Uw profiel is aangemaakt

U heeft een e-mail ontvangen met een activatielink. Vergeet niet binnen 24 uur uw profiel te activeren. Veel leesplezier!

’We smeten de intiemste problemen in het rond’

Home

Koert van der Velde

Stel je voor: je zit in een boot die dreigt te vergaan in een storm. In de reddingssloep passen maar vier mensen. Je krijgt vier stokjes uitgereikt; een voor ieder van de mede-opvarenden die je wilt redden. Degenen die je niet redt, moet je toeschreeuwen: ’Jij bent dood!’ Op Essence-trainingen gebeurt dat en deelnemers gaan eraan kapot.

Nieuwsgierig gemaakt door een vriendin, meldde Fred van Gunst zich op een avond bij een kantoorgebouw in het westelijk havengebied bij Amsterdam voor een vijfdaagse mentale training van Essence. Over de inhoud had de vriendin niets te mogen vertellen.

De ramen waren geblindeerd. Binnen waren zo’n veertig anderen. De trainer begon met de huisregels. Niemand mocht de zaal verlaten zonder de uitdrukkelijke toestemming, ook niet om naar de wc te gaan. ’Wie daar niet mee instemt, gaat nu staan’, zei zij. Als enige ging Van Gunst staan. „Ik moest de zaal verlaten. Op de gang praatte een andere trainer op me in. Hij deed joviaal. ’Joh, je weet niet wat je mist als je nu al stopt.’ Mijn nieuwsgierigheid won het van mijn weerzin en onder gejuich werd ik weer binnengehaald.”

Al gauw bekroop het gevoel te worden gemanipuleerd Van Gunst weer. „Iedereen werd aan een assistent-trainer gekoppeld en kreeg de vraag: ’Wat wil je werkelijk?’ Op elk antwoord dat ik verzon, reageerde hij met: bullshit. Nadat hij een tijdje op me in had geschreeuwd, antwoordde ik ’niets’. Pas toen mocht ik weer gaan zitten.”

Cursisten kregen ook te horen dat ze aan mind fucking deden, wat zoiets betekende als ’kritisch denken’.

De sessies waren uitputtend en duurden tot diep in de nacht, zegt Van Gunst. „De trainers waren confronterend en vaak bot. Ze verwachtten dat je je ziel blootlegde, maar verscholen zichzelf achter autoritair klinkende slogans die ze herhaalden. Na een dag of drie smeet iedereen zijn meest intieme problemen in het rond, wat met gejuich werd beantwoord.” Wie niet open genoeg deed, voelde de groepsdruk om toch zijn hart uit te storten. Er werd heel wat afgehuild.

Het idee erachter is volgens Van Gunst om je eerst in een zo diep mogelijk dal te trekken, om je daarna omhoog te schieten. „Op de laatste dag is het slotfeest, waarvoor je al je vrienden moest uitnodigen. Die moesten worden warm gemaakt om de training te volgen. Er hangt dan een euforische sfeer van hypiness. Iedereen is opgewonden en ontremd, er werd veel gejuicht en omhelsd.”

Na de eerste training (775 euro) was Van Gunst nog niet genezen. Uit nieuwsgierigheid en vanwege een bevriende deelneemster die gevorderd was, schreef hij zich een paar maanden later in voor de vervolgcursus, de Source (1050 euro). „Bij binnenkomst kreeg je een naamkaartje. Bij mij stond er op: lousy manipulator, ’waardeloze intrigant’. Waarschijnlijk omdat ik had gezegd een hekel te hebben aan draaikonten. Om de beurt moest iedereen vertellen welke medecursisten weerstand en afkeer opwekte. Je enige antwoord moest zijn: ’Bedankt dat je een echte vriend was en je me de waarheid hebt verteld’.” Van Gunst vermoedt dat ieders grootste ’vriend’ vervolgens tot zijn of haar persoonlijke buddy wordt benoemd.

Het zogenaamde ’reddingsbootproces’ maakte dat Van Gunst uit het geblindeerde kantoorgebouw is weg gevlucht. „We lagen in een kring op de grond. We bevonden ons in een boot, werd gezegd. Het werd noodweer en de boot stond op het punt te vergaan. Een trainer schreeuwde dat we in de reddingsboot moesten. Helaas, er was maar plek voor vier. Iedereen moest vertellen waarom hij in die reddingsboot moest. De meesten gingen zo op in de fantasie, dat er geschreeuwd, gehuild en gekermd werd door de ten dode opgeschreven cursisten. We moesten gaan staan en iedereen kreeg vier stokjes. Wie je leuk vond, mocht je een stokje geven. Degenen met de meeste stokjes bleven leven. Een voor een kreeg iedereen een beurt. Je ging tegenover iemand staan en zei als je geen stokje gaf: ’Jij bent dood’. ’Harder’, riep een assistent steeds. Urenlang hoorde iedereen zichzelf vele keren schreeuwend doodverklaard worden. Ik heb gezegd dat ik niet bang ben voor de dood en ben weggegaan.”

Nog was Van Gunst er niet van af. Hij werd depressief. „De training was mij niet in mijn koude kleren gaan zitten. Ik had het gevoel dat ik was blootgesteld aan een poging tot hersenspoeling en dat er iets negatiefs bij me was binnengeslopen dat me bleef achtervolgen.” Wat heeft hij gedaan ervan los te komen? „Wat doet iemand die de adem van de duivel voelt? Hij gaat op zoek naar God. Ik ben naar India gegaan.”

Ook Cornel, die als assistent voor Essence werkte, is bang voor Essence. Hij wil alleen een doopnaam prijsgeven. En ook hij kreeg psychische problemen. „Het reddingsbootproces was verwoestend. Het ging er bij ons vrij beheerst toe, maar achteraf heb ik buiten staan brullen. De maat was vol na dagen van lichamelijke en geestelijke uitputting door te weinig slaap, de sensatie van tijdloosheid – je nooit wist hoe laat het was – de ruwheid, het gescheld, de onredelijke negativiteit. Ik was mentaal beschadigd, ook omdat mijn buddy domweg kwaadaardig was. Na de Source-training kreeg ik angstaanvallen. Ik was danig in de war.”

Cornel ging vlak na de training in psychotherapie en hij zocht lotgenoten. Een was in een psychose geraakt. „Frank, een andere mede-trainee had een zelfmoordpoging gedaan en was opgenomen. Hij kreeg van Essence geen enkele steun.” Aspirant-deelnemers moeten verklaren dat ze stabiel zijn en geen psychiatrisch verleden hebben. Maar Cornel kreeg van Essence, dat cursisten laat werven onder vrienden, opdracht om een vriend die in een psychiatrische inrichting had gezeten voor een training te vragen. Cornel vond dat hij Essence moest inlichten over de uitwerking van de cursus: „Toen ik me bij Yiftach Sagiv, de baas van Essence, beklaagde was het enige wat hij zei: bullshit. Hij stelde dat ik mezelf niet goed genoeg kende. Terwijl de man mij nog nooit had gezien.”

Lees verder na de advertentie
Het gebouw in het Amsterdamse westelijk havengebied, waar Essence de cursussen geeft die deelnemers als ¿verwoestend¿ beschrijven. ( FOTO HERMAN WOUTERS) © Herman Wouters
(Trouw) © Herman Wouters



Het e-mailadres bij dit profiel is nog niet bevestigd. Een link om te bevestigen kunt u vinden in uw inbox.
Bent u de link kwijt? Vraag hier een nieuwe aan.

Wachtwoord is niet correct

tonen

Wachtwoord komt niet overeen

tonen

U moet akkoord gaan met de gebruiksvoorwaarden


Deel dit artikel

Advertentie