Uw profiel is aangemaakt

U heeft een e-mail ontvangen met een activatielink. Vergeet niet binnen 24 uur uw profiel te activeren. Veel leesplezier!

'Israël stevent niet af op een theocratie'

Home

Dineke Houtman

Bijbel en een koran. © ANP XTRA ROOS KOOLE

In zijn essay 'De dubbele macht van Mohammed' (Letter & Geest, 26 augustus) bespreekt Sam Janse het gevaar van een koppeling van religie en macht. Dat daarbij een tendentieuze uitspraak wordt gedaan over de staat Israël is jammer en doet af aan de kracht van zijn betoog, vindt Dineke Houtman, hoogleraar joods-christelijke dialoog aan de Protestants Theologische Universiteit Amsterdam. 

Janse zet het absolute gezag van de letterlijk gedicteerde en overgeleverde Koran tegenover het gezag van de Bijbel met zijn lange ontstaansgeschiedenis. Hij gaat daarbij voorbij aan het feit dat voor bepaalde groeperingen in de christelijke kerk de Bijbel eveneens een absoluut goddelijk gezag heeft als geïnspireerde Schrift en dat ook de joodse orthodoxie uitgaat van een eenduidige tekst, door God op de Sinaï geopenbaard.

Lees verder na de advertentie
Dat kleine religieuze partijen veel macht krijgen is de schaduwzijde van democratie

In de paragraaf over Mohammed als machthebber en veroveraar vergelijkt Janse de combinatie van religie en macht met de situatie in het oude Israël, waar het volgens hem ondenkbaar was dat één persoon zowel koning als profeet was. Het koningschap werd gezien als een noodzakelijk kwaad en de aanwezigheid van profeten diende om de koning op het rechte spoor te houden. 

In de Hebreeuwse Bijbel zijn echter ook andere gevallen te vinden. Jozua, die in de joodse traditie tot de profeten wordt gerekend, neemt het land Kanaän in en spaart daarbij de bevolking niet. David, ook een profeet in zowel de joodse als de islamitische traditie, wordt koning en verslaat zijn vijanden 'bij tienduizenden'. Ook in het latere christendom zijn macht en religie vaak hand in hand gegaan. De bloedige kruistochten in de Middeleeuwen zijn daar een pijnlijk voorbeeld van.

In de laatste paragraaf beweert Janse dat religie en politiek in Israël opnieuw een verbond aangaan, daarmee suggererend dat het land afstevent op een theocratie.

Dat wil ik krachtig tegenspreken. Israël is een seculiere staat met een duidelijke scheiding der machten. Door het versplinterde politieke landschap is het vaak moeilijk om een regeringscoalitie te vormen, waardoor kleine religieuze partijen soms onevenredig veel macht krijgen, doordat alleen zij de regering aan een meerderheid kunnen helpen. Dat is geen theocratie, maar de schaduwzijde van democratie.

Wilt u de reacties op dit artikel lezen? Registreer u hier voor een proefperiode van twee maanden.

Het plaatsen van reacties is voorbehouden aan de betalende abonnees van Trouw. Kijk hier voor een overzicht van onze abonnementen.

Het bekijken en plaatsen van reacties is voorbehouden aan onze betalende abonnees. Kijk hier voor een overzicht van onze abonnementen.

Als betalend abonnee kunt u een reactie plaatsen op dit artikel. Deze is alleen zichtbaar voor andere (proef)abonnees.

Om uw reactie te kunnen plaatsen, hebben we uw naam nodig. Ga naar Mijn profiel


Wilt u dit artikel verder lezen?

Maak vrijblijvend een profiel aan en krijg gratis 2 maanden toegang.

Het e-mailadres bij dit profiel is nog niet bevestigd. Een link om te bevestigen kun je vinden in je inbox.
Ben je de link kwijt? Vraag hier een nieuwe aan.

Ongeldig e-mailadres

Wachtwoord is niet correct

tonen

Wachtwoord komt niet overeen

tonen

U moet akkoord gaan met de gebruiksvoorwaarden


Wij gaan vertrouwelijk om met uw gegevens. Lees onze privacy statement.

Deel dit artikel

Advertentie
Dat kleine religieuze partijen veel macht krijgen is de schaduwzijde van democratie