Uw profiel is aangemaakt

U heeft een e-mail ontvangen met een activatielink. Vergeet niet binnen 24 uur uw profiel te activeren. Veel leesplezier!

De CT-scan bewijst het: de dinovogel kon echt een beetje vliegen

Home

Joep Engels

Een archaeopteryxskelet onder ultraviolet licht. © Nature/Oliver Rauhut

Dinovogel Archaeopteryx kon meer dan wat zweven op zijn vleugels. Hij maakte een echte vliegbeweging.

Het is een icoon uit de evolutietheorie, het fossiele bewijs dat de vogels van de dinosauriërs afstammen. De oervogel Archaeopteryx, die 150 miljoen jaar geleden leefde, zag eruit als een vogel, had vleugels met veren als een vogel, maar kon hij ook vliegen als een vogel? Paleontologen denken tegenwoordig van wel, maar harde bewijzen ontbraken. Aan de fossiele resten was niet te zien of de dino al fladderend van de grond kwam. Misschien bleef het bij een enkele zweefvlucht uit een boom.

Lees verder na de advertentie

Holle botten

Franse wetenschappers denken het bewijs dat ze echt vlogen nu wel te hebben gevonden. Ze hebben drie fossiele Archaeopteryxen met een soort CT-scan doorgelicht en gezien dat de structuur van de vleugelbotten erg lijkt op die van moderne vliegende vogels. Hol van binnen, en voorzien van een dunne, stevige wand: licht van gewicht en toch sterk genoeg om de hevige krachten tijdens de vlucht te dragen.

Daar konden ze zichzelf mee laten opstijgen, maar ook niet veel meer dan dat, schrijven de Fransen in het vakblad Nature Communications. Archaeopteryx beschikte nog niet over de vlieguitrusting van tegenwoordig. Zijn borstbeen was nog niet krachtig gevormd, zijn schoudergewricht niet soepel genoeg en er ontbraken nog wat aanknopingspunten voor extra vliegspieren. "Het waren geen vliegkunstenaars als sommige hedendaagse roofvogels, of machtige zwevers als de albatros", stellen ze in een toelichting. 

Fazant

"Hun botstructuur stond geen geavanceerde vleugelbewegingen toe. Hun vlucht leek het meest op die van een fazant die soms even fladdert om aan een aanvaller te ontkomen of een hindernis te omzeilen."

Het leefgebied van Archaeopteryx, het huidige Beieren, was destijds, aan het einde van de Jura (145 miljoen jaar geleden), een tropische archipel. Dat beetje vliegen kwam de dino goed van pas als hij van eiland naar eiland wilde hoppen, schrijven de Fransen. En in de lucht was de concurrentie niet zo groot. Daar vlogen weliswaar pterosauriërs, maar deze vliegende reptielen waren in de Jura-periode nog niet zo doorontwikkeld als hun vervaarlijke nakomelingen in het latere Krijt, aan het eind waarvan ze uitstierven, net als bijna alle dinosauriërs. De Fransen hebben ook twee vroege pterosauriërs onder hun CT-scan gelegd en gezien dat deze dieren dezelfde botevolutie hebben gekend als de dinovogels.


Het e-mailadres bij dit profiel is nog niet bevestigd. Een link om te bevestigen kunt u vinden in uw inbox.
Bent u de link kwijt? Vraag hier een nieuwe aan.

Wachtwoord is niet correct

tonen

Wachtwoord komt niet overeen

tonen

Door een profiel aan te maken ga je akkoord met de gebruiksvoorwaarden en geef je aan het privacy statement en het cookiebeleid te hebben gelezen.

Deel dit artikel