Uw profiel is aangemaakt

U heeft een e-mail ontvangen met een activatielink. Vergeet niet binnen 24 uur uw profiel te activeren. Veel leesplezier!

De wraak overheerst in deelstaat Kashmir Afghanistan voorbeeld voor guerrillagroepen

Home

PHILIP DE WIT

AMSTERDAM - Het gaat er heet aan toe in Kashmir. Na een demonstratie gisteren bij de hoofdstad, Srinagar, zijn meer dan twintig mensen gedood: burgers en Indiase militairen. Een dag eerder beschoten militairen 'per ongeluk' een bus met burgers: negen gewonden vielen. Twee dagen daarvoor overvielen zes gemaskerde terroristen een bus, lieten vrouwen, kinderen en moslims uitstappen en openden het vuur op de resterende inzittenden: 15 mannen, allen hindoes, werden gedood. Een dag eerder werden 22 'terroristen' gedood op de bestandslijn tussen het Indiase en Pakistaanse deel van Kashmir.

“Kashmir was het paradijs op aarde. Nu is het de hel”, omschrijft een inwoner het leven in deze Indiase deelstaat, waar zo'n 3,5 miljoen mensen wonen. Begin deze maand bestormden Indiase soldaten een huis bij de hoofdstad, Srinagar, en schoten de bewoners, een vader, moeder en zoontje, dood. Zij wilden de moord op een van hun collega's, gepleegd door een militante moslimbeweging die Kashmirs afscheiding van India nastreeft, wreken. Voor de plaatselijke bevolking was het een reden de straat op te gaan om te demonstreren tegen het onrechtvaardige en vaak onmenselijke optreden van de Indiase 'bezettingsmacht' (zoals zij door de Kashmiri's genoemd worden). Sinds 1989 is het geweld niet meer weg te denken in de deelstaat. Militante Kashmiri's, gefrustreerd door de politieke patstelling tussen Pakistan en India, bonden de strijd aan met de Indiase overheid.

Destijds werden ze gemotiveerd door het succes van de guerrillabewegingen in Afghanistan, die ertoe bijdroegen dat de voormalige Sovjet-Unie zich uit dat land terugtrok. Daarbij werden de Afghanen gesterkt door wapens en andere steun van Pakistan. Volgens India is dit buurland nu verantwoordelijk voor de logistieke ondersteuning van de opstandelingen in Kashmir.

De mensenrechtenorganisaties Asia Watch en Artsen voor mensenrechten denken dat er sinds 1989 al 7 300 mensen door het geweld in Kashmir om het leven kwamen, vooral burgers. Zo brandden Indiase soldaten in mei meer dan 200 huizen en winkels plat in Srinagar als vergeldingsactie voor een aanslag op een militaire basis.

De moslim-opstandelingen grijpen terug op een oud argument. India heeft zich nooit gehouden aan de VN-resolutie die in 1947 werd aangenomen. In die resolutie werd bepaald dat de bevolking van Kashmir in een referendum mocht beslissen of zij bij Pakistan of India wilde horen. De Indiase regering meent daarentegen dat de bevolking van Kashmir door de jaren heen gewoon heeft meegestemd bij de Indiase verkiezingen.

In 1947, het geboortejaar van India en Pakistan, wilde de toenmalige maharadja van Kashmir de onafhankelijkheid van zijn overwegend door moslims bewoond gebied uitroepen. Hij bedacht zich onder druk van de Indiase overheid en sloot zich aan bij India. Pakistan viel vervolgens de provincie binnen, maar werd op het nippertje weer teruggedreven door de Indiase troepen.

Vervolgens bemiddelden de VN in het conflict en Jammu-Kashmir werd opgedeeld en gescheiden door een bestandslijn. Pakistan kreeg een stuk in het noorden en India de Kashmir-vallei in het zuiden en het zuidelijke deel van Jammu. Nog steeds menen beide landen dat zij recht hebben op het gehele gebied. Het geschil duurt nu 46 jaar en heeft al die jaren de relatie tussen de buurlanden vergiftigd.

Waarnemers vrezen dat de spanning die Kashmir oproept, een nucleaire oorlog kan voortbrengen. India is in het bezit van atoomwapens, Pakistan zou ver gevorderd zijn met zijn nucleair programma. Twee van de drie oorlogen tussen beide landen gingen over Kashmir. Het geschil zou kunnen worden opgelost onder druk van de Verenigde Naties en de Verenigde Staten.

De steden in Kashmir lijken op gevechtszones; op elke straathoek bevinden zich commandoposten en barricades van zandzakken. Door de straten en stegen van Srinagar patrouilleren dagelijks Indiase veiligheidstroepen die in het kader van de jacht op wapens en 'terroristen' vaak onschuldige burgers uit hun huizen halen. De guerrilleros in Kashmir vormen echter geen eenheid: er zijn zo'n dertig verschillende groeperingen. Sommigen maken zich schuldig aan moorden, verkrachtingen en afpersing. De fanatieksten onder hen kennen geen pardon voor Kashmiri's die niet met hun ideeen sympathiseren. De fundamentalistische moslim-groeperingen zijn fel gekant tegen de seculiere Indiase staat. Ze krijgen steun van djihadi's, fundamentalisten uit Pakistan, Afghanistan en het Midden-Oosten die naar Kashmir trekken om er de 'heilige oorlog' uit te vechten.

Volgens Sayeed A. Gailani, leider van de fundamentalistische Djamaat-Islami, willen de meeste Kashmiri's een politieke unie met Pakistan. Zijn partij steunt de belangrijkste guerrillabeweging Hezb-oel-Moedjahedien, die aansluiting zoekt bij Pakistan. Deze groepering wordt bevoorraad vanuit het Pakistaanse deel van “Deze staat bestaat voor het grootste deel uit moslims, en de 1 200 kilometer grens verbindt ons met Pakistan. Alle rivieren stromen naar Pakistan.”

De leider van het Jammu-Kashmir bevrijdingsfront (JKLF), Javed Mir, beweert daarentegen dat de bevolking het liefst helemaal onafhankelijk wil worden van zowel India als Pakistan. “Ga naar een dorp, een stad en iedereen vertelt je dat ze onafhankelijkheid willen”, zegt hij. In tegenstelling tot Hezb-oel-Moedjahedien is het bevrijdingsfront van Mir wel bereid de wil van de bevolking te volgen, indien zij zich bijvoorbeeld wil aansluiten bij Pakistan.

Advocaten en mensenrechtenactivisten maken zich meer en meer bezorgd over het instorten van het rechtssysteem door corruptie en gebrekkige gerechtelijke procedures. Mensen verdwijnen en in gevangenissen wordt gemarteld. Ook zijn er spanningen tussen de veiligheidstroepen, die van buiten de deelstaat komen, en de politie, die vooral uit moslims bestaat.

Onlangs stormde een aantal militairen een politiebureau binnen om de aanwezige politiemannen te ontwapenen en te ondervragen. De agenten hadden geprotesteerd tegen de dood van een collega die gevangen was genomen door Indiase militairen.

Uiteindelijk heeft de bevolking van Kashmir het meest te lijden. Een zakenman in Kashmir verwoordt het aldus: “De bevolking heeft genoeg van zowel de soldaten als de guerrilleros. Wij zitten tussen twee vuren en durven niks te zeggen.”

Deel dit artikel