Uw profiel is aangemaakt

U heeft een e-mail ontvangen met een activatielink. Vergeet niet binnen 24 uur uw profiel te activeren. Veel leesplezier!

China koopt invloed in andere Aziatische landen, door middel van bussen en bruggen

Home

Ate Hoekstra

Een winkeltje in Trapeang Rung in Cambodja staat vol Chinese spullen. © Hollandse Hoogte / Rowin Ubink

In Cambodja is China onderhand de grootste donor geworden. Die status komt met flinke invloed in het land.

Er gaat geen werkdag voorbij of Proeung Sokorn neemt de bus. Ze gaat ermee naar de universiteit en de bibliotheek, en ze gebruikt hem als ze met vriendinnen de stad ingaat. "Voor studenten is de bus gratis en dus altijd goedkoper dan een motortaxi of een tuk-tuk. En sinds vorig jaar is de bus ook nog eens comfortabel", vertelt de studente.

Lees verder na de advertentie
De Chinese invloed strekt veel verder dan de donatie van bussen

De bus waarmee Sokorn reist is een van de 98 bussen die China vorig jaar aan Cambodja schonk om het openbaar vervoer in hoofdstad Phnom Penh te verbeteren. De lichtbruine voertuigen, waarop de veelzeggende woorden 'China Aid' staan, zijn een in het oog springend symbool van Pekings groeiende invloed op Cambodja. De Cambodjaanse regering toont zich geregeld dankbaar voor de economische steun, maar experts wijzen erop dat het land te afhankelijk van China wordt.

Belangrijkste geldschieter

De Chinese invloed strekt dan ook veel verder dan de donatie van bussen. In de steden wordt de ene na de andere woontoren met Chinees geld gebouwd. Elders werken Chinese bedrijven aan bruggen, wegen en waterkrachtcentrales. En aan de grens met Thailand worden zelfs de landmijnen, overblijfsels van decennia van oorlog, met behulp van Chinese apparatuur geruimd.

Cambodja leunde lang op donorgeld uit het Westen. Maar sinds enkele jaren is China de belangrijkste geldschieter. In 2016 gaf Peking voor grofweg 263 miljoen Amerikaanse dollar aan ontwikkelingsgeld, bijna vier keer zoveel als de Verenigde Staten. Daarnaast zijn er de grootschalige investeringen van Chinese bedrijven, volgens persbureau Reuters goed voor bijna 30 procent van alle investeringen die in Cambodja worden gedaan.

De al 33 jaar regerende premier Hun Sen ziet in Peking een partner die hem niet bekritiseert om de schending van mensenrechten en het afbreken van de democratie. De VS en de EU doen dat wel. Zij dreigen met sancties tegen Hun Sen om het monddood maken van de oppositie, onafhankelijke media en andere critici. Mochten geldstromen vanuit het Westen opdrogen, dan zal China eventuele tekorten vermoedelijk snel opvullen.

Diplomatieke steun

Onvoorwaardelijk is dat echter niet. China verlangt bijvoorbeeld toegang tot grondstoffen en diplomatieke steun bij gevoelige onderwerpen. Zo blokkeerde Cambodja twee jaar geleden een verklaring van de Associatie van Zuidoost-Aziatische Naties waarin China tot de orde werd geroepen met betrekking tot een eigendomsdispuut over eilandjes in de Zuid-Chinese Zee. "En daarnaast zijn er natuurlijk de winsten die China verwacht op de miljardeninvesteringen die ze heeft gedaan", zegt Sophal Ear, hoogleraar en Cambodja-expert aan het Occidental College in Los Angeles.

Veel Cambodjanen volgen de ontwikkelingen met argusogen. Dat hun land hulp nodig heeft bij de economische ontwikkeling wordt alom erkend, maar met zoveel Chinese invloed is er de angst dat Cambodja te afhankelijk wordt en haar autonomie verspeelt. Volgens Ear is daar feitelijk al sprake van. De hoogleraar wijst erop dat de schuld aan Peking al 20 procent van Cambodja's bruto binnenlands product bedraagt. "Dat is mogelijk de helft of bijna tweederde van de totale schuld. Als je een land nog zoveel schuldig bent, dan bezit het je. Of zoals een Afrikaans gezegde luidt: als je hand in andermans broekzak zit, moet je lopen waar hij loopt."

Laos en Burma

China investeert niet alleen fors in Cambodja, maar ook in andere Zuidoost-Aziatische landen. Vooral in Burma en Laos is dit goed zichtbaar. In de afgelopen dertig jaar investeerde China voor zo'n 19 miljard Amerikaanse dollar in Burma, meer dan welk ander land ook. In buurland Laos was China in 2016 de grootste investeerder met een totaalbedrag van 5,42 miljard dollar.

Veel van China's investeringen in Zuidoost-Azië zijn onderdeel van het 'One belt, one road' initiatief, een nieuwe zijderoute die China met de rest van Azië en Europa moet verbinden om grondstoffen en goederen te kunnen aan- en afvoeren. Dit resulteert onder meer in de aanleg van nieuwe spoorlijnen en snelwegen.

Lees ook: Donald Trump vreest de macht van China
Columnist Rob de Wijk stelt dat China in 2050 de wereld wilt leiden.

Deel dit artikel

De Chinese invloed strekt veel verder dan de donatie van bussen