Uw profiel is aangemaakt

U heeft een e-mail ontvangen met een activatielink. Vergeet niet binnen 24 uur uw profiel te activeren. Veel leesplezier!

De roots van Ronaldo, het ongewenste kind

Home

Jan-Cees Butter

Ronaldo showt zijn prijzen op Madeira, het eiland waar zijn roots liggen. © AFP

De Portugees Cristiano Ronaldo is de grootste blikvanger van het WK voetbal, dat vandaag in Rusland begint. Hij is 's werelds beste voetballer - of misschien de op één na beste, na het Argentijnse natuurtalent Lionel Messi. Op Madeira zijn de sporen van het begin van zijn voetballoopbaan nog te vinden.

Madeira is een eiland op zo'n duizend kilometer van de Portugese kust. Hier, aan de Quinta do Falcão, een zijweg van de drukke Campo do Marítimo, groeide Cristiano Ronaldo op. Quinta do Falcão 27A had een dak van asbest en ongeverfde muren opgetrokken uit baksteen en houten panelen. Waterdicht was het niet. Als een tropische regenbui het eiland weer eens had overspoeld, belde moeder Dolores de gemeente voor extra stenen of golfplaten om dak en muren te stutten. Verwarming was er niet. Ronaldo sliep op één kamer met zijn broer Hugo, net als zijn zussen Katia en Elma.

Lees verder na de advertentie

Maar er is weinig wat op deze plek nog aan Cristiano Ronaldo herinnert. Zijn oude huis staat er niet meer. In 2008 besloot de gemeente Madeira, geholpen door een EU-subsidie, de huizen in de buurt plat te gooien en er nieuwe sociale huurwoningen te bouwen, om de buurt een beter aanzien te geven. Die buurt, Santo António, had geen beste naam in die tijd. Ronaldo weet er alles van. Zijn vader Dinis, zijn moeder Dolores, zijn zussen en zijn broer zagen de ene na de andere buurtgenoot vervallen in drank- of drugsmisbruik. Het is lastig voor te stellen dat hier de wieg stond van een van de succesvolste voetballers aller tijden.

Toen we net kampioen waren geworden. Ronaldo huilde, omdat hij niet tevreden was over zichzelf

Pedro Talhinhas

In 2014, in haar biografie 'Madre Coraje' (Moedermoed), vertelde Dolores dat ze abortus overwoog toen ze zwanger was van haar tweede zoon. "Ik wilde het kind laten weghalen, maar de dokter wilde niet meewerken", liet ze optekenen. Abortus was zeker destijds een heikel onderwerp in Portugal. Van een buurvrouw kreeg Dolores de tip om donker, gekookt bier te drinken en vervolgens te gaan hardlopen. Zo zou ze alsnog haar zwangerschap af kunnen breken. Het hielp niet. Op 5 februari 1985 werd Cristiano Ronaldo dos Santos Aveiro geboren.

Flinke klim

Van Quinta do Falçao is het een klein stukje wandelen naar de plek waar Andorinha speelt, de eerste voetbalclub van Ronaldo, maar ook een flinke klim, want de club speelt bovenop een heuvel.

De tekst gaat verder onder de afbeelding

Het veld van Andorinha, Ronaldo's eerste club. © Jan-Cees Butter

Andorinha heeft één kunstgrasveld, een kantine en een kleedlokaal waarop in grote witte letters Clube Futebol Andorinha staat. Veel herinnert hier aan Ronaldo. Er hangt een grote afbeelding van hem aan de hekken bij de ingang. Op de zwart-witplaat, gesneden uit een elftalfoto, is hij vermoedelijk een jaar of vijf, zes. Hij kijkt een beetje lui uit zijn ogen, mist een melktand en draagt schoenen van Puma. Zijn houding is voorbeeldig: één hand op de knie, één op het gras en hij lacht naar de fotograaf.

Een terreinknecht wijst op een fotocollage aan de muur. Daarop staat Ronaldo's eerste licentie bij de voetbalbond van Madeira. Lidnummer 17182, seizoen 1994/1995. Op de foto oogt hij ietwat verlegen en onzeker. Een jongetje dat nog niet weet wat hij kan en wil in het leven. Eronder staat: 'O nosso idolo'. Ons idool.

Beneden in het dal, op de Avenida Sá Carneiro in Funchal, ziet de wereld er heel anders uit. Elke dag meren hier de grootste cruiseschepen aan en hier staan ook het CR7-hotel en het Cristiano Ronaldo-museum. Toen het museum opende, in december 2013, was er slechts één Gouden Bal om tentoon te stellen, zegt Nuno Mendes, de prijs voor de beste voetballer. "We vroegen ons af: komen daar wel mensen op af? Inmiddels heeft Ronaldo vijf Gouden Ballen en hadden we vorig jaar een bezoekersrecord."

In 2017, het jaar nadat Portugal het Europees Kampioenschap won, betaalden driehonderdduizend bezoekers vijf euro entree om de prijzen en memorabilia van Ronaldo te mogen bekijken. Dat is meer dan het inwoneraantal op Madeira (270.000).

De tekst gaat verder onder de afbeelding

Het complex van Adorinha. © Jan-Cees Butter

"Ronaldo is een trotse jongen", zegt Mendes terwijl hij langs de goedgevulde vitrines loopt. "Hij schenkt alle individuele prijzen aan het museum en van alle teamtrofeeën laat hij een kopie maken, zodat we die hier kunnen laten zien." Er staan vier gouden schoenen, die de prijs voor de topscorer van Europa, en er hangen shirtjes, zoals het tricot dat hij droeg tijdens zijn eerste Champions League-zege, in 2008 met Manchester United. Ook kunnen bezoekers op de foto met een levensechte Ronaldo.

Desolaat

De volgende ochtend gaat de reis naar CD Nacional, de tweede club van Cristiano Ronaldo. Die speelt in de tweede Portugese divisie (waarin ze het afgelopen seizoen kampioen werd) en heeft haar stadionnetje op een desolaat stukje van Madeira. Het is zo'n beetje het hoogste punt van het eiland. In de wintermaanden kan het er zelfs sneeuwen. Openbaar vervoer rijdt er niet.

In het clubgebouw zit Pedro Talhinhas, de trainer in het tweede seizoen van Ronaldo bij CD Nacional. Als Talhinhas Ronaldo moet typeren, pakt hij er een foto bij van het kampioensjaar van Ronaldo bij CD Nacional. Ronaldo staat er met waterige ogen op, alsof hij gehuild heeft, en hij kijkt met een ernstig, van pijn vertrokken gezicht de wereld in.

De tekst gaat verder onder de afbeelding

Ronaldo als jonge speler van CD Nacional. © Jan-Cees Butter

"Wanneer denk je dat deze foto gemaakt is?" vraagt Talhinhas. Hij wacht het antwoord niet af. "Toen we net kampioen waren geworden. Ronaldo huilde, omdat hij niet tevreden was over zichzelf. Hij was blij voor zijn teamgenoten, maar hij had niet gescoord in de kampioenswedstrijd en dat had wel gemoeten, vond hij. Hij was teleurgesteld in zichzelf."

Talhinhas heeft in het begin heel wat te stellen gehad met Cristiano Ronaldo, vertelt hij. Zoals iedereen op het eiland heeft hij oog voor zijn talent. Ronaldo is al technisch, snel, tweebenig en doelgericht als hij als tienjarige naar CD Nacional komt. Een echte winnaar ook. Maar als hij verliest - wat slechts een enkele keer gebeurt bij CD Nacional - is Madeira te klein. "Verlies kon hij niet accepteren", herinnert Talhinhas zich. "Hij kon er niet mee omgaan. Je zag het ook aan de manier van coachen naar zijn medespelers. 'Kijk uit!' of 'pas op!', schreeuwde hij als iemand de bal dreigde te verliezen. In zijn stem zat zo veel ernst. Alsof de wereld zou vergaan als hij de wedstrijd zou verliezen."

Huilebalk

Op Madeira, zeker in de wijk Santo António, heeft de jongen dan al een bijnaam: Cristiano Chorão, de huilebalk. "Als het niet ging zoals hij wilde, begon hij te huilen en werd hij boos", vertelt Talhinhas. "Dan schreeuwde hij woest om zich heen. Ik moest geduldig zijn met hem. Ik snapte het ook niet goed. Hoe kon deze lieve, vriendelijke en welgemanierde jongen zomaar ineens veranderen in een onhandelbaar persoon? Ik zag een jongetje dat niet tevreden was met zichzelf. Dat was moeilijk om te zien. Ik probeerde hem te laten voelen dat hij er wel degelijk mocht zijn, want we maken allemaal fouten. Als trainer leerde ik dat ik hem beter apart kon nemen - en nooit voor de groep moest toespreken - en dan accepteerde hij wat ik zei en bood hij zijn excuses aan. Dan zei hij dat hij het niet meer zou doen. Maar ja, dat was altijd tot de volgende wedstrijd."

Als hij de beste voetballer ter wereld wilde worden, kon hij niet voor altijd op het eiland blijven

Van CD Nacional is het één lange slingerweg naar beneden naar het centrum van Funchal. De wegen zijn soms angstwekkend steil, er is geen meter vlak. In de lobby van het CR7-hotel (de naam verwijst naar de initialen en het rugnummer van Ronaldo) spreekt José Fernão Barros de Sousa vol trots over Cristiano Ronaldo. De peetvader van de voetballer lacht uitbundig als hij terugdenkt aan het moment dat hij hem voor zijn vijfde of zesde verjaardag een op afstand bestuurbare auto gaf. Ronaldo heeft het ding nooit aangeraakt, hij wilde alleen een bal.

In het shirt van Sporting Lissabon. © Jan-Cees Butter

Fernão Sousa komt nog vaak over de vloer bij de familie Aveiro en Ronaldo zelf nodigt hem geregeld uit voor wedstrijden van Real Madrid in Santiago Bernabéu. Hij heeft er drie keer gebruik van gemaakt. "De eerste keer, toen Cristiano net zijn eerste Gouden Bal had gewonnen, zal ik nooit vergeten", zegt hij. "Na afloop van de wedstrijd liepen we door de parkeergarage toen ik achter mij hoorde: 'Padrino! Padrino!' Toen ik omkeek, zag ik Cristiano. Hij omhelsde me. Dat was emotioneel." Fernão Sousa slikt even, hij kan het moment nog zo terughalen. "Weet je", zegt hij, nadat hij zich heeft herpakt. "Cristiano en ik weten wat hij heeft moeten doorstaan om dit te bereiken. Daarom praten we nooit over het verleden. Als we elkaar spreken, gaat het altijd over het nu. Het verleden mijden we liever."

Fernão Sousa begeleidde Cristiano Ronaldo toen hij als twaalfjarige voor de eerste keer het eiland Madeira verliet. In de paasvakantie van 1997 mocht Ronaldo op proef komen trainen bij Sporting Lissabon. La Academia, de jeugdopleiding van Sporting, staat bekend als de beste van Portugal. Ook Paulo Futre, Luís Figo, Simão, João Pinto, Quaresma en Nani kregen er hun opleiding.

Samen wachtten Fernão Sousa en Ronaldo op het opstijgen van het vliegtuig naar Lissabon, geen van beiden zullen ze het ooit vergeten. Ronaldo huilde. Hij was nerveus, had de hele nacht niet geslapen en voelde dat hij zijn geliefde eiland en zijn familie zou missen. "Sportief gezien was dit het moeilijkste moment van mijn leven", zou hij er later over zeggen. Maar Ronaldo wist waarvoor hij het deed. Als hij de beste voetballer ter wereld wilde worden, kon hij niet voor altijd op het eiland blijven.

Dit is een bewerking van het eerste hoofdstuk uit Hard Gras 120: 'Het ongewenste kind, een reis door het leven van Cristiano Ronaldo', € 9,95.

Vijf keer wereldvoetballer van het jaar

Cristiano Ronaldo (5 februari 1985, Funchal, Portugal) werd in 2003 na één seizoen bij Sporting Lissabon aangetrokken door Manchester United. Met de Engelse topclub werd hij drie keer landskampioen en won hij in 2008 de Champions League. In 2009 kocht zijn huidige club Real Madrid hem voor het recordbedrag (destijds) van 94 miljoen euro. Ronaldo werd in Spanje twee keer kampioen. Vier keer won hij met Real de Champions League, in de achterliggende seizoenen drie keer op rij. Sinds 2016 is Ronaldo recordinternational voor Portugal. De teller staat aan de vooravond van het WK op 150 interlands. In 2016 werd Ronaldo als aanvoerder Europees kampioen met Portugal. Hij werd vijf keer verkozen tot wereldvoetballer van het jaar.


Het e-mailadres bij dit profiel is nog niet bevestigd. Een link om te bevestigen kunt u vinden in uw inbox.
Bent u de link kwijt? Vraag hier een nieuwe aan.

Wachtwoord is niet correct

tonen

Wachtwoord komt niet overeen

tonen

Door een profiel aan te maken ga je akkoord met de gebruiksvoorwaarden en geef je aan het privacy statement en het cookiebeleid te hebben gelezen.

Deel dit artikel

Toen we net kampioen waren geworden. Ronaldo huilde, omdat hij niet tevreden was over zichzelf

Pedro Talhinhas

Als hij de beste voetballer ter wereld wilde worden, kon hij niet voor altijd op het eiland blijven