Uw profiel is aangemaakt

U heeft een e-mail ontvangen met een activatielink. Vergeet niet binnen 24 uur uw profiel te activeren. Veel leesplezier!

Bij Almere liepen mogelijk Neanderthalers

Home

Willemien Groot

Een boorkern van Schokland. Illustratie uit proefschrift Don van den Biggelaar. © rv

Geo-archeoloog Don van den Biggelaar (1981) promoveerde op 1 februari aan de Amsterdamse VU op de geologie en archeologie van de provincie Flevoland. Hij bestudeerde de samenstelling van de diepe ondergrond. In boorkernen vond hij aanwijzingen voor heel vroege menselijke bewoning.

Wat heeft u het meest verrast?

Lees verder na de advertentie

“Dat Flevoland een ongelofelijk rijke geschiedenis heeft, die zo’n 200.000 jaar teruggaat. In de buurt van Almere liepen in die tijd mogelijk al Neanderthalers rond. Je vindt door de millennia heen afzettingen van totaal verschillende landschappen. De oudste sedimenten zijn verrassend goed bewaard gebleven, doordat ze bedekt zijn met een acht meter dikke laag veen en klei die gedurende de laatste 10.000 jaar is afgezet. Mensen zien Flevoland als een jonge provincie, maar het gebied is veel ouder.”

Wat weten we nu wat we nog niet wisten?

“Het oude Flevoland is veel diverser dan we dachten. Neem het Jong-Dryas, zo’n 12.000 jaar geleden: toen was het een rivierengebied met brede valleien, omgeven door zandduinen. Dat maakte het gebied geschikt voor bewoning. Heel anders was het landschap 6000 jaar geleden. De IJssel-Vechtvallei in Noord-Flevoland en de Eemvallei in het zuidelijk deel veranderden van een getijdengebied naar een veenmoeras. Maar alleen in het noorden bedreven mensen landbouw, dat wisten we al door archeologische vondsten zoals menselijke resten en aardewerk. Mijn onderzoek laat zien waarom ze zich juist hier vestigden. Er lag vruchtbare klei, die vind je verder nergens.

Flevoland is dus niet jong en saai

“Als veeneiland heeft Schokland vanaf het eind van de Middeleeuwen een heel eigen geschiedenis. De bewoners, meest boeren, voerden een permanente strijd tegen de oprukkende zee. Stormvloeden en overstromingen vinden we terug als dunne zandlagen in de ondergrond.”

Wat kunnen we met die wetenschap?

“Mijn hoogtekaart over de laatste 12.000 jaar is de meest gedetailleerde die we nu voor Flevoland hebben. Met die kennis over de verschillende landschappen kunnen we voorspellen op welke locaties de meeste kans is op overblijfselen van menselijke beschaving. Voor archeologen is dit belangrijke informatie.

Bij Almere heb ik afzettingen gevonden van zo’n 200.000 jaar oud, die vuurstenen bevatten.

“Ook verder terug in de tijd zijn nieuwe aanwijzingen. Bij Almere heb ik afzettingen gevonden van zo’n 200.000 jaar oud, die vuurstenen bevatten. Ze zijn groot genoeg om werktuigen van te maken. Ik denk dat we dit soort artefacten ook zullen vinden. Dan geven we een nog completer beeld van de geschiedenis van Flevoland.”

Wat maakt dit onderzoek zo interessant voor u?

“Met deze bevindingen kun je mensen leren dat de provincie niet jong en saai is. Ik vind het belangrijk dat Flevoland een eigen identiteit krijgt. Met dat idee is het project Biografie van het Nieuwe Land opgezet door de VU en het Nieuw Land Erfgoedcentrum. Binnen dit project hebben vier andere promovendi onderzoek gedaan op cultureel, historisch, bestuurskundig en economisch terrein. Ik hoop op een tentoonstelling, waardoor bezoekers die bijzondere geschiedenis kunnen ervaren.”

Deel dit artikel

Flevoland is dus niet jong en saai

Bij Almere heb ik afzettingen gevonden van zo’n 200.000 jaar oud, die vuurstenen bevatten.