Uw profiel is aangemaakt

U heeft een e-mail ontvangen met een activatielink. Vergeet niet binnen 24 uur uw profiel te activeren. Veel leesplezier!

Afkickdrug kan dodelijk uitpakken

Home

Van onze redactie wetenschap

De iboga-wortel, een populair alternatief middel tegen verslaving, kan dodelijke hartritmestoornissen geven. In Utrecht is een vrouw er bijna aan overleden.

Een 31-jarige Amerikaanse vrouw heeft ternauwernood een vergiftiging met een extract van de Afrikaanse iboga-wortel overleefd. Ze was speciaal naar Nederland gekomen om zich met dit sterk hallucinogene middel, ibogaïne, te laten behandelen tegen haar alcoholverslaving.

De drug, in de meeste landen verboden, is in Nederland toegestaan. Hij wordt in het alternatieve circuit gebruikt, naar verluidt met groot succes. Met één dosis ibogaïne raak je een paar dagen compleet van de wereld. Als je wakker wordt, ben je clean, zo wil het verhaal.

Maar bij de Amerikaanse liep het anders. Ze belandde op de intensive care van het Universitair Medisch Centrum Utrecht, met ernstige hartritmestoornissen die haar fataal dreigden te worden. Pas na twee dagen herstelde het hart zich, melden haar artsen vandaag in het vakblad The New England Journal of Medicine. Ze hebben de Inspectie voor de Gezondheidszorg gewaarschuwd.

„Op zich kunnen we niet met zekerheid vaststellen dat ibogaïne de oorzaak van de klachten was”, relativeert de behandelend internist Gerlof Valk. „Maar de aanwijzingen zijn sterk. De klachten begonnen kort na de inname en verdwenen een paar dagen later. De patiënte had verder geen middelen gebruikt. Lichamelijk konden we ook geen andere verklaring vinden.”

De artsen noemen de vondst belangrijk omdat deze nieuw licht werpt op de raadselachtige dood van elf eerdere ibogaïne-gebruikers. Zelfs een autopsie heeft in die gevallen geen duidelijkheid gebracht over de doodsoorzaak. Het bleef daardoor onzeker of de drug de boosdoener was, of misschien de alcohol of iets anders wat de slachtoffers tegelijkertijd hadden ingenomen.

De nieuwe waarneming, waarbij de drug als het ware ’op heterdaad’ is betrapt, maakt het volgens de Utrechtse artsen een stuk aannemelijker dat het middel zelf riskant is. Ze pleiten er daarom voor om de stof voortaan alleen nog onder medische begeleiding en onder permanente hartbewaking toe te dienen. Dat zou het gebruik door alternatieve therapeuten sterk bemoeilijken.

Overigens is het de vraag of ibogaïne echt zo fabelachtig tegen verslaving werkt als alternatieve therapeuten beweren. „Op internet zijn allerlei filmpjes te zien van mensen die dankzij ibogaïne van hun verslaving zijn afgekomen”, zegt Valk. „Maar hard wetenschappelijk bewijs ontbreekt.” Goed onderzoek met patiënten is nooit gedaan, onder meer vanwege twijfel over de veiligheid. Wel is gekeken naar verslaafde ratjes; die toonden zich dankzij ibogaïne inderdaad minder afhankelijk van morfine, cocaïne of alcohol.

Hoeveel mensen zich tot nu toe met de drug hebben laten behandelen, is onduidelijk. Het tv-programma ’Nova’ repte in 2006 van duizenden mensen wereldwijd, en van ruim 220 patiënten die door de Nederlandse therapeute Sara Glatt waren geholpen. In de uitzending stelde een deskundige dat de reguliere verslavingszorg met ibogaïne een grote kans liet liggen.

Behalve als afkickmedicijn gebruiken sommigen de iboga-wortel als smart drug, omdat hij zo’n intense en langdurige roes veroorzaakt. Die diepe trance is ook de reden waarom Afrikaanse stammen de plant inzetten tijdens riten.

Deel dit artikel