Uw profiel is aangemaakt

U heeft een e-mail ontvangen met een activatielink. Vergeet niet binnen 24 uur uw profiel te activeren. Veel leesplezier!

'Kom maar op met die Mahler!'

Home

FREDERIKE BERNTSEN

Een van de beste studentenorkesten van het land bestaat vijftig jaar. Als kroon op het lustrumjaar gaat het VU-Orkest op tournee naar Rusland.

Kloek schallende hoorns, lustige strijkersloopjes en een razende windmachine: we zijn bij een generale repetitie van het VU-Orkest, het studentenorkest van de Vrije Universiteit Amsterdam. Het gezelschap viert dit seizoen zijn 50-jarig jubileum en pakt voor het winterprogramma flink uit met 'Eine Alpensinfonie' van Richard Strauss en Bartóks 'Muziek voor snaarinstrumenten, slagwerk en celesta'.

Met een beetje proppen passen er zo'n 130 musici in de grote zaal van thuisbasis Cultuurcentrum Griffioen in Amstelveen. Een wirwar van instrumentenkoffers, jassen en tassen ligt om de spelers heen gedrapeerd. Op de orgelbank wordt nog snel een bamihap naar binnen gewerkt terwijl dirigent Daan Admiraal zijn armen heft en een vorstelijke strijkersinzet aangeeft. De toetsenist, slinks verscholen achter de partij, hoeft nog even niet. Op de valreep sluipt er een verregende violist naarbinnen.

Opvallende attractie in de Griffioenzaal is de manshoge windmachine, knap in elkaar geknutseld door slagwerker Olfert Cleveringa, met een paar helpende handen van collega's uit het orkest. Half Nederland werd afgebeld voor het juiste canvasdoek om het uitvergrote hamsterrad mee te bespannen, en hoor daar: de wind loeit vervaarlijk rond de bergtoppen.

Het VU-Orkest, opgericht in 1962, is van dertig leden gegroeid naar omvang Alpensymfonie. Sinds 1975 staat Daan Admiraal op de bok - 37 jaar al, hoe houdt hij dat vol? "Dat gaat vanzelf. Het is gewoon een erg fijne baan. In zo'n studentenorkest werkt het zo: wie het niet meer leuk vindt, gaat weg. Dus ik heb alleen maar met spelers te maken die het ontzettend naar hun zin hebben. En we hebben er afgelopen najaar zulke goede mensen bij gekregen. Het is een belevenis de trap van het Concertgebouw af te lopen, en dat het orkest daar zit met een uitstraling van: kom maar op met die Mahler, wij spelen hem wel even! Zolang het lijf gezond blijft en de geest helder, kun je doorgaan met dirigeren."

Admiraal heeft meerdere gezelschappen onder zijn hoede. Een greep: het VU-Kamerorkest, het Haags Toonkunstkoor en Krashna Musika, het studentenorkest van de TU Delft. "Ik heb het er weleens over met de orkestleden hier hoe ze mij als persoon zien - ik word binnenkort 63, maar voor hen ben ik leeftijdsloos. Ze hebben niet het idee dat ik een middelbare man ben. Ik moet ook zeggen dat ik me vitaler voel dan ooit."

Aan de feestelijke en studentikoze sfeer is bij het VU-Orkest in de loop der jaren niets veranderd, volgens Admiraal. "Doorzakken gebeurt nog steeds. Afgelopen repetitieweekend sprak ik een van de musici en die was zondagmorgen om acht uur aan zijn laatste biertje begonnen. Toen zat ik aan mijn ontbijt en had ik de hele nacht geslapen."

De dames en heren spelen het vuur uit de sloffen om alle noten goed onder elkaar te krijgen. Bij repetitiecijfer 11 van Strauss zet een grommende bassectie in. Admiraal, even later: "Hobomeisjes, is dit jullie pianissimo? Dat is wel pianissimo voor slechthorenden." Koebellen klinken vanachter uit de zaal en een magische sfeer ontstaat als de blazers van het Fernorchester zich laten horen. Zelfs het moment vóór het serene begin van de symfonie wordt gerepeteerd: niet de violen in de aanslag onder de kin, maar rustig wachten tot de armen van Admiraal omhoog gaan.

Het enthousiasme van de groep is evident. En de wil om iets goeds neer te zetten ook. Bewijs: een ingelaste repetitie voor het bloedmooie, maar razend lastige 'Muziek voor snaarinstrumenten, slagwerk en celesta' van Bartók.

Een deel van het gezelschap studeert aan het conservatorium, en ook andere opleidingsinstituten buiten de VU zijn vertegenwoordigd. Marije Roos, studente zang en algemene cultuurwetenschappen, is tweede violiste in het VU-Orkest: "Opgaan in zo'n groot geheel is fantastisch. En tweede viool spelen, vind ik heerlijk, je hoeft niet zo te zwoegen op die e-snaar."

Rechtenstudent Lútsen de Vries speelt cello: "Dit programma is enorm uitdagend. Dat er zo veel mensen bij elkaar zitten om zo'n Strauss neer te zetten, voelt echt bijzonder." Daan Kortekaas studeert piano en natuurkunde: "We spelen twee programma's per jaar en hebben genoeg repetities om de stukken echt goed te leren kennen. Veel passages worden telkens opnieuw overgedaan, en zo weet je op een gegeven moment ook precies wat de anderen doen en ken je niet alleen je eigen partij."

Hoogtepunt? Marije, Lútsen en Daan zijn het eens: "Mahlers Tweede symfonie, vorige winter." Marije: "Vijf kwartier feest, vijf kwartier leven op een ander niveau. En helemaal in een zaal als het Amsterdamse Concertgebouw." Daan: "We pieken daar bijna altijd." Lútsen: "Als die machtige ruimte helemaal vol zit en je hoort het applaus na afloop, dat is fantastisch."

Hoe belangrijk is een studentenorkest? Lútsen: "Heel belangrijk. Het publiek in de zaal vormt bij studentenorkesten een spiegel van wat er op het podium zit. Een van de lastigste uitdagingen die de zalen nu hebben, is jonge mensen binnen zien te krijgen, want daar zit de toekomst. Wij trekken jong publiek."

Waarom klikt het zo goed met dirigent Admiraal? Toetsenist Daan: "Zodra hij van de bok afstapt, is hij echt een van de orkestleden en kun je een gezellige babbel met hem maken. Op dat moment staat hij niet meer boven ons. Daan Admiraal kan mensen flink op hun nummer zetten als er iets misgaat tijdens een repetitie, maar op een leuke manier."

Marije beaamt: "Altijd grappen, maar wel keihard werken." Lútsen: "Daan weet zó veel over de muziek en is zó ervaren in de omgang met studenten, dat hij als geen ander weet hoe hij de dingen op ons over moet brengen."

Als kroon op het lustrumseizoen reizen de jonge honden in juli af naar Moskou en Sint-Petersburg om daar leven in de brouwerij te brengen en in het hol van de leeuw de Tiende symfonie van Sjostakovitsj te spelen, samen met muziek van Gershwin en Adams en een opdrachtcompositie van Corrie van Binsbergen. Admiraal: "Als die tournee lukt, vind ik dat een groot compliment voor de bestuursleden van het orkest, die dat allemaal naast hun studie voor elkaar boksen."

Einde van Bartóks Adagio, Admiraal loopt met een glimlach van oor tot oor de violengroep in: "Wereldklasse, wát een diminuendo!"

Vanavond speelt het VU-Orkest om 20.15 uur in het Amsterdamse Concertgebouw. Info: www.vu-orkest.nl en www.concertgebouw.nl. Zin om als oud-lid mee te spelen in het Déjà VU- Orkest? Zie: www.vu-orkest.nl

Deel dit artikel