Uw profiel is aangemaakt

U heeft een e-mail ontvangen met een activatielink. Vergeet niet binnen 24 uur uw profiel te activeren. Veel leesplezier!

x

Dikke Charles is nog niet met pensioen

home

ALWIN KUIKEN

Dit najaar is het vijf jaar geleden dat Charles Geerts als eerste pandjesbaas op de Amsterdamse Wallen werd uitgekocht. Het gaat hem sindsdien voor de wind. Sterker nog: hij voelt zich gerehabiliteerd.

'Nee, schrijf maar niet op waar ik woon. Of hoe ik woon", zegt Charles Geerts (69) op een zonnig terras van een hotel in het chique Amsterdam-Zuid. De voormalige 'koning van de Wallen' heeft liever geen pottenkijkers op zijn boerderij in Noord-Holland. Je zou mensen op ideeën kunnen brengen, vreest hij. Ook met zijn gezondheid is hij voorzichtig. Eens per jaar gaat hij preventief in de MRI-scan. Je weet maar nooit. Geerts zit er desondanks ontspannen bij.

Interviews gaf hij nauwelijks, sinds de Amsterdamse woningcorporatie NV Stadsgoed hem in 2007 met hulp van de gemeente voor 25 miljoen euro uitkocht. De koop van achttien prostitutiepanden met zo'n vijftig ramen was de opmaat in de strijd tegen criminaliteit en mensenhandel op de Wallen. Zijn imperium maakte van Geerts de machtigste man op de Wallen. Zelfs de in 1986 overleden 'zwarte' Jopie de Vries, de vorige Wallenkoning, had niet zo veel bezittingen.

Maar de zaken van Geerts zouden het daglicht niet hebben kunnen verdragen. Hij was bevriend met topcriminelen als Klaas Bruinsma en Etiënne U. en werd onder meer beschuldigd van deelname aan een criminele organisatie en witwassen van geld.

Hoewel hij nooit veroordeeld is, weigerde de gemeente op basis van een Bibob-advies daarom in 2007 zijn exploitatievergunningen te verlengen. Via deze Wet Bibob (Bevordering Integriteit Beoordeling door het Openbaar Bestuur) kan de overheid vergunningaanvragers laten uitvlooien op criminele antecedenten. Voor Geerts was het advies negatief. Zijn prostitutiepanden moesten dicht, maar hij bedong bij de rechter dat hij open mocht blijven zolang zijn bezwaar liep. Woningcorporatie NV Stadsgoed kocht hem uit toen de kwestie nog bij de bezwaarcommissie lag. Amsterdam zou voor maximaal 15 miljoen euro bijspringen, mochten de panden in waarde dalen als ze een minder lucratieve bestemming krijgen. Volgens de corporatie heeft de gemeente al bijbetaald - welk bedrag, daarover doen beide partijen geen uitspraak.

'Dikke' Charles, zoals hij door zijn - nu geslonken - postuur genoemd werd, vindt het voor hem pleiten dat Amsterdam zo snel met zoveel geld over de brug kwam. "Ze vroegen: 'Wat is je prijs? Ik noemde die 25 miljoen. Er ging geen cent af! Binnen een week was er overeenstemming."

Critici menen dat Amsterdam zo snel zoveel geld op tafel legde omdat het stadsbestuur aan het begin van de Wallenaanpak geen valse start wilde maken. "Het was een politieke kwestie", zegt Bibob-expert Margriet Overkleeft-Verburg. "Wethouder Asscher (PvdA, Wallenaanpak red.) werd eerst een beetje uitgelachen met zijn plannen om de Wallen op te schonen. Men achtte het onmogelijk. Hij wilde zijn tegenstanders laten zien dat het hem menens was."

Volgens de stad lag dat anders: ze wilden een jarenlange rechtszaak voorkomen in de wetenschap dat vrouwen tot prostitutie gedwongen werden, zegt een woordvoerder. Het kwam de stad onlangs op kritiek te staan van de Alkmaarse burgemeester Piet Bruinooge. Hij vond het oneerlijk dat een grote stad met diepe zakken een slepende rechtszaak kon 'afkopen'. Alkmaar moest daarentegen jaren procederen om tientallen sekspanden te sluiten.

Geerts kreeg de commerciële waarde: wat de panden mét prostitutiebestemming waard waren. Zelf ziet hij dat als bewijs dat het toenmalige Bibobadvies op drijfzand gebaseerd was. Hoewel zijn accountant zei dat hij nog meer had moeten vragen, is hij tevreden over de gedane zaken. "Als ik zo crimineel ben, dan was de gemeente toch niet met een koffer met geld gekomen? Dat is simpel. Van het geld heb ik als eerste een waterdam laten aanleggen bij mijn vakantieverblijf in Kenia. Laatst stonden er 82 olifanten. Een prachtig gezicht. Ik ben er ongeveer vier keer per jaar, vanwege het klimaat; omdat de tijdszone hetzelfde is als in Nederland kan ik nog mooi zaken doen in Amsterdam."

Daar komt bij, stelt hij trots, dat hij voor zijn huidige investeringen in Amsterdam totaal geen problemen meer heeft met de Wet Bibob. Het gaat dan bijvoorbeeld om vergunningen voor verbouwingen en horeca in een van de twintig panden die hij sinds 2007 in Amsterdam kocht.

Het gemak waarmee hij nu door de screening komt, is opvallend. In 2007 dreigden zowel Geerts als aan hem gelieerde ondernemers hun vergunningen kwijt te raken op basis van een negatief Bibob-advies. De juridische houdbaarheid van het advies werd nooit getoetst, omdat Geerts kort hierop werd uitgekocht. Maar volgens 'dikke' Charles bewijst het feit dat hij nu wel door de Bibob komt dat het advies toen rammelde.

Vergunningen die Trouw bij diverse stadsdelen over recente aankopen van Geerts opvroeg, laten zien dat de Bibob hem niet meer dwarszit. In stadsdeel West kreeg JFO Vastgoed, de BV van Geerts, bijvoorbeeld een vergunning waarvoor de stad als gevolg van de Bibob de financiële achtergrond, de integriteit van de aanvrager en diens de zakelijke partners heeft getoetst.

De gemeente zegt dat er een wereld van verschil is tussen vergunningen voor prostitutie en voor cafés en hotels. Maar dat is onzin, vindt Geerts' advocaat Han Jahae: "Wat toen fout was voor de Bibob, zou nu ook fout moeten zijn. Hij is met terugwerkende kracht gerehabiliteerd."

Geerts, zittend in de zon, glimt. "Ik ben nooit veroordeeld. Nooit! Ik ben gewoon... nou... brandschoon is overdreven, maar ik ben wel schoon."

Maar volgens Overkleeft-Verburg moet de oude Wallenkoning ook weer niet overdrijven. "De gemeente heeft een marge waarbinnen ze kan handelen." Ze wijst op een beroemd Amsterdams jazzcafé waarvan de uitbater in de verte gelieerd zou zijn aan Holleeder. Op basis van een negatief Bibobadvies moest de zaak dicht, maar toen de bezoekers protesteerden, bleef die open. "Bij Geerts geldt die marge ook. De gemeente kan hem wegens zijn verleden vergunningen weigeren, maar het is crisis. Nergens wordt nog geïnvesteerd. Geerts heeft een zak geld. Natuurlijk krijgt hij zijn papiertje."

Maar de suggestie dat de stad bewust een oogje dichtknijpt, lijkt wat kort door de bocht. De vergunning die hij in stadsdeel West ontving, betrof een bouwvergunning van 150.000 euro. Die verbouwing is nodig om horeca in een pand te kunnen realiseren. Vanwege het risico op witwassen is het in Amsterdam sinds 2008 voor dit type vergunning verplicht om een Bibobformulier in te vullen. Maar volgens de stad gaat het om een minder strenge variant, waarbij niet altijd screening plaatsvindt. En in stadsdeel Zuid kreeg Geerts een vergunning zonder dat het stadsdeel hier goed naar had gekeken. Een ambtenaar had 'abusievelijk niet onderkend' dat de bouwsom boven de 100.000 euro uitkwam.

Maar voor Geerts maakt dat niet uit. De lichten in de stad staan weer op groen en dat telt, vindt hij. Op het Amsterdamse terras kan hij zijn ogen niet van omliggend onroerend goed afhouden. "Die houdt zijn waarde wel", zegt hij over een pand. Over een ander: "Die moet je niet kopen."

De Wallenkoning is in zijn nadagen in ieder geval een stuk beter af dan de vorige, 'zwarte' Joop de Vries: die stierf ongelukkig nadat zijn panden waren afgebrand. Geerts kijkt graag vooruit - naar investeringen. Wie bij het kadaster uitzoekt hoeveel panden Geerts in Amsterdam bezit, struikelt bijna over recente aankopen. Dat strookt niet met uitspraken uit 2008 in NRC Handelsblad. "Ik heb mijn advocaten laten weten dat ik alles ga verkopen", zei hij toen. "Ik wil niets meer met Nederland te maken hebben. Ik ga [...] in Kenia wonen."

Maar sindsdien verwierf hij alleen al in Amsterdam twintig panden, waaronder twee op de Wallen. Saillant, want het was hem verboden om op de Wallen nog panden te kopen. Buiten het red light district mag hij dat wel, maar mag hij niet betrokken zijn bij prostitutie, gokhallen, peepshows en coffeeshops.

De verwerving van de Wallenpercelen lijkt een slimme truc: vlak voordat hij werd uitgekocht, leende hij 5,2 miljoen aan een zakenrelatie. Dergelijke leningen werden bij de deal in 2007 niet betrokken om de debiteuren niet te treffen. Na de deal werd deze lening omgezet in een nog grotere van zeven miljoen. Hoewel was afgesproken dat de ondernemer tot 2017 niet hoefde af te lossen, bleef deze al na een jaar in gebreke bij het betalen van de rente. Geerts ontving het onderpand: een kapitaal gebouw aan de Warmoesstraat en een bijbehorend perceel in een steegje om de hoek.

Volgens een gemeentewoordvoerder handelt Geerts niet in strijd met de afspraken, omdat daarin 'uitzonderingen zijn gemaakt voor een aantal panden waar dhr. Geerts al belangen had'. "Dit bewijst wel weer dat Geerts tot ingenieuze constructies in staat is", vertelt de woordvoerder. Volgens Geerts is van een truc geen sprake. Hij wijst erop dat hij ook eerder al aan deze zakenrelatie geld had geleend. Hij zegt overigens geen verdere hypotheken op de Wallen te hebben uitstaan.

Ronald Wiggers, de directeur van NV Stadsgoed, wil niet zeggen of dat klopt. Maar volgens de Wallenkoning is hij niet van de Wallen afhankelijk voor zakelijk succes. Het gaat 'supergoed', zegt hij. "Van de honderd vastgoedhandelaren in Amsterdam zijn er negentig kopje onder gegaan. Ik hou me juist heel goed staande, vind ik. Als ik mezelf een cijfer voor mijn investeringen moet geven, is dat zeker een negen."

Minder graag kijkt hij terug naar misstanden op de Wallen. De voormalige Wallenkoning zegt niets van mensenhandel en gedwongen prostitutie geweten te hebben, ook niet van de beruchte Saban B. Tussen 2000 en 2007 hield de bende van deze in 2008 veroordeelde, maar naar Turkije gevluchte vrouwenhandelaar ongehoord huis op de Wallen. Hij bewerkte vrouwen met een honkbalknuppel, verplichtte hen tot borstvergrotingen en liet hen als zijn 'eigendom' tatoeëren.

Geerts: "Die naam zegt mij niets. Ik was alleen pandeigenaar. Als iemand zich met vrouwenhandel bezighoudt in het Hilton Hotel hoeft Conrad Hilton zich daar toch ook niet voor te verantwoorden? Mijn bedrijfsleider zei: 'We doen alles om te voorkomen dat er van dwang sprake is.' Bij twijfel werd niet verhuurd. Of dat weleens gebeurde? Nee, niet dat ik weet."

Wanneer de Amsterdamse wethouder Lodewijk Asscher met deze uitspraak geconfronteerd wordt, zegt hij 'razend' te zijn. "Het complete gebrek aan verantwoordelijkheidsgevoel voor de misstanden verbaast niet, maar blijft stuitend. Alleen al daarom is het goed dat Geerts geen prostitutieramen meer heeft."

Het is een verhaal dat Geerts vaker heeft verteld: hij bezat slechts de stenen, een ander exploiteerde de kamers. Maar op de Wallen was die scheiding vaak minder strikt, zo valt te lezen in een rapport uit 2011 van het Emergo-project. In dit project wisselen opsporingsdiensten en gemeenten informatie uit om criminaliteit op de Wallen te lijf te gaan. "In de praktijk wordt door de Belastingdienst geconstateerd dat exploitatiemaatschappijen worden bestuurd door familieleden of oud-werknemers van de pandeigenaar en in een enkel geval door een stroman", schrijven de onderzoekers. "Het is dus duidelijk dat in bepaalde gevallen kan worden getwijfeld aan de zakelijkheid en realiteit van bepaalde constructies."

Geerts wijst erop dat het rapport niet specifiek over zijn panden gaat. Hij was 'zelden of nooit' op de Wallen aanwezig, zegt hij. Maar hoewel het rapport nauwelijks over Geerts gaat, plaatsen de onderzoekers - in algemene zin - wel vraagtekens bij deze lening. "Wisten pandeigenaren, exploitanten en de dienstverleners dan niet wat er op grote schaal onder hun ogen in en rondom hun eigen bedrijven gebeurde? Dit is niet erg aannemelijk voor mensen die als geen ander in dit gebied thuis zijn en dag in dag uit werken in de seksindustrie."

Maar stel: Geerts wíst van niets: zou hij zich schuldig voelen als bleek dat vrouwen in zijn panden tot seks gedwongen zijn? De oude Wallenkoning kijkt chagrijnig. Liever wil hij praten over Kenia waar zijn dochter lesgeeft op een schooltje dat hij met een Engelse partner financiert. "Ik woon in Noord-Holland in een kleine gemeenschap. Ik heb er een klein kind op school. Mensen lezen er de krant. Ik wil liever dat dit een beetje een algemeen interview wordt."

Na enig aandringen, zegt hij dat in zijn panden geen vrouwen tot prostitutie gedwongen zijn. "Als het zo is, dan zou ik het erg vinden, maar me niet schuldig voelen. Als er een pooier voor de deur stond, mocht er geen kamer worden verhuurd en als in redelijkheid kon worden verondersteld dat meisjes buiten ons gezichtsveld werden mishandeld bleef de deur dicht. Maar niet alles dat zich buiten ons gezichtsveld afspeelde konden we weten. Daar is de politie voor."

Kent de koning van de Wallen geen spijt? Alleen van de drank, zegt hij. "Dat ging niet goed. Maar van het werk? Nee. Ik was een harde zakenman. Ik heb weleens iemand een klap voor zijn kop gegeven. Maar ik was hard voor de harden, niet voor zwakken. Ik ben van communistischen huize. Ik stem SP."

Is dat niet vreemd voor zo'n keiharde zakenman? "Nee hoor, ik kan goed delen, vooral in mijn eigen kring. De mensen die voor mij werkten, heb ik altijd heel goed beloond. Ik heb mijn vader, een fanatieke communist, bovendien op zijn sterfbed beloofd dat ik altijd links zou stemmen. Ik zou alleen spijt hebben als ik de 25 miljoen van de gemeente Amsterdam aan onzin had uitgegeven. En dat is zeker niet het geval kan ik u zeggen."

Wie is Charles Geerts?
Charles Geerts (1943) is zoon van een Amsterdamse marktkoopman. Na zijn school, begin jaren zestig, hielp hij zijn ouders in hun groente- en fruitkraam op de Amsterdamse Dappermarkt. Illegaal verkocht hij daar pornobladen. Dat was zo lucratief dat Geerts zich ging toeleggen op de smokkel van dit soort bladen uit Scandinavië naar Nederland en van sigaretten vanuit Nederland naar Scandinavië. Toen porno in Nederland werd gelegaliseerd, zette Geerts zijn activiteiten bovengronds voort. Zijn porno- en seksartikelen groothandel Scala exporteerde naar tientallen landen en werd de grootste van Europa. Na enkele decennia verkocht Geerts zijn aandelen in Scala. Van die miljoenen kocht Geerts panden in het Wallengebied. Binnen enkele jaren was hij hier de grootste exploitant van prostitutiepanden. Toen de gemeente Amsterdam in 2007 het aantal prostitutiepanden daar wilde reduceren, werd de aanvraag om zijn vergunningen te verlengen geweigerd op basis van een negatief Bibob-advies. In dit advies werd vermeld dat Geerts contacten met criminelen zou hebben onderhouden en zich in het verleden schuldig zou hebben gemaakt aan witwassen en drugshandel. Tijdens de bezwaarprocedure besloot wethouder Asscher (PvdA, project 1012) om de woningcorporatie NV Stadsgoed achttien Wallenpanden van Geerts te laten kopen. Hij ontving een bedrag van 25 miljoen euro op voorwaarde dat hij nooit meer onroerend goed in het postcodegebied 1012 zou kopen. Sindsdien brengt 'dikke' Charles een deel van zijn tijd door in Kenia, waar hij onder meer enkele schooltjes liet bouwen.

Trouw.nl is vernieuwd. Vanaf nu is onbeperkte toegang tot Trouw.nl alleen voor (proef)abonnees.

Deel dit artikel

Advertentie

Wilt u dit artikel verder lezen?

Maak vrijblijvend een profiel aan en krijg gratis 2 maanden toegang tot Trouw.nl.

Het e-mailadres bij dit profiel is nog niet bevestigd. Een link om te bevestigen kun je vinden in je inbox.
Ben je de link kwijt? Vraag hier een nieuwe aan.

Ongeldig e-mailadres

Wachtwoord is niet correct

tonen

Wachtwoord komt niet overeen

tonen

U moet akkoord gaan met de gebruiksvoorwaarden

Wij gaan vertrouwelijk om met uw gegevens. Lees onze privacy statement.