'Stereotypering blijven tussen Oost- en West-Europa in staan'

home

Marco Visser

Beeld uit de commercial van de NEM.

Dat de PVV in Oost-Europeanen een nieuw doelwit heeft gevonden is betreurenswaardig en laat zien hoe clichématig West-Europeanen denken over hun oosterburen, beweert een Litouwse journaliste in magazine IQ. Maar zij pleit haar eigen streekgenoten evenmin vrij.

Rasa Navickaité brengt nog maar eens het Polenmeldpunt van de PVV in herinnering, volgens haar symptomatisch voor de Oost-Europeaan als nieuwe zondebok. Nog niet lang geleden waren het de moslims en de islam die als het kwaad werden getypeerd. Maar Nederland streeft naar inperking van de immigratie uit landen buiten de Europese Unie waardoor het aantal moslimmigranten uit Turkije en Marokko afneemt, zo verklaart de Nederlandse Financial Times-journalist Simon Kuper. "In de tweede plaats verloopt de integratie van moslims soepeler", zegt hij in IQ The Economist. "Ze spreken thuis Nederlands en staan niet bovenaan in de statistieken over criminaliteit."

Dat de Midden- en Oost-Europeanen de nieuwe moslims zijn, is volgens Kuper dan ook niet verwonderlijk. "In de ogen van West-Europeanen zijn ze het Sovjettijdperk nog niet ontgroeid, spreken ze onverstaanbare talen en lijken ze net zulke vreemdelingen als Turken of Marokkanen."

De Litouwse Navickaité stipt een opvallende paradox aan. Volgens West-Europeanen vormen hun oosterse broeders nogal een explosief mengsel van haat tegen zwarten, homofobie en antisemitisme. De extreemrechtse partijen schermen met die onaangename karaktertrekken om aan te geven hoe anders West-Europeanen zijn. "Nogal paradoxaal, want xenofobie en racisme vormen immers de drijfveren van de Westerse nationalistische partijen."

Navickaité verwijt haar landgenoten dat zij het extreem rechts in het westen makkelijk maken. "Emigreren heeft de Litouwers niet verdraagzamer gemaakt, integendeel zelfs. Degenen die terugkeren uit Londen, Dublin of de Scandinavische landen zijn nog veel negatiever over zwarten, moslims en andere niet-Europeanen die Europa "bezet houden", en versterken zo de lokale vooroordelen."

Het EK Voetbal van deze zomer had het imago van Oost-Europa een positieve impuls moeten geven. Maar dat liet zich lastiger regisseren dan gehoopt. Media gingen uitgebreid in op het racisme en antisemitisme in Polen en Oekraïne.

Ook een grappig bedoelde commercial van de Nederlandse Energie Maatschappij was de Litouwse journaliste niet ontgaan. In de reclamespot kregen onder andere Hans Kraay Jr en Henk Spaan een verbod van hun echtgenotes om naar Oekraïne en Polen af te reizen. Al die wulpse Oost-Europese vrouwen die zich al dan niet tegen betaling zouden opdringen, dat kon nooit goed gaan. "Een sprekend voorbeeld van seksisme en racisme", schrijft Navickaité. "Oost-Europese vrouwen worden erin gepresenteerd op een manier waarop dat met Nederlandse vrouwen nooit zou gebeuren."

De volledige vertaling van het artikel uit IQ is te lezen op Presseurop.

Lees verder na de advertentie

Trouw.nl is vernieuwd. Ter kennismaking mag u nu gratis onze artikelen lezen.

Deel dit artikel

Advertentie