Uw profiel is aangemaakt

U heeft een e-mail ontvangen met een activatielink. Vergeet niet binnen 24 uur uw profiel te activeren. Veel leesplezier!

'Waarom niet iedereen een beetje flex?'

Home

Lidwien Dobber

'Door flexibiliteit te spreiden, leg je het risico niet bij alleen uitzendkrachten, maar deel je het samen.' © Maartje Blijdenstein

"Waarom zou je flexibiliteit niet anders verdelen? Niet tachtig man vast personeel met een schil van twintig flexwerkers eromheen, maar honderd medewerkers die ieder 90 procent vast werken en 10 procent flexibel, op basis van een contract voor - een samen nader overeen te komen - onbepaalde tijd."

Jaap Jongejan, die vandaag officieel afscheid neemt als voorzitter van CNV Vakmensen, vindt het verbazingwekkend dat er in de Catshuisplannen geen letter stond over verbetering van de arbeidsmarkt. Als de onderhandelaars bij hem waren komen buurten, had hij ze wel wat ideeën kunnen aanreiken.

Bijvoorbeeld om wat te doen aan de veelgehoorde klacht dat de vaste baan te vast is en flex toch echt te flex. Dat los je niet op door terug te verlangen naar de tijd waarin de baan voor het leven de norm was. Want die behoefte aan flexibiliteit onder werkgevers wordt niet kleiner, voorziet Jongejan.

"Ondernemers lopen grotere risico's in deze wereldeconomie dan ze aankunnen. Vandaag hebben ze klanten, morgen zijn die weg. Vandaag kennen ze hun concurrenten, morgen zitten die in India. Hoe reageren ze daarop? Door het risico deels te verschuiven naar werknemers, en dan specifiek naar flexwerkers. Door de flexibiliteit te spreiden, leg je het risico niet bij alleen uitzendkrachten en zzp'ers, maar deel je het met zijn allen."

Dit idee is vrij nieuw en Jongejan werkt het uit met bijzonder hoogleraar en kersvers Ser-lid Aukje Nauta van Factor Vijf en A-Advies.

Ouder, maar daarom niet minder actueel, is het Maaslandmodel. Jongejan is een van de geestelijk vaders van dat plan om van het ontslagrecht een werkrecht te maken.

Een werknemer - geholpen door zijn baas - zorgt ervoor dat zijn kennis en kunde op peil blijven. Zo staat hij sterker, óók als zijn baan onverhoopt verdwijnt. Hij is dan goed gekwalificeerd en kan zo op zoek naar nieuw werk.

En hij staat er niet alleen voor, bepaalt het Maaslandmodel. Zijn werkgever betaalt drie tot zes maanden extra zijn loon en heeft er dus alle belang bij dat de werkloze zo snel mogelijk aan de slag gaat. Die werkgever zal zo sneller geneigd zijn zijn netwerk af te zoeken, zijn contacten aan te spreken, is de aanname. "Zo kan de WW aan de voorkant korter en dus goedkoper worden."

Het werkt, merkt Jongejan in de Maasland-pilots die nu anderhalf jaar lopen in een paar regio's. "Al is de cultuur van het probleem over de schutting gooien - 'Hier UWV, een werkloze'- hardnekkig. Hardnekkig maar veranderbaar, als mensen er maar in geloven en het niet van bovenaf krijgen opgelegd."

Het plan ligt er, uitgetest en al. Toch stond er niets van in de Catshuisplannen. "Wat VVD en CDA allemaal niet hebben weggegeven aan Wilders. Maar goed, dat is een politieke kwestie. Daar ben ik niet van. Toch, zo zie je weer dat het onmogelijk is om met zes mensen bij elkaar te gaan zitten en de wereld te veranderen."

Hij houdt hoop. "Ik spreek regelmatig CDA'ers en PvdA'ers die enthousiast zijn. Ook Stef Blok (voorzitter van de VVD-fractie en mede-onderhandelaar in het Catshuis, red), zei me dat hij het hartstikke mooi vindt klinken. Toen ik hem sprak zat hij nog vast aan het regeerakkoord en kon hij niet zoveel. Nu niet meer."

Jaap Jongejan
1 april 1990: Jongejan wordt districtsbestuurder bij de Industrie- en Voedingsbond CNV. Op 1 mei 2004 benoemt zijn bond, gefuseerd en hernoemd tot CNV Bedrijvenbond, hem tot voorzitter. In januari 2010 krijgt de bond zijn huidige naam: CNV Vakmensen.

1 mei 2010: Jongejan wordt lid van de Sociaal-Economische Raad. Namens het CNV onderhandelt hij over het pensioenakkoord, dat in juni 2011 wordt gepresenteerd. CNV-bonden scharen zich er in grote meerderheid achter.

1 februari 2012: Jaap Jongejan legt zijn voorzitterschap per onmiddellijk neer. "De vakbeweging komt in een andere fase. Daar horen nieuwe gezichten bij." Hij blijft voorlopig in dienst bij zijn bond en gaat van werk naar werk.

Deel dit artikel