Uw profiel is aangemaakt

U heeft een e-mail ontvangen met een activatielink. Vergeet niet binnen 24 uur uw profiel te activeren. Veel leesplezier!

De revolutie moet van de consument komen

Home

JOOP BOUMA

interview | Crisismanager Eric Broekhuizen heeft de oplossing voor de uitputting van de aarde: de ecoprijs maakt de wereld duurzaam. Denkt hij.

Het ging wel lekker, Eric Broekhuizen hopte jarenlang van bedrijf naar bedrijf. Kocht ondernemingen in metaal, plastic, elektronica en software op, bouwde ze uit en verkocht ze na een tijdje ook weer. Maakte een noodlijdende plasticfabriek weer winstgevend.

Toen kwam de crisis. De crisismanager besloot met zijn vrouw en drie kleine kinderen die lange wereldreis te gaan maken, waar het nooit van was gekomen.

Op het witgele zand van het strand in Nieuw-Zeeland las hij 'A Blueprint for Survival' van Edward Goldsmith, een beroemd milieuboek uit de jaren zeventig. Toen ging bij Eric Broekhuizen het licht aan. Klassiek sprookje dus: man (49 inmiddels) ziet ineens dat alles anders moet.

Dat was begin 2009. Vijf jaar later, na diepgravend onderzoek, ligt er een eigen boek op tafel: 'De vergeten oplossing: hoe de ecoprijs onze toekomst gaat veranderen'. Eric Broekhuizen heeft een missie. Hij wil het hele economische systeem - wereldwijd - omgooien. Te beginnen in Nederland. We moeten, zegt hij, voortaan voor elk product dat we kopen de échte prijs gaan betalen, dus ook de verborgen kosten van de vervuiling, het afval, de uitputting van grondstoffen, de uitbuiting van werknemers en het verlies van natuur. De ecoprijs.

Lees verder na de advertentie

Luchtfietser

Als je alles wél meerekent, wordt elk product om te beginnen pakweg 15 procent duurder. Er zal een internationale standaard voor milieukosten moeten worden ontwikkeld. Elk bedrijf dat milieukosten veroorzaakt moet in de visie van Broekhuizen een ecotax gaan betalen, die afneemt naarmate het bedrijf verduurzaamt. De opbrengst van die ecotax wordt geïnvesteerd in het oplossen van milieuproblemen en herstel van milieuschade.

Vergeet het maar. Eric Broekhuizen is een luchtfietser. "Nou, nee, ook al ligt mijn ambitie hoog. Wat ik voorstel is onvermijdelijk. Ik ben geen milieuwetenschapper, maar als we niks doen, loopt het hele economische systeem vast. We putten in een noodtempo onze grondstoffen uit. Wat denk je dat er met die prijzen van grondstoffen gaat gebeuren als we zo doorgaan? De klimaatgevolgen zijn ook niet te stoppen. We kunnen de dijken niet blijven verhogen. Kijk naar de gezondheidsproblemen door milieu-oorzaken. Dan praat je per saldo over veel hogere kosten."

Vergeet het maar. Eric Broekhuizen is een idealist, een zeloot. "Nee, ik ben een realist. We leven met ons allen op deze planeet alsof we de laatste generatie zijn. Maar ik wil dat we voor de kinderen van mijn kinderen een leefbare wereld achterlaten. We zijn gewoon niet verstandig bezig. Het kán veel slimmer."

Dat andere boek, van Goldsmith (in Nederland destijds gepubliceerd onder de titel 'Planeet voor het leven') raakte hem in de kern. Goldsmith en zijn mede-auteurs voorspelden dat de almaar voortgaande industrialisering uiteindelijk zou leiden tot een onleefbare wereld met epidemieën, sociale crises, oorlogen en andere rampspoed. Hun publicatie was een vervolg op 'Grenzen aan de groei', het geruchtmakende rapport van de Club van Rome uit 1972, dat een enorme invloed had op het collectieve milieubewustzijn, wereldwijd.

"Ik vroeg me af waar ik als ondernemer eigenlijk mee bezig was. Ik moest terugdenken aan die plasticfabriek. Alles draaide om omzetverhoging. We namen personeel aan, kochten machines, zochten nieuwe klanten. Maar we vroegen ons nooit af wat er uiteindelijk met onze producten gebeurde. Veruit alles wat we maakten, van plastic kratten tot kinderspeelgoed, belandde vroeger of later op de afvalhoop. Waanzin. We zijn dus op de ene plek van de wereld voortdurend grondstoffen aan het opdelven, terwijl elders op de wereld die grondstoffen op de afvalberg belanden."

Stuntprijzen

Dus: de ecoprijs. "We kunnen", zegt Broekhuizen, "een gezonde economie en een duurzame toekomst bereiken als we voortaan de schade die we veroorzaken meerekenen in de prijs van de dingen die we kopen. Dan gaan we vanzelf duurzame keuzes maken. Ook bedrijven zullen dan veel duurzamer gaan produceren om de concurrentie voor te blijven."

De kern is dat de consument in het huidige marktsysteem niet de pijn voelt van onduurzaam gedrag. Met de ecoprijs wordt die pijn wel gevoeld, in de portemonnee. "Veel mensen waren geschokt toen Al Gore in 2006 kwam met zijn ongemakkelijke waarheid. Maar sinds die tijd zijn we met ons allen alleen maar nog meer gaan vliegen en meer auto's gaan kopen. We laten ons verleiden door stuntprijzen, terwijl we best weten dat die prijzen niet kunnen kloppen. Een belangrijk deel van de werkelijke milieukosten wordt niet door ons gedragen, maar wentelen we af op de samenleving en op toekomstige generaties. Een verkeerde prikkel houdt ons onduurzame economische systeem in stand. Zolang vervuilende bedrijven een deel van de kosten niet hoeven te betalen, kunnen zij goedkoper produceren dan de bedrijven die duurzaam zijn. Zo blijven de vervuilers het succesvolst en zal de verduurzaming niet doorbreken. Daarom is die prijsprikkel nodig."

Het is een weeffout in het economische marktmodel, zegt Broekhuizen, dat consumenten niet de echte prijs betalen voor producten. "Er hangt aan vervuiling geen prijskaartje. Dat is belemmerend voor bedrijven die willen verduurzamen, zoals Unilever. Je ziet dat een bedrijf als Action, dat beslist niet duurzaam is, sterk groeit. Je kunt Action verwijten maken, maar wij moeten als consument ook bij onszelf te rade gaan. Doordat wij bij dat soort bedrijven blijven kopen, kunnen ze floreren."

Revolutie

Bedrijven én consumenten die onduurzame keuzes maken, moeten de gevolgen daarvan gaan voelen, is de filosofie van Broekhuizen. "Vervuiling is nu de norm, terwijl schoon en duurzaam de afwijking van de norm is. Duurzaamheid is nog altijd een nichemarkt, met producten die veelal net wat duurder zijn. Ik wil dat omdraaien. Schoon moet de norm worden.''

Van de politiek verwacht hij geen oplossing. "Politici vinden mijn plannen wel interessant. Maar ze zullen zich er niet voor inzetten, want dit levert op korte termijn geen stemmen op. Nee, het moet van de burger komen. De consumenten moeten hun krachten gaan bundelen, dan komen de bedrijven vanzelf wel."

Hij publiceerde zijn boek in maart. Uiteindelijk doel: wereldwijd een revolutie in het marktdenken ontketenen. Eric Broekhuizen denkt groot. Het boek wordt inmiddels in het Engels vertaald. Hij roept medestanders op een stem uit te brengen op zijn website devergetenoplossing.nl. Hij heeft minstens een miljoen steunbetuigingen nodig. De teller staat op ruim 2300.

'Politici vinden mijn plannen interessant. Maar ze zullen zich er niet voor inzetten, omdat het geen stemmen oplevert.'

Wie is Eric Broekhuizen?

Eric Broekhuizen (49) uit Harmelen werkte na zijn studies werktuigbouwkunde en bedrijfseconomie zeven jaar bij Philips in Eindhoven in verschillende functies. Hij was betrokken bij Operatie Centurion, de grootscheepse reorganisatie bij de gloeilampenfabriek van de toenmalige president-directeur Jan Timmer. Broekhuizen werkte op de afdeling die in hoog tempo verliesgevende fabrieken en bedrijfsonderdelen van Philips moest afstoten en verkopen. "Toen heb ik geleerd hoe je bedrijven op hun waarde kunt schatten."

Na twee jaar besloot Broekhuizen voor zichzelf te beginnen. Hij kocht zijn eerste bedrijf, een slecht lopende elektronicafabriek met 55 man personeel. Door een reorganisatie werd het bedrijf weer winstgevend. Daarna volgden diverse andere bedrijven. Voor zijn boek deed Broekhuizen vier jaar onderzoek naar duurzame technologie, ondernemerschap en prijssystemen.

'De vergeten oplossing, hoe de ecoprijs onze toekomst gaat veranderen', BBNC Uitgevers Amersfoort, 2014, 237 pagina's, 14,75 euro.


Het e-mailadres bij dit profiel is nog niet bevestigd. Een link om te bevestigen kunt u vinden in uw inbox.
Bent u de link kwijt? Vraag hier een nieuwe aan.

Wachtwoord is niet correct

tonen

Wachtwoord komt niet overeen

tonen

U moet akkoord gaan met de gebruiksvoorwaarden

Deel dit artikel