Uw profiel is aangemaakt

U heeft een e-mail ontvangen met een activatielink. Vergeet niet binnen 24 uur uw profiel te activeren. Veel leesplezier!

’EU-monster’ is toch vrij slank gebouwd

Home

Gijs Moes

Europa is een bureaucratisch monster, menen veel Nederlanders. Onzin, er werken hier niet veel mensen, zegt Brussel. Wat zijn de feiten?

Eurocommissaris Neelie Kroes was afgelopen zaterdag zeer stellig. „Laat u niets wijsmaken”, zei ze tegen een zaal vol Nederlanders die naar Brussel waren gekomen voor een debat tussen de Europese lijsttrekkers. „Als mensen zeggen dat hier zo ontzettend veel ambtenaren werken, is dat allemaal gelogen.”

Tot zo ver klopte haar verhaal, want de EU heeft inderdaad een bescheiden ambtenarenapparaat: Alles bij elkaar ruim 50.000 ambtenaren (zie kader), voor verschillende instellingen met grote bevoegdheden voor een half miljard Europeanen.

Maar Kroes voegde eraan toe: „Het zijn er in feite minder dan het aantal ambtenaren van een middelgrote Nederlandse stad.” Dat was nu weer een beetje overdreven, voorzichtig uitgedrukt. Kroes sloot aan bij een veelgehoorde opmerking in Brussel: ’Hier werken minder ambtenaren dan in een stad als Amsterdam of Rotterdam’.

Hartelijk gelach klinkt er over de telefoon uit Rotterdam, een meer dan middelgrote stad natuurlijk. „Wij hebben in totaal 13.500 mensen in dienst”, zegt woordvoerder Mark de Boer. „Dat is inclusief alle deelgemeenten en diensten. En die mensen in Brussel verdienen ook een stuk beter dan die van ons.”

De vergelijking gaat bovendien mank, want de vuilnislieden van de Roteb en de metrobestuurders van de RET zijn meegeteld in het totaal, en dat soort banen zijn er helemaal niet in de EU. Wel vallen de interne schoonmakers en koffiedames onder het Europese totaal.

Het grootste deel van de Europese ambtenaren, 37.499, werkt voor de Europese Commissie, het dagelijks bestuur. Ze maken daar nieuwe regels die later in de hele EU in wetten worden omgezet, als ze ook door het Europees Parlement en de Raad (de vertegenwoordiging van de lidstaten) goedgekeurd zijn.

Kletst eurocommissaris Kroes dan maar wat? Dat nou ook weer niet, want het totaal aan EU-ambtenaren is wel degelijk bescheiden. Ook eurosceptici erkennen dat 60 tot 70 procent van alle regels waar de burgers mee te maken krijgen, in Brussel gemaakt wordt. Dat is knap werk met minder dan 40.000 mensen.

Om al die regels op te stellen, doet Brussel vaak een beroep op nationale ambtenaren. Die overleggen dan in commissies met collega’s uit andere landen.

De SP, die vindt dat deze mensen meegeteld moeten worden, komt zo op een totaal van 170.000 ’Europese’ ambtenaren. Maar vergeet daarbij dat die ambtenaren zonder EU in eigen land bezig zouden zijn om allemaal zelf het wiel uit te vinden.

Kroes’ frustratie is wel begrijpelijk. Haar eigen directoraat-generaal (ministerie) telt in totaal 863 ambtenaren, inderdaad een aantal dat past bij een kleine stad. Die mededingingsambtenaren beoordelen alle zaken betreffende staatssteun en oneerlijke concurrentie in de EU.

„Ik heb zeventig mannen en vrouwen die de nationale steun aan de banken behandelen”, zei Kroes. „Dat is even veel als het aantal mensen dat bij het Nederlandse ministerie van verkeer en waterstaat toezicht houdt op de kanalen. Mijn mensen zijn dag en nacht bezig, ook in het weekeinde.”

Een betere vergelijking dan een stad biedt wellicht de nationale overheid, ook wat taken betreft. Nederland telt in totaal ruim 120.287 rijksambtenaren. Meer dan twee maal zoveel dus als in Brussel en de andere steden van waaruit de EU bestuurd wordt. Gerelateerd aan het aantal inwoners heeft de Nederlandse overheid bijna tachtig keer zoveel ambtenaren als de EU en Rotterdam nog veel meer.

Onder de rijksambtenaren vallen ook uitvoerende taken als de belastingdienst, Rijkswaterstaat en de inlichtingendienst AIVD. Maar de Nederlandse leraren of politieagenten vallen er niet onder.

Veel rijksambtenaren zijn bezig met het omzetten van Europese richtlijnen in Nederlandse wetten. Maar dat zijn wel zaken die Nederland zelf zou moeten regelen als Brussel het niet deed, zoals milieuvoorschriften of regels voor consumentenveiligheid.

Lees verder na de advertentie
ze zegt dat de Europese Unie minder ambtenaren heeft dan een middelgrote stad in Nederland? (Vincent Jannink / ANP)

Deel dit artikel