De evolutie van de Evangelische Omroep

home

Lodewijk Dros

Met een ferme handtekening nam EO-gezicht Andries Knevel deze week afscheid van het ’creationistische’ verleden van de omroep. De schepping heeft niet in zes dagen plaatsgevonden. Bij de EO stromen inmiddels de telefoontjes binnen.

Honderdvierenveertig uur en geen minuut meer. In zes dagen schiep God de hemel en de aarde, de zevende dag rustte Hij. Volgens het onderzoek ’De verlegenheid voorbij’ dat de Evangelische Omroep in 2007 liet doen onder de achterban, denkt 61 procent van de leden er zo over.

Dat is meer dan uit een rapport van tien jaar eerder bleek; de EO-achterban is wat strenger in de leer geworden. Het paradoxale is, dat de EO zelf ruimdenkender werd. Andries Knevel, eens creationist, omarmde Intelligent Design –creationisme-light. En is ook daar nu aan voorbij.

Dinsdagavond reageerde Knevel in het tv-programma ’t Zal je maar gebeuren’ op de stelling ’de verhalen in de Bijbel zijn echt gebeurd’ zonder aarzelen met ’nee’. „Je kan orthodox gelovige zijn en toch zeggen: ik geloof niet dat de wereld zesduizend jaar geleden in zes maal 24 uur geschapen is.”

Ook Willem Ouweneel, evangelisch opinieleider en in de vroege jaren van de EO pleitbezorger van het creationisme, vindt nu dat je als christen best anders tegen het scheppingsverhaal mag aankijken dan op de fundamentalistische manier die eens het handelsmerk van de EO was. Ook natuurkundige Cees Dekker, eerst geïntrigeerd door Intelligent Design maar nu ’theïstisch evolutionist’, vindt dat God en evolutie prima samengaan. Gedrieën verkondigden ze op tv de nieuwe boodschap van de omroep.

In 2007 legde de EO zijn leden de volgende stelling voor: ’God gebruikt de evolutie’. De score kon bijna niet lager zijn: één procent van de EO’ers stemde ermee in.

Nu ligt de kloof bloot tussen de gezichtsbepalende figuren van de tweede publieke omroep van Nederland en zijn geschiedenis. Twintig jaar geleden vond de EO dat het Genesis-verhaal letterlijk begrepen moest worden, zegt woordvoerder Jop Douma. „Nu is er ruimte voor discussie. Steeds meer mensen vinden dat we er niet zomaar van moeten uitgaan dat de Bijbel ook het wetenschappelijke proces van de aarde beschrijft. Wij willen de verschillende visies laten zien. Van jonge christelijke wetenschappers krijgen we bijval: ’Eindelijk is er een debat over’, zeggen zij.”

Douma: „Het Darwinjaar is een prachtige gelegenheid om te laten zien dat de evolutieleer ook maar een theorie is en dat God wel aan het begin van de aarde staat. Vandaar ons motto: ’En God schiep Darwin’.”

De EO neemt hiermee afstand van de Bijbel, zegt Kees van Helden stellig. Hij is drijvende kracht achter de zes miljoen folders die over twee weken op elk adres worden bezorgd om de letterlijke uitleg van het bijbelse scheppingsverhaal te verdedigen. Van Helden, drukker op Urk: „In de Bijbel staat dat Jezus Gods Woord ’de waarheid’ noemt. Nu Knevel zegt dat God evolutie gebruikt, maakt hij Jezus uit voor leugenaar.”

Het goede van de huidige EO is volgens Van Helden dat de omroep helderheid verschaft. „Nu weten alle leden waar ze aan toe zijn. Dit kan de EO heel veel leden gaan kosten.”

Knevel tekende op tv een ’verklaring’ [word-document] (’ik werd door de heftige brief overvallen’): „Vroeger was ik creationist en kortgeleden geloofde ik nog in Intelligent Design. Ik herroep al mijn uitspraken daarover – daar heb ik spijt van.” De programmamaker voegde eraan toe wel ’van harte’ te geloven in God de Schepper en in Jezus Christus als Redder.

Dat laatste overtuigt oud-EO-directeur Bert Dorenbos niet; hij noemt Knevels actie een ’daad van agressie’ die zijn uitwerking op 300.000 EO-leden die in schepping-in-zes-dagen geloven, niet zal missen. Opzeggingen dus. Knevel: „Ik krijg enthousiaste én zorgelijke reacties, fiftyfifty. Bang voor ’afbreuk’ ben ik niet.”

Bij de EO komen, zegt woordvoerder Douma, veel telefoontjes binnen, maar nog niemand heeft het lidmaatschap opgezegd. „Boos zijn ze niet. Mensen kijken er wel van op, en vragen ’help ons even hoe we dit moeten begrijpen’.”

Lees verder na de advertentie
(\N)
(\N)
(FOTO MARCO OKHUIZEN)

Trouw.nl is vernieuwd. Ter kennismaking mag u nu gratis onze artikelen lezen.

Deel dit artikel

Advertentie