootschalige landbouw in een kleinschalig landschap" laat de WUR zien hoe je grote melkveebedrijven met weidegang landschappelijk aantrekkelijk kunt inpassen.

De Nederlandse melkveehouderij moet zich niet richten op bulkproductie voor heel Europa en de rest van de wereld. Dat kunnen ze elders ook en dan goedkoper. De Nederlandse melkveehouderij moet zich richten op productie van melk met meerwaarde, waaronder een hoger dierenwelzijn. Vanwege alle kritiek op de afname van weidegang stimuleert de zuivelindustrie het weiden van koeien met voorlichting hoe dit in verschillende bedrijfssituaties te doen en geeft weidepremies. Het lijkt niet te mogen baten. Vrijblijvende maatregelen zijn kennelijk niet genoeg.

De overheid overweegt de toenemende mestproductie door de schaalvergroting aan banden te leggen door invoering van koerechten. Nadeel is dat dit de verhoging van de melkproductie per koe stimuleert en koeien zo steeds sneller uitgemolken en afgedankt dreigen te worden.

Dan lijkt het idee dat onder anderen Herman Wijffels laatst lanceerde om te bepalen dat melkproductie verplicht gebonden moet worden aan een bepaalde hoeveelheid weidegrond beter, het beperkt het aantal dieren en hun mest en het stimuleert weidegang.

Frank Dales: Algemeen directeur van de Dierenbescherming

 
De Nederlandse melkveehouderij moet zich niet richten op bulkproductie voor heel Europa en de rest van de wereld



Het e-mailadres bij dit profiel is nog niet bevestigd. Een link om te bevestigen kunt u vinden in uw inbox.
Bent u de link kwijt? Vraag hier een nieuwe aan.

Wachtwoord is niet correct

tonen

Wachtwoord komt niet overeen

tonen

U moet akkoord gaan met de gebruiksvoorwaarden


Deel dit artikel

Advertentie