Uw profiel is aangemaakt

U heeft een e-mail ontvangen met een activatielink. Vergeet niet binnen 24 uur uw profiel te activeren. Veel leesplezier!

'Wat prettig is voor de leerling is niet per definitie goed'

Home

Marijke de Vries

Gaat de vlag straks ook in november uit? De Onderwijsraad is kritisch over twee examenperiodes. © ANP XTRA
INTERVIEW

Leerlingen zouden niet alleen in mei, maar ook in november eindexamen moeten kunnen doen, meent het College voor toetsen en examens (Cvte). Onderwijsraadvoorzitter Henriette Maassen van den Brink waarschuwt om niet te hard van stapel te lopen. "Het is ongetwijfeld prettig voor leerlingen om hun examens over twee momenten te kunnen verdelen, maar ik vraag me af of dit plan goed doordacht is."

Als er twee examenmomenten zijn 'kunnen eindexamenkandidaten zelf keuzes maken', zei Cvte-voorzitter Pieter Hendrikse vandaag in Trouw. Het zou bovendien een uitkomst kunnen zijn voor leerlingen met faalangst, of leerlingen die juist extra vakken willen volgen. Maassen van den Brink ziet het anders.

Waarom, het klinkt niet zo gek toch?
"Het klinkt zeker sympathiek. Maar we moeten niet alleen kijken naar wat leerlingen eraan hebben, maar ook: wat betekent het voor de kwaliteit van het onderwijs? Mogen leerlingen straks zelf kiezen wanneer zij examen doen? Wat doen we als zij strategisch gaan kiezen? Stel dat ze massaal zeggen, we doen geen examen in mei, maar pas een half jaartje later, in november. Vinden we dat dan een goed idee?"

"Iedereen roept: 'de leerling centraal'. Maar wat betekent dat eigenlijk? De Onderwijsraad werkt aan een advies hierover. Dat verschijnt in september, maar ik kan voorzichtig zeggen dat wat prettig is voor de leerling is niet per definitie goed voor de leerling en goed voor de docent."

Nu moet je als je zakt voor je examen een heel jaar opnieuw doen. Is het niet handig als zij in november een extra herkansing krijgen?
"Uit onderzoek blijkt dat je het aantal herkansingen beperkt moet houden. Anders komen de kwaliteit en betrouwbaarheid onder druk te staan. Als leerlingen een toets vaker mogen overdoen bestaat het gevaar dat zij het examen minder serieus nemen. Op die manier wordt het erg moeilijk om het eindniveau van ons onderwijs te bepalen. De Nederlandse eindexamens en diploma's staan hoog in aanzien, dat moet zo blijven. Het Cvte moet daarover waken."

Tekst loopt door onder foto

Lees verder na de advertentie
Wat doen we als leerlingen strategisch gaan kiezen?

Onderwijsraadvoorzitter Henriëtte Maassen van den Brink

Onderwijsraadvoorzitter Henriëtte Maassen van den Brink. © ANP KIPPA

Daar kun je regels voor maken, toch? 
"Klopt, maar daar moet wel over worden nagedacht. Bovendien vraag ik me af of scholen hier blij mee zijn. Twee examenperiodes betekent dat het onderwijs twee keer per jaar stil ligt. En wanneer plan je straks de schoolonderzoeken die meetellen voor het examen? Docenten zullen twee keer examens moeten nakijken. Ik geloof niet dat zij staan te trappelen." 

"Tussen 2006 en 2010 is al eens geëxperimenteerd met extra examenmomenten: de meerwaarde voor leerlingen legde het toen af tegen de organiseerbaarheid en de gevolgen voor het vervolgonderwijs. Het was ook nog eens ongelooflijk kostbaar: 50 miljoen euro per jaar per examenmoment."

Moeten zulke praktische bezwaren de doorslag geven bij onderwijsvernieuwing?
"Ik ben het met Paul Rosenmöller van de VO-raad eens dat we praktische bezwaren niet moeten verheffen tot norm. Toch heb ik de indruk dat we de andere kant op slaan. Er komen in korte tijd wel heel veel ideetjes langs: het vmbo van vier naar vijf jaar, leraren een dag in de week minder les laten geven, het gewicht van de eindtoets in het basisonderwijs weer verzwaren nadat we net hadden afgesproken dat het schooladvies de doorslag moest geven. Ik wil niet alleen maar beren op de weg zien, maar vraagt iemand zich wel eens af wat zulke ingrepen betekenen voor de kwaliteit van het onderwijs, de toekomst van de leerlingen en -niet onbelangrijk - de financiën?"

Zijn digitale examens een oplossing? Er kan nu veel meer dan tien jaar geleden. 
"Ik weet dat het Cvte daarmee goede ervaringen heeft, maar ze ook nog aan het evalueren zijn. Alles digitaliseren levert een enorme verantwoordelijkheid op om dat goed en veilig te regelen. Het is niet zo dat die technologie al klaarligt."

Deel dit artikel

Wat doen we als leerlingen strategisch gaan kiezen?

Onderwijsraadvoorzitter Henriëtte Maassen van den Brink