Uw profiel is aangemaakt

U heeft een e-mail ontvangen met een activatielink. Vergeet niet binnen 24 uur uw profiel te activeren. Veel leesplezier!

'Russische cyberoperaties zijn agressiever dan ooit'

Home

Marno de Boer

© anp
Interview

De Russen voeren de ene na de andere cyberaanval uit op het Westen. Het heeft geen zin om daar een militaire strategie op toe te passen, zoals de Navo tijdens de top besloot. De inlichtingendiensten zijn aan zet, zegt specialist Thomas Rid.

De Navo is aan de verliezende hand tegen Russische cyberaanvallen. Volgens Thomas Rid, onderzoeker naar digitale veiligheid aan King's College Londen, doen Westerse landen te weinig tegen de almaar groeiende golf van hacken door Moskou.

Lees verder na de advertentie

Op papier heeft de Navo het afgelopen weekeinde wel stappen genomen. Tijdens de top in Warschau is cyber zaterdag gelijkgesteld met de traditionele militaire domeinen land, lucht, zee en ruimte. Minister van defensie Jeanine Hennis noemt het een belangrijk besluit. "Rusland en ISIS weten al goed hoe ze hiermee om moeten gaan. Nu kunnen wij meer gaan doen dan alleen reageren, en cyber meenemen in de planning voor militaire operaties."

Maar volgens Rid bedrijft de Navo vooral achterhaalde symboolpolitiek. Vier jaar geleden schreef hij al het artikel 'digitale oorlog zal niet plaatsvinden'. Daarin betoogde hij dat cyberaanvallen in essentie pogingen tot spionage en sabotage zijn en niet om een militaire aanpak vragen.

"Ik ben verbaasd dat de Navo anno 2016 cyber als oorlogsdomein erkent. De Amerikaanse luchtmacht deed dat tien jaar geleden, maar sindsdien is de wereld flink veranderd. Dankzij rapporten van beveiligingsbedrijven weten we veel meer over geavanceerde digitale inbraken. Er is zoveel informatie dat je gemakkelijk een boek kunt schrijven over Russische cyberspionage. Bovendien heeft Edward Snowden een tipje van de sluier opgelicht over de Amerikaanse inlichtingendienst NSA. Binnen de NSA spreekt niemand over digitale oorlogvoering of cyber als domein voor militaire operaties, want die mensen weten waar ze mee bezig zijn. Wat je ziet gebeuren is grootschalige computerspionage. Dat is geen militaire activiteit maar inlichtingenwerk."

Proberen de Russen dan militaire plannen of bouwtekeningen van nieuwe wapens te stelen?
"Dat doen ze inderdaad, maar het gaat veel verder. We weten dat de Russische inlichtingendiensten de systemen van het Duitse parlement en de Italiaanse en Belgische strijdkrachten zijn binnengedrongen. De Russische geheime dienst heeft ook de campagnestrategie van Hillary Clinton tegen Donald Trump gestolen. Dat is een operatie om ons politieke systeem te beïnvloeden en zou alle alarmbellen moeten doen rinkelen. Maar over deze Russische agressie zwijgt de Navo. In plaats daarvan gaat het over het abstracte idee van cyber als vijfde domein voor oorlogsvoering. Het is eigenlijk belachelijk."

Minister Jeanine Hennis-Plasschaert van Defensie op de Navo-top in Warschau. © anp

De Russen worden hier niet bang voor?
"Russische cyberoperaties zijn agressiever dan ooit. We weten precies wie erachter zit. Over die realiteit moeten we het hebben. Als er al zoiets zou bestaan als oorlog in het cyberdomein, dan is de Navo aan het verliezen tegen Rusland. Men is niet eens bereid om over het probleem te praten. Kijk er eens naar met een Russische bril. Je leidt een organisatie in Moskou die meer hackt dan ooit tevoren, omdat je aan Poetin wil laten zien dat je het geld waard bent. Ondertussen zwijgt de Navo daarover en haalt een tien jaar oud idee de kast. Dan denk je dat je rustig door kunt gaan zonder dat er consequenties zullen volgen."

Wat zou de Navo dan moeten doen? De veiligheid van de eigen netwerken verbeteren en tegenmaatregelen nemen tegen de Russen?
"Absoluut, al is dat meer iets voor de lidstaten zelf om te doen. De Navo zou om te beginnen een aantal technische rapporten van beveiligingsbedrijven in gewoontemensentaal moeten vertalen. Dan snappen journalisten, politici en burgers waar het om gaat. Op mijn Twitterprofiel zie je nu een discussie tussen mensen met een technische achtergrond over APT28. Dat is een term die je misschien niets zegt, maar het is erg belangrijk. Het verwijst naar een groep Russen die zowel achter de hack van het Duitse parlement in 2015 als de diefstal van Clinton's campagneplan zat. Door de middelen die ze gebruikten kun je die link leggen. Dat is behoorlijk schokkend. Daar zouden we het over moeten hebben."

Je leidt een organisatie in Moskou die meer hackt dan ooit tevoren, omdat je aan Poetin wil laten zien dat je het geld waard bent.

Deel dit artikel

Je leidt een organisatie in Moskou die meer hackt dan ooit tevoren, omdat je aan Poetin wil laten zien dat je het geld waard bent.