Uw profiel is aangemaakt

U heeft een e-mail ontvangen met een activatielink. Vergeet niet binnen 24 uur uw profiel te activeren. Veel leesplezier!

De straat wint het van het gezag in Rio

Home

Wies Ubags

Carnaval in Rio: Quiteria Chagas van de Imperio Serrano Samba school © REUTERS
Megapolis

Uitdijende metropolen bieden een groeiend deel van de wereldbevolking onderdak. Hoe houden mensen het daar leefbaar? Trouw-correspondenten doen wekelijks verslag hun eigen megastad. 

Verzamelen bij de Candeláriakerk in het centrum van Rio, en in optocht achter vlaggendraagster Kiev Medeiros aan die ons ook allemaal van glitters op gezicht en hals heeft voorzien. Zo gingen wij van het Carnavalsblok Prata Preta (Zwart Zilver) op zondag 6 januari door de smalle straatjes van het centrum naar de niet-officiële opening van het carnaval op de Praça XV, een groot plein waar het centrum van de macht gevestigd was toen Brazilië nog een keizerrijk onder Portugese heerschappij was. Met onze eigen muzikanten – blazers en trommelaars – en vergezeld van een schare straatverkopers die karretjes vol bier en frisdranken gedompeld in bergen ijs voortduwden.

Lees verder na de advertentie
Rio é rua, zo luidt het trotse gezegde: Rio is straat

Carnaval

Het carnaval, dat officieel pas begin maart losbarst in veel katholieke delen van de wereld, is in het hedonistische Rio al begonnen, tot verdriet van de evangelische burgemeester Marcelo Crivella, die vorig jaar nog zijn burgers opriep om toch alsjeblieft niet zo veel te drinken tijdens de feestelijkheden.

Hij is een roepende in de woestijn. Weinig steden in Brazilië kunnen wedijveren met Rio als het gaat om het vieren van het leven met muziek en drank, en dat moet op straat. “Rio é rua”, zo luidt het trotse gezegde: Rio is straat. Maar burgemeester Crivella verklaarde vorig jaar na het carnaval dat het aantal blocos, groepen van het straatcarnaval, met 20 procent moest worden verminderd.

Hij had een jaar eerder al de sambascholen, die hun grootse parades houden tijdens het Carnaval, de duimschroeven aangedraaid door de gemeentelijke subsidie te halveren, en deed dat vorig jaar opnieuw. Bij het carnaval van 2017 weigerde de burgemeester de sleutel van de stad te overhandigen aan Momo, de koning van het carnaval, zoals jaarlijks gebeurt. In 2018 zwichtte hij voor de druk om het toch te doen. Op de foto van de omhelzing van de twee was het wederzijdse afgrijzen van de gezichten te lezen.

Blocos

Naar goed Braziliaans gebruik wordt het overschot aan blocos via de bureaucratie opgelost. Schroef de eisen zodanig op dat de groepen er niet aan kunnen voldoen en van deelname af moeten zien. Er moet een arts bij en een eerste-hulpteam, om maar enkele eisen te noemen. Alsof die armlastige clubjes, die het moeten hebben van liefdewerk oud papier, daar geld voor hebben.

Maar ook de blocos hebben hun eigen oplossing gevonden. Om aan de bureaucratie te ontsnappen zijn er veel niet-officieel geworden. Ze krijgen dan geen steun meer van de gemeente, maar ze zijn vrij. Mijn Prata Preta is sinds vorig jaar ook niet-officieel. “Er zijn zo veel onmogelijke eisen, het is niet meer te doen”, zegt bestuurslid Fábio Pereira. “En daarom gaan we ook niet meer tijdens het carnaval de straat op, maar tijdens het pre-carnaval, twee weken eerder.”

Net als honderd jaar geleden, toen de samba in Rio de Janeiro werd geboren, en zijn zwarte scheppers op straat door de politie werden lastiggevallen omdat ze barbaarse instrumenten zoals trommels en tamboerijnen bespeelden, botsen het gemeentelijk gezag en de straatcultuur in Rio met elkaar. En net als honderd jaar geleden wint de straat het van het gezag. De samba groeide uit tot een wereldberoemd muziekfenomeen, het straatcarnaval bloeit als nooit tevoren en trekt miljoenen toeristen. Wij van het niet-officiële Prata Preta doen al vanaf begin januari glitter op.

De Megastad

Trouw-correspondenten doen wekelijks verslag uit hun eigen megastad.

Deel dit artikel

Rio é rua, zo luidt het trotse gezegde: Rio is straat