Uw profiel is aangemaakt

U heeft een e-mail ontvangen met een activatielink. Vergeet niet binnen 24 uur uw profiel te activeren. Veel leesplezier!

De situatie in Libië wordt nu echt nijpend

Home

Ghassan Dahhan

© AP

Stabiliteit in Libië was al ver te zoeken, maar volgens de VN begint de situatie nu echt nijpend te worden. 

Libië verkeert al sinds de omverwerping van het Kadafi-bewind in 2011 in chaos, maar volgens de VN-gezant voor het moslimland, de Libanese diplomaat Ghassan Salame, kan het nog erger. Hij vreest voor ‘een burgeroorlog’ en een ‘permanente opdeling van het land’. Aanleiding is het opgelaaide geweld tussen rivaliserende regeringen en de daaropvolgende patstelling. 

Lees verder na de advertentie

Het Noord-Afrikaanse land is in feite al opgedeeld in twee machtsblokken. In de hoofdstad Tripoli zetelt de door de VN erkende regering. In de oostelijke stad Benghazi is het Libische Nationale Leger (LNA) gevestigd van krijgsheer Khalifa Haftar. De laatste probeert sinds begin vorige maand de regering in Tripoli omver te werpen, maar zijn geplande bliksemoorlog is inmiddels verzand in een hopeloze strijd. 

Buitenlandse bemoeienis

Dat Haftar geen vaart maakt, betekent niet dat de oorlog ten einde is. De illusie van de krijgsheer dat hij nog snel kan winnen, leidt ertoe dat de strijd voortduurt. De militaire steun die de rivaliserende regeringen uit het buitenland ontvangen, zorgt ervoor dat de strijd verhevigt. 

Haftar ontvangt al sinds 2014 militaire steun van Egypte en de Verenigde Arabische Emiraten, waaronder zelfs ge­vechts­vlieg­tui­gen en helikopters

VN-gezant Salame riep gisteren de buitenlandse wapenleveranciers, zonder deze bij naam te noemen, op de steun onmiddellijk te staken, en zich te houden aan het wapenembargo. “Sommige landen voorzien dit bloedige conflict van brandstof; de Verenigde Naties moeten hier een einde aan maken”, aldus Salame. Hij eiste een ‘robuust handhavingsmechanisme’, anders is het embargo niets anders dan een ‘cynische grap’.  

Haftar ontvangt al sinds 2014 militaire steun van Egypte en de Verenigde Arabische Emiraten, waaronder zelfs gevechtsvliegtuigen en helikopters. Eerder deze maand rapporteerden onderzoekers van de VN dat zijn militie ook drones voor aanvallen gebruikt. Aan de andere zijde krijgt de regering in Tripoli ook militaire steun, vooral van Turkije. Afgelopen weekend doken beelden op van een colonne Turkse pantservoertuigen, die uit een vrachtschip in de haven van Tripoli naar buiten reden. Salame noemde deze leverantie ‘schaamteloos’, alleen al vanwege de opzichtigheid. 

Ontheemden

De prijs die de Libiërs betalen is hoog. Meer dan vijfhonderd mensen zijn omgekomen sinds 3 april, er zijn duizenden gewonden, en meer dan 75.000 ontheemden. Bijna een half miljoen mensen wonen in gebieden die direct getroffen zijn door de gevechten. Deze week dreigde er een ongekende crisis bij te komen toen bijna 2,5 miljoen Libiërs zonder water kwamen te zitten. Milities, loyaal aan Haftar, hadden de watertoevoer naar Tripoli afgesneden. Pas na twee dagen kwam de watervoorziening weer op gang. 

Bovenop de humanitaire crisis dreigt er een ander gevaar, waarschuwt de VN-gezant: terrorisme. Volgens Salame zijn de zwarte vlaggen van Islamitische Staat (IS) al gesignaleerd in Zuid-Libië. “Libische strijders, die in het verleden heldhaftig hun land verdedigden tegen deze terreurbewegingen, zijn nu druk bezig elkaar te bevechten.” Sinds het oplaaien van het geweld heeft de terreurbeweging verschillende aanslagen gepleegd en ontvoeringen uitgevoerd.

IS had tot een paar jaar terug een groot gebied in Libië in bezit, en werd uiteindelijk verjaagd uit zijn laatste bolwerk Sirte. De terroristen hadden het moeilijk in de gebieden waar het gezag zich herstelde, of deze nu onder de regering van Tripoli vielen of onder die van Haftar. Maar nu de chaos zich verspreidt, en de meeste strijders geconcentreerd zijn in de kustgebieden, blijven andere landsdelen onbeschermd achter. Perfecte omstandigheden voor terroristen om zich te hergroeperen.  

De aanwezigheid van IS is ook zorgelijk voor de buurlanden. In Algerije is het al maanden onrustig, nadat na bijna twintig jaar een einde is gekomen aan het bewind van president Bouteflika. Dit land deelt een 982 kilometer lange grens met Libië, en deze grens is moeilijk te controleren. Terroristen kunnen van het weggevallen gezag misbruik maken.

Haftar heeft veel vrienden 

Hoewel de door de VN erkende regering zetelt in Tripoli, vergaart Haftar steeds meer internationale steun. Zijn vrienden zitten in Washington, Moskou, Parijs, Dubai, Riyadh en Cairo, oftewel, daar waar veel macht zit.

De krijgsheer heeft zelfs een telefonisch onderhoud gehad met de Amerikaanse president Trump. Volgens het Witte Huis hadden de twee ‘een gesprek over een gedeelde visie voor Libië’s transitie naar een stabiel, democratisch, politiek systeem.’ Het gesprek toont aan dat de Amerikanen Haftar zien zitten als leider van Libië. De krijgsheer heeft een Amerikaans PR-bureau ingehuurd dat zijn militie moet helpen in het ‘bouwen van internationale coalities’. 

Haftar heeft ook goede relaties met Frankrijk. Gisteren werd hij in Parijs ontvangen door de Franse president Emmanuel Macron. Officieel heeft Macron het offensief van Haftar veroordeeld, maar achter de schermen onderhoudt zijn regering goede banden met de Libiër.

Lees ook: 

Maarschalk Khalifa Haftar begint grote slag op zijn oude dag

Maarschalk Khalifa Haftar begint grote slag op zijn oude dag. De Libische krijgsheer Khalifa Haftar staat aan de poorten van Tripoli. Zijn weg naar de macht is lang, maar de overwinning is onzeker. 

Deel dit artikel

Haftar ontvangt al sinds 2014 militaire steun van Egypte en de Verenigde Arabische Emiraten, waaronder zelfs ge­vechts­vlieg­tui­gen en helikopters