Uw profiel is aangemaakt

U heeft een e-mail ontvangen met een activatielink. Vergeet niet binnen 24 uur uw profiel te activeren. Veel leesplezier!

Als Trump zich terugtrekt, pakken de steden zelf de vervuilers aan

Home

Tan Tunali

De New Yorkse wijk Queens in 2012 na superstorm Sandy. © AFP

Nu president Trump zich terugtrekt uit het Parijs-akkoord, varen Amerikaanse steden hun eigen klimaatkoers. Ze dagen de vervuilers gewoon voor de rechter.

De stad New York heeft vijf grote oliebedrijven aangeklaagd voor hun rol in klimaatverandering en hun impact daarmee op New York. "Het is tijd dat ze betalen voor de schade die ze hebben berokkend", luidden de zware woorden van burgemeester Bill de Blasio tijdens de persconferentie waarop hij de rechtszaak toelichtte. Shell, ExxonMobil, BP, Chevron en ConocoPhilips moeten voor de rechter verschijnen.

Lees verder na de advertentie
Shell noemt kli­maat­ver­an­de­ring 'een complexe maat­schap­pe­lij­ke uitdaging (...)'

In 2012 werd New York getroffen door orkaan Sandy. Die richtte in totaal voor 75 miljard dollar aan schade aan en kostte aan meer dan tweehonderd mensen het leven. Een recent onderzoek van de Universiteit van Victoria stelde dat orkanen van Sandy's grootte onder invloed van klimaatverandering vanaf 2030 gemiddeld om de vijf jaar kunnen plaatsvinden. New York wil de kosten van dure maatregelen ter bescherming tegen zulke orkanen nu op de oliebedrijven verhalen.

Claims

Naast de claims kondigde de stad ook aan dat het met zijn vijf pensioenfondsen, die vijf miljard dollar hebben uitstaan bij 190 bedrijven in fossiele brandstoffen, op zoek gaat naar mogelijkheden om zich terug te trekken uit deze sector.

De bedrijven reageerden ontwijkend op de beschuldigingen. Shell noemde klimaatverandering 'een complexe maatschappelijke uitdaging die door solide regeringsbeleid en culturele verandering (...) moet worden aangepakt en niet door rechtbanken'. ExxonMobil sprak van 'verkeerde wetshandhavingtechnieken en procesvoering' die proberen het recht van het bedrijf deel te nemen aan 'een nationale dialoog over klimaatverandering en klimaatbeleid' te bemoeilijken.

Een parallel met de tabaksindustrie die in de jaren negentig massaal rechtszaken aan zijn broek kreeg dringt zich op. Ook toen brachten machtige bedrijven schade toe aan het leefklimaat en de volksgezondheid. En ook toen was de lobby van die industrie erg machtig. Uiteindelijk ging hij voor een goed deel op de knieën. Maar of dat nu ook gaat gebeuren is de vraag.

Een van de belangrijkste verschillen in vergelijking met de tabaksindustrie is de politisering van het klimaatvraagstuk in de VS. De rookdiscussie was niet gepolitiseerd, het klimaatvraagstuk is dat wel. "Het zou geen politiek vraagstuk moeten zijn, maar dat is het wel geworden", zegt Naomi Ages telefonisch vanuit New York. Ze is namens milieuorganisatie Greenpeace één van de advocaten die New York bijstaat.

Gevaarlijk

Ages wijt dat vooral aan de invloed van de industriëlen in de politiek, die ze gevaarlijk noemt. "De industrie heeft altijd al enorme invloed gehad op de politiek via donaties en lobbykanalen. Maar nooit zo extreem als binnen de huidige regering, waarin de sector met Rex Tillerson (ex-CEO van ExxonMobil, nu minister van buitenlandse zaken, red.) zelfs een minister levert", aldus Ages.

Queens na superstorm Sandy. © REUTERS

"Greenpeace pleit wereldwijd voor aansprakelijkheid van vervuilers voor hun rol in klimaatverandering. Er is nu veel bewijs dat de bedrijven al wisten van de schadelijke gevolgen van klimaatverandering, maar er alles aan gedaan hebben om die informatie alleen voor hun eigen winst aan het publiek te onthouden", stelt Ages verder.

New York zou zo'n zaak nooit beginnen als ze niet dacht dat ze een kans van slagen had

Dit alles gebeurt onder een Amerikaanse regering die het bestaan van klimaatverandering ontkent. President Donald Trump trok zich in juni 2017 terug uit het Parijs-akkoord, een internationaal verdrag om de opwarming van de aarde te beteugelen. Verschillende Amerikaanse steden nemen het heft nu in eigen hand. Over de slagingskans van de zaak wil advocaat Ages niet speculeren. "Maar de stad New York zou zo'n zaak nooit beginnen als ze niet dachten dat ze een kans van slagen hadden", zegt ze hoopvol.

Andere steden deden het ook

New York is niet de eerste plaats die grote oliebedrijven voor de rechter daagt. In 2008 spande het Alaskaanse plaatsje Kivalina een rechtszaak aan tegen 24 oliebedrijven. De zaak werd toen door de federale rechter afgewezen. Overlast door de uitstoot van broeikasgassen moet door de politiek worden opgelost, aldus de rechter. Vorig jaar spanden ook verschillende steden in Californië, waaronder San Francisco en Oakland, vergelijkbare rechtszaken aan tegen grote oliebedrijven. Door als prominente stad nu ook de strijd aan te binden met de grote oliebedrijven, hoopt New York ook aan andere steden te laten zien dat dit een mogelijkheid is.

Lees meer over het klimaatdebat in de Verenigde Staten in deze achtergrondverhalen  Amerikaanse ondernemingen boos om opzeggen klimaatverdrag en Amerika is bezorgd om de Noordpool, maar zwijgt over klimaatbeleid


Het e-mailadres bij dit profiel is nog niet bevestigd. Een link om te bevestigen kunt u vinden in uw inbox.
Bent u de link kwijt? Vraag hier een nieuwe aan.

Wachtwoord is niet correct

tonen

Wachtwoord komt niet overeen

tonen

U moet akkoord gaan met de gebruiksvoorwaarden

Deel dit artikel

Shell noemt kli­maat­ver­an­de­ring 'een complexe maat­schap­pe­lij­ke uitdaging (...)'

New York zou zo'n zaak nooit beginnen als ze niet dacht dat ze een kans van slagen had