Uw profiel is aangemaakt

U heeft een e-mail ontvangen met een activatielink. Vergeet niet binnen 24 uur uw profiel te activeren. Veel leesplezier!

Constructieve journalistiek moet zich maar bewijzen

Home

ADRI VERMAAT

Een internationaal gezelschap van journalisten buigt zich vandaag in de Hogeschool Windesheim in Zwolle over constructieve journalistiek, een aanvulling die de 'oude' journalistiek feitelijk moet complementeren.

Constructieve journalistiek geeft inzicht in ideeën, plannen, alternatieven en mogelijke oplossingen die organisaties en mensen aanreiken rond brede, maatschappelijke onderwerpen. Dat levert in de media opbouwende artikelen op. De Deense journaliste Cathrine Gyldensted is van deze al langer bestaande, maar niet heel bekende journalistieke vorm pleitbezorgster. Sinds december vorig jaar is zij verbonden aan Windesheim.

Voor oplossingsgerichte journalistiek is op de redacties van kranten en omroepen verandering van cultuur noodzakelijk, zei Gyldensted februari dit jaar in Trouw. "Dat als je over de vluchtelingenstroom in Europa schrijft, je ze niet enkel als slachtoffers van een oorlog neerzet, maar ook als mensen met bepaalde vaardigheden die ze met zich meebrengen", gaf zij als voorbeeld.

In een tweede voorbeeld in Trouw noemde Gyldensted de toen nog nakende presidentsverkiezingen in de Verenigde Staten. Journalisten zouden zich volgens haar niet moeten beperken tot datgene dat kandidaten zeiden of deden in het verleden, maar zich veel meer moeten richten op hun plannen voor de toekomst. "Daar is het publiek veel meer in geïnteresseerd."

Beide voorbeelden deden mijn scepsis over constructieve journalistiek niet wegnemen. Staat die vorm niet gelijk aan mogelijk geënsceneerd positieve journalistiek of actiejournalistiek? Is het aan journalisten om te jagen op mogelijke oplossingen voor vluchtelingen die op ruwe zee van gammele boten zijn gered? Hoeveel waarde moet de burger eigenlijk hechten aan beleidsplannen waarmee politici hem bij verkiezingen denken te kunnen paaien? Is het de taak van de verslaggever om met een constructieve journalistieke aanpak een oplossing te vinden of alternatieven te bedenken voor mensen die diep in de schulden zijn geraakt?

Ook op deze plek is eerder vastgesteld dat journalistiek en hiermee kranten voortdurend veranderen. Onder druk van de sociale media verlopen deze journalistieke processen alleen sneller dan voorheen. Maar hoe veranderingen ook uitpakken, in de eerste plaats is journalistiek toch het registreren en weergeven van feiten. Constructieve journalistiek zou volgens de voorstanders hierin een goede aanvulling zijn. Die aanvullingen zijn er echter al. Niet oplossingsgericht, maar verdiepend en analyserend om lezers inzicht te geven in de ontwikkelingen rond bepaalde nieuwsonderwerpen. Willen kranten dat het een ten koste gaat van het ander?

Heel incidenteel lijkt mij het toepassen van creatieve journalistiek nog het meest levensvatbaar. Op het weblog Ivoren Toga verscheen op 25 oktober een opiniebijdrage van rabbijn Lody B. van de Kamp. Hij vertelde over zijn ervaringen die hij opdeed met antisemitische uitingen. Met een jongen die bij het passeren de Hitlergroet bracht en gelijktijdig 'Jood' schreeuwde naar Van de Kamp, raakte hij in gesprek. Dat was nadat de rabbijn aangifte tegen hem had gedaan.

De jongen bleek niet antisemitisch. Hij wilde alleen 'cool' overkomen. Thuis werd hij terechtgewezen. Op verzoek van de jongen nam de rabbijn hem in het vervolgingstraject mee naar het Anne Frankhuis. "Als ik zou willen ontkennen dat ik diegene was van de Hitlergroet, dan had ik nu niet tegenover u gezeten", zei de jongen. "Ik heb iets heel slechts gedaan en ik wil daar van leren."

In zijn bijdrage gaf Van de Kamp meer voorbeelden van in de publiciteit breed uitgemeten incidenten rond antisemitisme. Zulke verrassend positieve slotakkoorden van incidenten bereiken helaas zelden lezers. "Media leggen zaken doorgaans onder een vergrootglas", zegt Van de Kamp nu desgevraagd. "Zodra een steen in de vijver wordt gegooid, gaan journalisten eropaf. Als zij met microfoon of schrijfblok in de wijk citaten hebben verzameld, raakt het gauw weer stil."

De rabbijn is geen journalist. Constructieve journalistiek is hem vreemd en toch zou zijn bijdrage ook in kranten niet hebben misstaan.

Trouw.nl is vernieuwd. Vanaf nu is onbeperkte toegang tot Trouw.nl alleen voor (proef)abonnees.


Wilt u dit artikel verder lezen?

Maak vrijblijvend een profiel aan en krijg gratis 2 maanden toegang.

Het e-mailadres bij dit profiel is nog niet bevestigd. Een link om te bevestigen kun je vinden in je inbox.
Ben je de link kwijt? Vraag hier een nieuwe aan.

Ongeldig e-mailadres

Wachtwoord is niet correct

tonen

Wachtwoord komt niet overeen

tonen

U moet akkoord gaan met de gebruiksvoorwaarden


Wij gaan vertrouwelijk om met uw gegevens. Lees onze privacy statement.

Deel dit artikel

Advertentie