Uw profiel is aangemaakt

U heeft een e-mail ontvangen met een activatielink. Vergeet niet binnen 24 uur uw profiel te activeren. Veel leesplezier!

Biq bouwt in grauw Liverpool

Home

ROBBERT ROOS

Van 19 oktober tot 24 november zijn in het Nederlands Architectuurinstituut in Rotterdam de winnende projecten van de Nederlandse locaties te zien.

“Renovatie staat zo ongeveer op de onderste trede van de architectuur. De grote bureaus hebben er domweg geen interesse voor.” Hans van der Heijden (32) en Rick Wessels (36) vinden het onbegrijpelijk dat er zo weinig waardering is voor het met zorgzame hand verbeteren van een in onbruik geraakte situatie. Zelf zien ze het als een grote uitdaging, die meer inhoudt dan het vervangen van een kozijn of het opschilderen van een wandje.

Dit blijkt in Liverpool. Onderwerp van verbetering zijn twee grauwe flats uit de jaren '50 en '60 in de wijk Fazakerley. Langholme Heights is een hoge toren, Coronation Courts is een meedogenloze anonieme schijf met galerijwoningen. Beide casco's zijn nog behoorlijk, maar aan het woongenot valt veel te verbeteren. Gestapelde woningen zijn zeer impopulair in de stad aan de Mersey door de onveiligheid en de bedompte sfeer in de gebouwen. Een woningbouwcorporatie ziet er echter wel brood in om de hoogbouw op te waarderen.

Verschillende strategische keuzes zijn door Biq gemaakt om het verpauperde complex nieuw leven in te blazen. Zo worden voor alle raampartijen balkonsegmenten aan de gevel 'geklikt' om meer ruimte te scheppen en krijgt Coronation Courts een serie nieuwe galerijen. Deze galerijen worden in de vorm van een apart blok voor de oude gevel geplaatst. Op dit moment is er slechts één galerij per drie verdiepingen, de ontsluiting van de woningen gebeurt verder met trappen. Met voornamelijk oudere bewoners is dit een onhoudbare situatie. Na de ingreep heeft iedere verdieping haar eigen galerij, zoals het eigenlijk hoort.

Niet alleen de woonblokken zelf worden aangepakt, ook het gebied er omheen. Biq maakt er een 'patiopark' van, waarbij vervallen arbeiderswoningen worden vervangen door rustieke puntdakhuisjes en een overzichtelijk openbaar gebied wordt gecreëerd. Twee bruggen verbeteren de samenhang van de twee woonblokken, die van elkaar zijn gescheiden door een drukke snelweg. Een troosteloos oord moet zo de allure van een hoogwaardig woongebied krijgen.

De Europan-jury prijst omstandig de merites van het project: 'Het ontwerp combineert conceptuele inventiviteit, bescheidenheid, een rijkdom aan mogelijkheden en een sterk gevoel van realisme. Op een zorgvuldige manier is zowel het ensemble verankerd in de urbane en micro-urbane structuur van het gebied, als het technische, programmatische en architecturale karakter van de gebouwen geanalyseerd.'

Ook de woningbouwcorporatie is enthousiast. Er is geld om het project uit te voeren. Binnenkort is de eerste bijeenkomst om de mogelijkheden daarvan te bekijken. Voor de tweejaarlijkse Europan-competitie worden in heel Europa projecten gezocht, waarbij de kans groot is dat het project van de winnaar ook daadwerkelijk wordt uitgevoerd. Jonge architecten uit heel Europa kunnen zich inschrijven op een locatie.

Voor Biq is het winnen van de Europan-prijsvraag in Liverpool een grote stimulans én erkenning. Het jonge bureau (opgericht in november 1994) specialiseert zich in renovaties en verbeteren van verouderde situaties, al benadrukken Van der Heijden en Wessels dat ze ook nieuwbouw doen. Het streelt dat met de Europan-winst de architectonische kwaliteit van renovatie-operaties wordt erkend.

Carel Weeber

In Nederland is Biq momenteel bezig met de aanpak van vooroorlogse woningen in de Rotterdamse wijk Oud-Charlois (onder meer het samenvoegen van woningen op de benedenverdieping), het herstructureren en aanpassen van een reeks woonblokken in Haarlem en de renovatie van het wooncomplex de Trong - in de jaren zeventig ontworpen door Carel Weeber - in het Rotterdamse Delfshaven.

Hans van der Heijden en Rick Wessels studeerden beiden aan de TU in Delft. Van der Heijden werkte na zijn studietijd bij het architectenbureau Mecanoo en de architect Roelf Steenhuis. Wessels was actief bij Bouwfonds Woningbouw in Delft, de Dienst Ruimtelijke Ordening en Stadsvernieuwing Rotterdam en Bouwprogram West/Arena in Rijswijk. Daar kwam uiteindelijk ook Hans van der Heijden te werken. Nadat dit bureau werd ontbonden, besloten de twee verder samen als Biq door te gaan.

Biq is niet het enige bureau dat een Europan-competitie won. Wim Bouwhuijzen, René Sangers en Alette Pak wonnen de competitie voor een project in het Zwitserse Dietikon. Gisteren werden ook de winnaars van de Nederlandse locaties bekend. Hoewel de inzendingen gecodeerd zijn, blijken toch vooral Nederlanders met de eer te strijken.

Er zijn vijf locaties: het Indië-Complex in Almelo, de Erasmus Zone in Den Haag, Baander-Zuid in Emmen, het gebied rond de Montessorischool in Amsterdam-Osdorp en het Ledige Erf in Utrecht. De in Parijs gevestigde Belgen Pierre en Marjolijn Boudry zijn de enige buitenlanders die een eerste prijs wonnen in Nederland (het project in Den Haag). Zij moeten die eerste plaats delen met de Hollandse combinatie Mark Linneman, Pieter Bannenberg en Kamiel Klaasse. Thema van Europan 4 is 'het bouwen van de stad op de stad, transformatie van stedelijke gebieden'.

Deel dit artikel