Uw profiel is aangemaakt

U heeft een e-mail ontvangen met een activatielink. Vergeet niet binnen 24 uur uw profiel te activeren. Veel leesplezier!

Anti-islamisten samen de straat op in Aarhus

Home

Petra Sjouwerman

De Franse politie heeft gisteren tijdens acties in verschillende Franse steden negentien vermeende islamitische extremisten gearresteerd. Bij de huiszoekingen werden diverse wapens aangetroffen, waaronder automatische kalasjnikovgeweren. De actie is onderdeel van de hardere aanpak van radicale moslims die de Franse president Sarkozy aankondigde, nadat de extremist Mohamed Merah deze maanden zeven mensen doodschoot. © AFP

In de Deense stad Aarhus vindt vandaag een demonstratie plaats van anti-islamgroeperingen uit heel Europa. De Deense politie verwacht een paar honderd deelnemers uit onder meer Engeland, Polen, Bulgarije, Zweden, Noorwegen en Finland. Daarnaast worden enkele duizenden tegendemonstranten verwacht. De Deense politie is ter plaatse met de grootste politiemacht ooit in deze anders zo rustige stad.

De Deense organisator Danish Defence League (DDL) wil op deze manier de samenwerking tussen de verschillende Europese anti-islambewegingen versterken. Eén van de deelnemende organisaties, de English Defence League (EDL) uit Groot-Brittannië, die bekendstaat om gewelddadige confrontaties met de politie, zou al langer plannen hebben voor een European Defence League.

Volgens Chris Holmsted Larsen, een Deense historicus van de Roskilde-universiteit gespecialiseerd in politiek extremisme, willen de anti- islamgroeperingen aandacht vragen voor hun politieke ideeën en tegelijkertijd gewelddadige reacties uitlokken van jonge moslims. "Die strategie heeft de EDL al vaker gebruikt in Engeland. Dan kunnen ze zeggen: Zie je wel, we zijn in oorlog."

Centrale figuur in de anti-islambeweging in Europa is Geert Wilders, meent de Noorse schrijver en journalist Øyvind Strømmen. Hij is gespecialiseerd in rechts-extremisme in Europa. Veel van de denkbeelden van Wilders zijn terug te vinden in deze bewegingen. "Bijvoorbeeld de Eurabia-theorie, over het zogenaamde geheime verbond met de moslimwereld met als doel de islamisering van Europa", zegt Strømmen.

"Zij willen strijden tegen de radicale islam en moslims, die in hun optiek de nieuwe bezetter zijn", aldus Strømmen. "Allen die met moslims collaboreren, zijn verraders. In hun ogen zijn dat politici, journalisten, intelligentsia en bijvoorbeeld de Noorse premier Stoltenberg."

Ook Chris Holmsted Larsen noemt Wilders de belangrijkste inspiratiebron voor deze organisaties. De historicus heeft filmpjes gezien van de DDL die in Nederland was om steun te vragen aan Wilders. "Wilders als symbool is enorm belangrijk in het anti-islamnetwerk dat de laatste jaren is ontstaan. Maar of ze inderdaad structurele of praktische steun van Wilders hebben gekregen, betwijfel ik."

De anti-islamgroeperingen bezigen dezelfde taal als Anders Breivik, de Noorse terrorist die vorig jaar 77 mensen om het leven bracht. "Ze gebruiken dezelfde beeldspraak en dezelfde historische referenties. Ook zij noemen zich kruisvaarders", zegt Larsen.

Volgens de Deense historicus is het niet nieuw dat extremistische groepen samenwerken over de grenzen. Wat wel nieuw is, is de manier waarop deze politieke bewegingen zich ontwikkelen. "Ze zijn losser georganiseerd dan vroeger en ze gebruiken de sociale media actief", aldus Larsen. Op deze manier kunnen ze globaler werken en een brug slaan naar een nieuwe generatie.

Vorig najaar toonde een rapport van de Engelse denktank Demos dat in totaal 436.000 vooral jonge mannen in Europa via Facebook gevestigde populistische partijen en groepen steunden. Dat aantal ligt beduidend hoger dan het aantal partijleden. Volgens de samenstellers van het rapport fungeert dergelijk online-activisme vaak als springplank naar reallife-activisme. Hierbij speelt mee dat ook de spanning en dynamiek van de partijen aantrekkingskracht heeft op jonge mannen.

Dat ziet Larsen ook terug in Denemarken. "De aanhangers van de DDL zijn jong, militant en op zoek naar gewelddadige confrontaties", aldus de Deense historicus, terwijl ook de Engelse afdeling volgens de Noor Strømmen een, wat hij noemt hoge 'straatjongensfactor' heeft. "De leiders zijn ideologisch, maar veel aanhangers zijn hooligans."

De Deense regering heeft na de aanslag van Anders Breivik in Noorwegen vorige zomer geld vrijgemaakt voor extra onderzoek naar rechts-extremisme.

Wilders als voorbeeld
Ook al is Geert Wilders een centrale figuur in de anti-islambeweging in Europa en gebruiken de verschillende vergelijkbare partijen en groeperingen dezelfde anti-islamteksten, toch is er een interessant verschil volgens de Noorse schrijver en journalist Øyvind Strømmen. "Vergelijkbare partijen in België (Vlaams Belang), Frankrijk (Front National), Engeland (British National Party) hebben allemaal wortels in het neofascisme." De partij van Wilders heeft dat niet.

De enige andere partij die dit ook niet heeft is de Deense Volkspartij, het grote voorbeeld van Wilders. Dat de Noorse Fremskrittspartiet (Vooruitgangspartij) vaak in één adem met deze partijen wordt genoemd, is volgens hem niet correct.

Strømmen: "Het is een populistische partij, maar geen radicale of sterk nationalistische partij. Het is meer een protestbeweging tegen onder andere de hoge Noorse belastingen".


Het e-mailadres bij dit profiel is nog niet bevestigd. Een link om te bevestigen kunt u vinden in uw inbox.
Bent u de link kwijt? Vraag hier een nieuwe aan.

Wachtwoord is niet correct

tonen

Wachtwoord komt niet overeen

tonen

U moet akkoord gaan met de gebruiksvoorwaarden

Deel dit artikel