Uw profiel is aangemaakt

U heeft een e-mail ontvangen met een activatielink. Vergeet niet binnen 24 uur uw profiel te activeren. Veel leesplezier!

Commissie bevestigt jarenlang seksueel misbruik van tieners bij erfgoedstichting Castrum Peregrini

Home

Edwin Kreulen

Links op de foto Wolfgang Frommel, de oprichter van Castrum Peregrini, in 1944. © Archief Castrum Peregrini Amsterdam

Erfgoedstichting Castrum Peregrini wijzigt haar naam nu is bevestigd dat in de organisatie decennialang sprake was van seksueel misbruik van tieners.

Vooraanstaande leden van de Amsterdamse stichting hebben zich vanaf de oorlog tot in de jaren tachtig van de vorige eeuw in zeker tien gevallen schuldig gemaakt aan ‘grensoverschrijdend gedrag’, concludeert een onafhankelijke onderzoekscommissie. Het ging daarbij ook om kinderen tussen de 12 en 16 jaar en varieerde van ongepast zoenen tot penetratie. Wolfgang Frommel, de grote man van de Amsterdamse stichting in deze periode, was leidend in het misbruik. De van oorsprong Duitse dichter maakte zeker een keer gebruik van bedwelmende middelen om een pupil te overmeesteren en seks te hebben.

Lees verder na de advertentie

De commissie, onder leiding van oud-rechter Frans Bauduin, bevestigt daarmee een groot deel van de klachten die eerder door oud-pupillen werden geuit. De stichting Castrum Peregrini (ofwel ‘Burcht van de pelgrim’) werd na de oorlog opgericht in een huis aan de Herengracht, onder meer om aandacht te blijven besteden aan de joodse kunststudenten die eigenaresse Gisèle Van Waterschoot van der Gracht er tijdens de oorlog samen met Frommel had opgevangen.

Frommel stond er bijvoorbeeld bij enkelen op aanwezig te zijn tijdens hun huwelijksnacht

In de periode dat het duo de stichting uitbouwde tot een organisatie die wereldwijd aandacht vraagt voor erfgoed, blijkt de Duitse dichter het concept van ‘pedagogisch eros’ te hebben misbruikt door op flinke schaal medeleden aan te randen of te misbruiken. Daarnaast voerde hij een psychologisch schrikbewind door te bepalen welke relaties met anderen werden toegestaan. Zo stond hij er bijvoorbeeld bij enkelen op aanwezig te zijn tijdens hun huwelijksnacht.

‘Schokkend rapport’

De commissie-Bauduin, ingesteld door het huidige stichtingsbestuur, sprak een groot aantal mensen die getuigen dat zijzelf en anderen het slachtoffer van Frommel zijn geweest. Het is ‘aannemelijk’ dat ze de waarheid spreken, zegt Bauduin. Gisèle van Waterschoot van der Gracht werd door Frommel buiten het gros van zijn seksuele escapades gehouden. Ze was vaak elders, maar de commissie dicht haar wel ‘een zekere morele verantwoordelijkheid’ toe. Toch adviseert Bauduin om de stichting naar haar te noemen. De oude naam is inmiddels te zeer verbonden met het misbruik. De rol van Frommel bij de onderduik is wellicht te positief beschreven tot nu toe en de nadruk op 'vriendschap’ in het erfgoedwerk bij het huidige stichtingsbestuur kan beter worden verwijderd vanwege de associatie met Frommel.

Huidig bestuurslid Frans Damman zegt dat de stichting alle adviezen zo snel mogelijk zal overnemen. “Het is een schokkend rapport waaruit blijkt dat er veel mooie dingen zijn gebeurd, maar ook slechte zaken.” Voor zover er nog sporen van Frommel aanwezig zijn in het huidige pand, dat nog steeds wordt gebruikt, zullen deze verwijderd worden. Het advies om zijn bibliotheek te verwijderen zal het huidige bestuur ook opvolgen.

Frank Ligtvoet, die als slachtoffer de zaak aankaartte, laat in een reactie weten het belangrijk te vinden dat de signalen van misbruik nu zijn bevestigd. Hij verwacht nog meer meldingen en stelt dat de huidige directie bevriend is met een van de in het rapport genoemde daders. Secretaris Bert Kreemers van de commissie zegt dat er volledige medewerking is gekomen van de directie.

Met slachtofferhulp en het fonds voor slachtoffers van misdrijven wordt overlegd over een mogelijke financiële compensatie. Frommel en zijn medebestuursleden zijn inmiddels overleden en kunnen niet meer vervolgd worden. Ook als ze nog in leven waren had dat gegolden, want anders dan nu kon seksueel kindermisbruik destijds verjaren. Beschermvrouwe Van Waterschoot van der Gracht overleed in 2013.

Lees ook: 

Slachtoffer Frank Ligtvoet over de praktijken van Frommel

Het misbruik tierde welig aan de Amsterdamse gracht, schreef slachtoffer Frank Ligtvoet vorig jaar ook in deze krant.

Deel dit artikel

Frommel stond er bijvoorbeeld bij enkelen op aanwezig te zijn tijdens hun huwelijksnacht