Uw profiel is aangemaakt

U heeft een e-mail ontvangen met een activatielink. Vergeet niet binnen 24 uur uw profiel te activeren. Veel leesplezier!

Afscheid Dales met moderne rouwdienst

Home

Van onze verslaggevers UTRECHT, ARNHEM - Tweeentwintig minuten voor de kerkdienst beginnen de klokken van de Domkerk in Utrecht te luiden. Tweeentwintig minuten blijven ze luiden, terwijl de kerk, met bijna 1500 zitplaatsen, voller en voller raakt.

Dan de stilte, het wachten op het binnenbrengen van de kist. Nauwelijks een kuchje is te horen. Men zwijgt: de leden van het kabinet en hun partners, de commissarissen der koningin, de burgemeesters uit alle hoeken van het land, de politiecommissarissen, de Kamerleden, de partijgenoten, de topambtenaren, de oud-collega's, de overlegpartners, de kerkgenoten, de journalisten. Men zwijgt en wacht.

Bij leven kwam Ien Dales nog nooit zo statig en stil de kerk binnen als nu. Acht mensen dragen stapvoets haar eenvoudige, blankhouten kist vol witte rozen. De dragers blijken leden te zijn van de hervormde city-gemeente van de Domkerk, waar zij bijna elke zondag de vieringen bezocht.

De overleden minister is in de kerk geen minister, maar gemeentelid. Het moet een gewone rouwdienst worden, al staat voor in de kerk een pontificale rouwkrans van het koninklijk huis en zit de kerk zelf vol hoogwaardigheidsbekleders. Achter de kist volgen haar vriendin en familie.

De kerk zit zo vol dat voor de gewone gemeenteleden geen plaats is. Voor hen is in het Academiegebouw naast de kerk een videoscherm opgesteld.

Ook in de kerk is voor de meesten de dienst slechts te volgen via tvmonitoren. Vanaf een ongebruikte kansel volgen cameralieden in donkere kostuums de gebeurtenissen. Op de familie wordt niet teveel ingezoomd. Deze uitvaart kent voor hen toch al zo weinig beslotenheid.

Drie voorgangers leiden de 'Gedachtenisdienst': de eigen predikant van de Domkerk, ds. H. A. van Olst en twee predikanten die in de jaren '60 tegelijk met Dales werkten in het kerkelijke vormingswerk: mevr. ds. J. C. ten Have en dr. H. Zunneberg. De eigen cantorij zingt.

“Waarom moest het einde zo voortijdig komen voor Ien Dales”, zegt dr. Zunneberg. “Waarom moest het leven worden afgesneden van een vrouw met zoveel capaciteiten, zoveel inzicht, kennis, energie en vooral warmte, betrouwbaarheid, hartelijkheid?”

Het is een moderne rouwdienst met zelfs, binnen protestantse kring ongebruikelijk, een avondmaalsviering. Dat betekent een zit van bijna twee uur voor de 1 500 aanwezigen, in een kerk waar ouderwets de kou over de stenen vloeren vliegt. En er moet worden meegedaan: opstaan, zitten, beurtzangen, meebidden, het doorgeven van brood en wijn.

Zo wilde de familie het, zo zou Ien Dales het hebben gewild. Al dringt zich steeds weer die vraag op: zou ze ook de heisa van 1 500 genodigden hebben goedgekeurd?

- Vervolg op pagina 3

'Geloof was voor Dales bron van haar leven'

VERVOLG VAN PAGINA 1

Het geloof was voor wijlen minister Dales een “bron, het geheim van haar leven”, aldus dr. Zunneberg. “Aan God hield zij vast, daar putte zij uit. Zij wilde God liefhebben met heel haar hart, haar ziel en vooral haar verstand.”

“Ze heeft zich wel eens afgevraagd waarom het gebruik van het verstand soms zo weinig wordt gewaardeerd, ook in de kerk. Het is ook een gave van God. Zij wilde juist God liefhebben door haar ambt. Ien Dales vocht voor rechtvaardigheid, menselijkheid en levensmogelijkheden.”

Stoet

Na de dienst rijdt de stoet over de A12 onder politie-escorte naar Arnhem, de geboorteplaats van Dales. Daar staat een sobere begrafenis gepland.

Bij de begraafplaats Moscowa wachten al vanaf twee uur honderden mensen. Uit Nijmegen, waar Dales twee jaar burgemeester was, rijdt een speciale bus voor belangstellenden. In een grote tent kan men het condoleanceregister tekenen en een kop koffie drinken.

“Het was een bijzondere vrouw, een markante persoonlijkheid”, verklaart een Arnhemse haar aanwezigheid. Twee Amsterdamsen hebben bloemen namens de 'Stichting groep 7152', een stichting van lesbische en biseksuele vrouwen.

Als de begrafenisstoet arriveert, proberen persfotografen aan de poort hun plaatjes te maken. Zij worden op verzoek van familie van het kerkhof geweerd. Onder het publiek blijken later wel mensen een fotocamera in hun tasje verstopt te hebben.

Politie-agenten vormen bij de ingang een erewacht. De grootste erewacht bestaat echter uit de twee rijen publiek dat muisstil de wagens aan zich voorbij laat trekken.

Leden van het kabinet voeren later de officiele stoet aan, die zich naar het graf begeeft. Familie en genodigden brengen Dales uiteindelijk zelf via een andere route naar haar laatste rustplaats. De duizend aanwezigen zwijgen.

In een korte en sobere plechtigheid wordt met gebeden afscheid genomen van Ien Dales. Daarna trekt de stoet nog eenmaal aan haar voorbij.

Deel dit artikel