Uw profiel is aangemaakt

U heeft een e-mail ontvangen met een activatielink. Vergeet niet binnen 24 uur uw profiel te activeren. Veel leesplezier!

Eerlijke kokosolie? Een keurmerk ontbreekt

Home

Johan van Heerde

Een kokosnotenplukker in India. © AFP

Jaarlijks consumeren we kilo's kokosolie. Fairfood International springt op de bres voor de onderbetaalde kokosboer.

Waar is de fairtrade-kokosolie? Met die vraag is de organisatie Fairfood gister een campagne begonnen om aandacht te vragen voor de onderbetaling van kokosboeren in Zuidoost-Azië. Jaarlijks gebruiken we in Nederland 107 miljoen kilo kokosolie, maar het ontbreekt aan initiatieven om te zorgen voor eerlijke inkomens in de kokosolieketen, zegt de organisatie.

Lees verder na de advertentie

Fairfood, dat zich inzet voor fatsoenlijke beloning en eerlijke voedselprijzen, ging gisteren in gesprek met overheden, producenten en supermarkten om de kokosboer op de kaart te zetten.

In snoep en koekjes maar ook soep, babyvoeding en zelfs sommige medicijnen wordt kokosolie verwerkt

Kokos zit de laatste jaren in de lift. Voedingsgoeroes omarmen kokoswater omdat het gezond is en sportprestaties zou verbeteren. En koken met kokosmelk is tegenwoordig de gezonde variant van kookroom in tal van curry's en sauzen. Maar kokosolie is ook een ingrediënt in veel alledaagse producten.

In snoep, koekjes, ijs en chocolade maar ook soep, babyvoeding en zelfs sommige medicijnen wordt kokosolie verwerkt. Uit onderzoek van Questionmark blijkt dat 5 procent van alle voedingsmiddelen in een supermarkt kokosolie bevat. Veel consumenten zijn zich hier niet van bewust.

Tekst loopt door onder afbeelding.

© Hollandse Hoogte

Volume

Producenten halen de olie uit gedroogd vruchtvlees van de kokosnoot. Die kokosnoten komen van ongeveer 16 miljoen veelal kleine boeren, onder meer uit Indonesië, India en de Filippijnen. Vanuit dat laatste land heeft Fairfood veel onderzoek verzameld. Daaruit blijkt volgens de organisatie dat 40 tot 61 procent van die kokosboeren onder de armoedegrens van 1,90 dollar inkomen per dag leven.

"Ons valt op dat keurmerken zich amper bezighouden met kokosolie", zegt Sander de Jong, directeur van Fairfood. "In Nederland hebben we geen enkele gecertificeerde kokosolie gevonden, en dat terwijl het product erg belangrijk is voor de Nederlandse markt. In volumes is kokosolie een stuk groter dan kokosmelk of -water." Laatstgenoemde producten kennen wel varianten met een keurmerk.

Ons valt op dat keurmerken zich amper bezighouden met kokosolie

Sander de Jong, directeur Fairfood

En dus moet er volgens de directeur van Fairfood iets gebeuren. "Wij willen dat de industrie hiermee aan de slag gaat. Want hoe kan de consument eerlijk eten als er geen eerlijke kokosolie is? Er moeten bindende afspraken komen zoals die bijvoorbeeld al gelden op de markt van palm, soja, koffie of cacao."

Wereldwijd zijn er volgens het onderzoek van Fairfood drie keer zoveel kokosboeren als cacaoboeren.

Tekst loopt door onder afbeelding.

Het keurmerk van Max Havelaar. © anp

Marktafspraken

Max Havelaar en Fair Trade Original, twee bekende keurmerken in Nederland, steunen de actie van Fairfood. Jochum Veerman van Max Havelaar beaamt dat kokos bij het bedrijf minder aandacht krijgt dan bijvoorbeeld koffie of cacao. "Kokos is vrij nieuw op de markt en soms nog moeilijk te vinden. Wij volgen het initiatief van Fairfood met veel interesse."

Ruerd Ruben, hoogleraar ontwikkelingseconomie en verbonden aan de Wageningen Universiteit, is niet direct onder de indruk van de plannen van Fairfood. "Koffie en cacao groeien op plantages, dat is gecentreerd. Palmbomen groeien overal en nergens en de boeren die de kokosnoten eruit halen zijn vaak klein. Er zal dus naar de producenten gekeken moeten worden, daar waar de kokosnoten samen komen en worden verwerkt."

Palmbomen groeien overal en nergens en de boeren die de kokosnoten eruit halen zijn vaak klein

Ruerd Ruben, hoogleraar ontwikkelingseconomie

Ruben pleit voor marktafspraken en wil zeker geen nieuw keurmerk zien. "Mijn ervaring is dat mensen keurmerk-moe zijn. Daarnaast is de marge op kokos ook niet zo hoog terwijl een keurmerk relatief duur is. Zoek het bij de industrieën, dat werkt in sectoren van palm en soja ook goed."

Ondertussen blijft Fairfood niet stilzitten. Het bedrijf is zelf op zoek naar de eerlijke kokosnoot. "We experimenteren met nieuwe technieken zoals blockchain (een systeem voor transacties, red.), bekend van de bitcoin, om de keten transparant te maken. Door rechtstreeks in contact te staan met de boer zien we bijvoorbeeld precies hoeveel die betaald krijgt", besluit Sander de Jong.

Deel dit artikel

In snoep en koekjes maar ook soep, babyvoeding en zelfs sommige medicijnen wordt kokosolie verwerkt

Ons valt op dat keurmerken zich amper bezighouden met kokosolie

Sander de Jong, directeur Fairfood

Palmbomen groeien overal en nergens en de boeren die de kokosnoten eruit halen zijn vaak klein

Ruerd Ruben, hoogleraar ontwikkelingseconomie