Uw profiel is aangemaakt

U heeft een e-mail ontvangen met een activatielink. Vergeet niet binnen 24 uur uw profiel te activeren. Veel leesplezier!

'Ik ben niet boos. Ik accepteer het.'

Home

NICOLE BESSELINK

interview | Met het boek van zijn omgekomen zoon is voor vader Witteveen de cirkel rond

Fragment uit het voorwoord van Willem Witteveens boek, geschreven door diens zoon Freek

Tijdens het gesprek verbetert Johan Witteveen (93) zichzelf af en toe als hij 'is' in plaats van 'was' zegt. Zijn zoon Willem is geen PvdA-senator, hij was het. En hij is geen hoogleraar rechtstheorie in Tilburg meer, dat was hij. Op 17 juli stapte Willem Witteveen (62) als een van de 196 Nederlanders aan boord van vlucht MH17. Vandaag verschijnt postuum zijn boek 'De wet als kunstwerk'. Zijn vader ontvangt in de Eerste Kamer het eerste exemplaar.

Witteveen kijkt uit naar dit 'magnum opus' van zijn zoon, zoals de uitgever het aankondigt. Hij vertelt het op zachte toon in zijn werkkamer, die zicht biedt op de weilanden rondom Wassenaar. De oud-VVD-minister van financiën en oud-IMF-topman steekt een kaars aan op het salontafeltje dat met wierookhouder, rozenkrans en familiefoto is verworden tot een klein altaar. "Een symbool van het innerlijke licht", zegt Witteveen, Nederlands bekendste soefi-aanhanger, als de kaars brandt.

De vliegramp is nu vier maanden geleden. Hoe gaat het met u?

"Ik heb het wel verwerkt, voor zover je het verwerken kunt. Maar dat is voor mij denk ik wel makkelijker dan voor anderen, omdat ik denk dat het leven van Willem, zijn vrouw Lidwien en dochter Marit niet is opgehouden, maar dat zij nu in een andere wereld leven. Over niet zoveel jaren ga ik naar diezelfde wereld. Dan kan ik hen weer ontmoeten. Wat ook bijzonder is: door alle reacties heb ik mijn zoon beter leren kennen dan ooit tevoren."

Wat bent u over uw zoon te weten gekomen dat u nog niet wist?

"Ik kende hem natuurlijk wel, maar het beeld is vollediger. Hij had bijvoorbeeld een heel bijzondere, vriendelijke manier om met mensen om te gaan. En hij hield sterk vast aan zijn idealen en principes. Als een standpunt in de senaatsfractie tegen zijn overtuiging inging, durfde hij daar weloverwogen van af te wijken."

Hoe hoopt u dat uw zoon wordt herinnerd?

"Als een veelzijdige man. Hij was een denker, wetenschapper, politicus, idealist, speelde piano, maakte gedichten, schilderde en tekende. Hier op de gang staat een groot abstract schilderij van hem. Hij las ook ongelooflijk veel en heel snel, zeker twee keer zo snel als ik. Dat heb ik allemaal erg in hem bewonderd."

En hoe moet hij herinnerd worden als politicus?

"Hij wilde, geïnspireerd door zijn idealen, heel constructief bijdragen aan de politiek. Hij vond dat het recht dienstbaar moest zijn aan de maatschappij. Niet doctrinair, niet wetenschappelijk, maar houdbaar en uitvoerbaar.

"Het recht vormt in zijn ogen een kunstwerk waar voortdurend aan moet worden gewerkt om de rechtsstaat in een goede conditie te houden. Dat bracht hem tot de politiek."

'Het leven gaat zoals het moet gaan', is een bekende soefispreuk. Wat kunt u in een situatie als deze met zo'n wijsheid?

"Uit menselijk oogpunt is het jammer dat deze mooie mensen niet langer bij ons zijn, maar je moet het accepteren. Het is gebeurd. Ik probeer te bedenken waarom. Mij is opgevallen dat Willem zijn boek daags voor de reis bij de uitgever heeft gebracht. Een belangrijke prestatie.

"Hij had in zijn colleges en in de Eerste Kamer een mooi peil bereikt. In allerlei opzichten had hij zijn doelen en idealen bereikt. In zekere zin valt dat ook over zijn vrouw te zeggen. Ze zaten ook heel harmonisch met z'n drieën in het vliegtuig."

U zoekt naar de lessen erachter, maar wat valt hiervan te leren?

"Dat is niet zo makkelijk voor ons als mensen om te zien, maar het zal zeker passen in een goddelijke wet."

Bent u niet boos?

"Ik accepteer dat het gebeurd is en verzet me er niet tegen. Als het zo is dat de separatisten het vliegtuig hebben neergeschoten, hoeft dat niet te betekenen dat het door en door slechte mensen zijn. Die bestaan trouwens ook niet. Ze zitten alleen gevangen in hun beperkte levensdoelstelling. In hun ego. Ik ben er dus niet boos over, maar ik ben natuurlijk wel verdrietig dat ik Willem, Lidwien en Marit moet missen. Dat verdriet blijft altijd."

Deel dit artikel