Uw profiel is aangemaakt

U heeft een e-mail ontvangen met een activatielink. Vergeet niet binnen 24 uur uw profiel te activeren. Veel leesplezier!

'De gemeente heeft er belang bij dat bewoners meedenken'

Home

MAAIKE VAN HOUTEN

In de doe-democratie moeten mensen de handen uit de mouwen steken, schrijft de Wetenschappelijke Raad voor het Regeringsbeleid in zijn recente rapport 'Vertrouwen in de burger'. Maar hoe gaat dat in de praktijk? Trouw praat daarover met professionals en vrijwilligers. Vandaag aflevering vier: Joke Sickmann, vrijwilliger bij de Wagenwerkplaats in Amersfoort.

Met de fiets aan de hand laat vrijwilliger Joke Sickmann het oude onderhoudsterrein van de NS bij station Amersfoort zien. Het gebied onderging onder haar leiding een metamorfose. De NS hebben nog maar een paar panden in gebruik. In de oude, deels historische gebouwen zit nu een keur aan creatievelingen. Er is een verkeerstuin, een evenementenhal ('hartstikke commercieel'), de Cliniclowns houden er kantoor, en in de Veerensmederij heeft Holland Opera zijn domicilie. Sickmann zet haar fiets neer. Dat stuk hout op de grond, dat moet maar even weg. "Ik ben toch altijd bang dat er een ruit wordt ingegooid."

Het terrein bij het Amersfoortse Soesterkwartier lag er rond de eeuwwisseling beroerd bij. Voor de buurtbewoners was de Wagenwerkplaats een no go area, zegt de bewoonster, er werd gesloopt en gestolen bij het leven. Maar mensen zoals zij keken er met andere ogen naar. Ze vonden het een interessant gebied, met gebouwen die op de lijst van industrieel erfgoed zouden moeten staan, in plaats van dat ze langzaam wegkwijnden.

Nee, het was niet het héle Soesterkwartier dat zich druk maakte om dat NS-terrein. De belangstelling kwam minder van de oorspronkelijke bewoners van de vroegere arbeiderswijk dan van mensen die recenter in de wijk zijn neergestreken. Zoals Sickmann, een cultureel werkster die nadat ze twintig jaar geleden met haar werk stopte, in het Soesterkwartier kwam wonen. Ze ontwaart er veel boosheid, op de overheid, op 'de' samenleving. De culturele activiteiten op het voormalige NS-terrein maken hen niet meteen enthousiast, al zetten ze nu wel voorzichtig hun eerste stappen bij de gratis voorstelling voor de buurt van de Holland Opera.

"En ik ben ervan overtuigd dat ze er uiteindelijk trots op zullen zijn, het begint al te komen", zegt Sickmann, die ook voorzitter is van de stichting industrieel erfgoed in Amersfoort. "Burgers zijn de eigenaar van dit gebied, dit is van ons, hier hebben onze mensen gewerkt. De NS vertrekken, maar wij blijven. Wij zijn de ideële eigenaar."

Maar de grond en de gebouwen waren van het spoorbedrijf, en voor een andere bestemming moesten ze bij de gemeente zijn. Daar kreeg de werkgroep snel gehoor. "De gemeente heeft er belang bij dat bewoners meedenken", verklaart Sickmann. "Samenwerking kweekt van weerskanten begrip. Burgers hebben dan minder snel de neiging zich te verzetten. Het kan best dat bewoners eens zeggen: dit willen we echt niet. Maar dan houden ze het tegen uit redelijkheid, en niet uit boosheid."

Door haar positieve ervaringen met de gemeente is de vroegere welzijnswerkster een fan van ambtenaren geworden. De goede relatie die ze had met de beleidsmaker voor het oude spoorterrein, was goud waard. Er kwam een onderzoek naar de waarde van het gebied waar de treinen vroeger werden gerepareerd, de gemeente doneerde 10.000 euro om een proeftuin te beginnen.

Met de NS was het een ander verhaal. "De gemeente is veel transparanter. Dit bedrijf was naar binnen gekeerd, niet toegankelijk, al is daar wel verandering in gekomen", zegt Sickmann. Maar toen de werkgroep het plan presenteerde aan de gemeente, hadden de spoorwegen wel oren naar samenwerking. "Zij hadden de theorie dat het gebied meer waard zou worden als ze het versterkten. Het was dus commercieel interessant." Sickmann laat het uiteindelijke resultaat zien: een visiedocument, met drie namen eronder, van haar, de burgemeester en een topvrouw van NS. Negen jaar later heeft vrijwel elk gebouw op het 25 hectare grote terrein een nieuwe bestemming, deels commercieel en deels ideëel. NS leveren de panden na restauratie casco op, zodat de gebruikers ze zelf kunnen inrichten. Op de vrijliggende gedeeltes komen nieuwe huizen, met een eco-wijkje wordt binnenkort begonnen.

Over tien jaar wil iedereen in het Soesterkwartier wonen, lacht Sickmann, tevreden met het resultaat van tien jaar praten en doen. Ze gelooft in dit soort initiatieven vanuit mensen zelf, maar anderzijds vindt ze ook dat de overheid een te groot beroep doet op mensen. "Dit is leuker dan een vakantie naar de Pyreneeën", zegt ze. "Maar eigenlijk is het van de gekke dat een wijfie van 80 dit allemaal moet doen."

Energiebesparing: begin in eigen wijk
Henry de Gooijer zit te skypen met zijn collega in Cambodja, maar als Joke Sickmann binnenloopt onderbreekt hij het gesprek. De ondernemer woont in het Soesterkwartier, werkte eerst in Utrecht maar houdt nu kantoor in een gerenoveerd gebouwtje op de Wagenwerkplaats. Daar kwam hij altijd langs, hij liep er eens binnen en toen kon hij er ruimte huren. Toevallig bij iemand die net als hij in de energiebesparing zit. De Gooijers bedrijf Pico Solo helpt zonne-energieprojecten op te zetten in ontwikkelingslanden. Door het contact met Sickmann zit hij nu in de werkgroep Duurzaam Soesterkwartier, die met bewoners een windturbine gaat exploiteren. De werkgroep is ook aanjager geweest van het eco-wijkje op de Wagenwerkplaats. "Ik zat altijd met mijn hoofd in Afrika, in Cambodja", zegt De Gooijer. "Maar als je iets goeds wilt doen voor de wereld, kun je ook in je eigen wijk beginnen."

Deel dit artikel