Uw profiel is aangemaakt

U heeft een e-mail ontvangen met een activatielink. Vergeet niet binnen 24 uur uw profiel te activeren. Veel leesplezier!

De 'Brexpats' kijken met grote zorgen naar de Brexit-onderhandelingen

Home

Tim de Wit en Kim van de Wetering

Debra Williams woont met man en dochter in Scheveningen. © Phil Nijhuis
Interview

Iets meer dan een jaar na het spraakmakende referendum, gaan vandaag de Brexit-onderhandelingen van start. Een van de onderwerpen die in de komende tijd ter sprake zal komen, is de positie van EU-burgers die nu in Groot-Brittannië wonen. Ook is er nog weinig duidelijk over wat de Brexit zal betekenen voor de een miljoen Britten in de EU. 

Juist die onzekerheid zorgt voor veel stress, zegt Debra Williams (54). Ze komt uit Llanelli, Wales, en woont sinds een paar maanden met haar man en dochter in Scheveningen. Hij is IT'er en werkt steeds met tijdelijke contracten, variërend van zes maanden tot twee jaar, op verschillende plaatsen. De laatste jaren woonden ze in België, Duitsland en Nederland. Omdat ze geen vijf jaar in hetzelfde land verblijven, krijgen ze niet automatisch een verblijfsstatus.

Lees verder na de advertentie

"We zijn voor mijn man zijn werk naar Europa verhuisd, met de reële verwachting dat we dit jaren zo konden doen", zegt Williams. "Maar nu staan we op los zand. Het is heel erg stressvol."

Bewegingsvrijheid

De Britse was erg teleurgesteld over de uitkomst van het referendum vorig jaar. "Ik denk niet dat mensen voldoende informatie kregen om hun keuze op te baseren en dat ze zich onvoldoende bewust waren van de gevolgen. Vooral het effect dat dit leave op levens van gewone mensen heeft."

Williams maakt zich veel zorgen, bijvoorbeeld over gezondheidszorg en pensioenen. Of de erkenning van certificaten en diploma's en de samenwerking tussen universiteiten. Maar vooral over de bewegingsvrijheid van Britten in de EU, het recht om ergens te blijven. Voor hun gezin hangt dat nauw samen met het werk van haar man. "Als hij niet gemakkelijk meer in de EU kan werken, betekent het dat we noodgedwongen teruggaan naar het Verenigd Koninkrijk. Maar er zijn tienduizenden Britten die in de EU werken, die dan ook allemaal terug moeten. Wat zal dat doen met de arbeidsmarkt daar? En mijn dochter, als die hier wel kan blijven werken, hoe gemakkelijk is het dan om elkaar op te zoeken?"

En dan nog wat kleine zorgen. Ze lacht: "Mijn hond heeft een huisdierenpaspoort. Ik weet niet of dat straks nog overal geldig is."

De dag na het referendum richtte Williams de actiegroep 'Brexpats - Hear Our Voice' op. Die houdt zich bezig met burgerrechten van Britse expats in de EU en EU-burgers daar. "Het is een initiatief waarmee we Brexpats willen informeren en ze een hart onder de riem steken. En opkomen voor hun rechten." Dit jaar reikte het Europees Parlement de 'European Citizen's Prize' uit aan de groep, voor personen en organisaties in de EU die zich verdienstelijk hebben gemaakt op het vlak van Europese samenwerking. Een beetje ironisch, vindt ze wel.

Ze hoopt in de EU te kunnen blijven, het liefst in Nederland. "Den Haag en het strand hier zijn mooi. De infrastructuur en het openbaar vervoer zijn geweldig, we hebben niet eens een auto meer. Nederlandse mensen zijn ontspannen en gastvrij en ze hebben een beetje dezelfde humor als Britten. Ik vind het hier heerlijk."

'Wij mochten niet eens stemmen'

Nooit heb ik er ook maar over nagedacht dat zo'n verhuizing naar een ander Europees land zou kunnen betekenen dat ik sommige rechten zou kunnen verliezen

Hedwig Hegtermans

© philip spiering

Ze trok zestien jaar geleden de Noordzee over voor de liefde: haar Britse collega Peter. Inmiddels is Groot-Brittannië haar tweede thuisland geworden. Hedwig Hegtermans (54) woont in Bromley, net onder Londen. "Nooit heb ik er ook maar over nagedacht dat zo'n verhuizing naar een ander Europees land zou kunnen betekenen dat ik sommige rechten zou kunnen verliezen."

Het voelde alsof het fundament onder haar vandaan werd getrokken, op 23 juni vorig jaar, toen 52 procent van de Britten zich voor Brexit uitsprak. Met grote gevolgen voor de drie miljoen EU-burgers die op dit moment in Groot-Brittannië wonen en werken. "Wij zijn het slachtoffer. En wij mochten niet eens stemmen in dat referendum", zegt ze.

In eerste instantie had ze haar hoop gevestigd op Theresa May, die blijft zeggen dat de rechten van die drie miljoen burgers gewaarborgd blijven. Na het voorstel van de regering, dat May 'genereus, eerlijk en serieus' noemde, had Hegtermans even het gevoel dat het goed zou komen. "In eerste instantie dacht ik: als je hier langer dan vijf jaar woont, dan behoud je alle rechten. Maar hoe meer ik me erin verdiepte, hoe meer zorgen ik me maakte."

Zo blijkt dat je volgens het Britse voorstel die status verliest als je langer dan twee jaar buiten Groot-Brittannië wilt verblijven. Ook is het bijzonder ingewikkeld om bijvoorbeeld familieleden uit Nederland te laten komen. "Stel dat je je zieke ouders naar Engeland wilt halen. Dan moet je bewijzen dat ze die zorg niet in Nederland kunnen krijgen. Dat is ondoenlijk. Zo genereus is dit aanbod van May helemaal niet." Ze vreest dat de drie miljoen daarmee tweederangsburgers worden.

Hegtermans zet zich daarom in voor de belangenvereniging 'The 3 Million', een club die in Brussel en in Londen probeert om invloed uit te oefenen op de onderhandelingen. Zij zouden graag zien dat de rechten van de EU-burgers los van de andere Brexit-thema's worden geregeld zodat het geen onderdeel is van de totale uitkomst van de gesprekken. "Je hebt het hier over mensen. We zijn geen auto-onderdelen of visquota. Als ze dat niet los halen, houd ik mijn hart vast. Straks loopt het uit op een no deal, dan hebben we niks."

Boterbriefje

Ze besloot daarom vorige maand een grote stap te zetten. Ze trouwde met Peter. "We hadden geen boterbriefje nodig om onze liefde te bevestigen, maar het maakt mijn positie wel sterker. Als je getrouwd bent, kun je bijvoorbeeld de dubbele nationaliteit aanvragen." Premier Rutte liet afgelopen weekend nog weten dat de regels voor dubbele nationaliteit niet worden versoepeld. Alleenstaande Nederlanders in Groot-Brittannië die een Brits paspoort aanvragen, verliezen nog wel hun Nederlandse nationaliteit.

Hegtermans hoefde geen cadeaus van vrienden en familie voor haar huwelijk. "Ik heb iedereen gevraagd om te doneren aan The 3 Million."

Trouw.nl is vernieuwd. Vanaf nu is onbeperkte toegang tot Trouw.nl alleen voor (proef)abonnees.


Wilt u dit artikel verder lezen?

Maak vrijblijvend een profiel aan en krijg gratis 2 maanden toegang.

Het e-mailadres bij dit profiel is nog niet bevestigd. Een link om te bevestigen kun je vinden in je inbox.
Ben je de link kwijt? Vraag hier een nieuwe aan.

Ongeldig e-mailadres

Wachtwoord is niet correct

tonen

Wachtwoord komt niet overeen

tonen

U moet akkoord gaan met de gebruiksvoorwaarden


Wij gaan vertrouwelijk om met uw gegevens. Lees onze privacy statement.

Deel dit artikel

Advertentie
Nooit heb ik er ook maar over nagedacht dat zo'n verhuizing naar een ander Europees land zou kunnen betekenen dat ik sommige rechten zou kunnen verliezen

Hedwig Hegtermans