Uw profiel is aangemaakt

U heeft een e-mail ontvangen met een activatielink. Vergeet niet binnen 24 uur uw profiel te activeren. Veel leesplezier!

Wie nomineert u voor de tiende duurzaamheidslijst?

Groen

Esther Bijlo

© TR BEELD

Lezers kunnen de jury helpen kiezen wie er afgelopen jaar belangrijk waren op het gebied van duurzaamheid en natuur. Het is tijd voor de tiende editie van de Trouw Duurzame 100.

Gaat minister Eric Wiebes van economische zaken en klimaat de Duurzame 100 2018 halen? Dat is een van de vragen voor de jury die de lijst van meest invloedrijke duurzamen van Nederland samenstelt. Eind maart nam Wiebes een historisch besluit: de gaskraan gaat definitief dicht, in 2030.

Lees verder na de advertentie

Goed voor het klimaat, het versnelt de noodzakelijke overgang naar duurzame energiebronnen. Maar dat was eigenlijk niet Wiebes eerste zorg. Die betrof de veiligheid van de Groningers die al jarenlang politiek Den Haag proberen duidelijk te maken dat ze de scheurende muren en de trage aanpak van schade aan hun huizen helemaal zat zijn. De zwaardere aardbeving begin januari in Zeerijp gaf Wiebes de beslissende duw om duidelijkheid te scheppen.

Hoe gaat het kabinet regelen dat we met zijn allen van het gas af gaan?

Bijvangst is wel dat Nederlandse huizen en de industrie nu sneller 'van het gas af' moeten. 'Schaf geen nieuwe cv-ketel meer aan', adviseerde de minister zelf na het gasbesluit. Makkelijk gezegd, maar ingewikkeld, zeker voor wie in een oud huis woont. Want hoe gaat Nederland dat regelen en wie gaat dat betalen? Dat moet 'het groenste kabinet ooit' nog uitwerken.

Pioniers

Misschien maken mensen die al pionieren met aardgasvrije huizen en wijken meer kans op een plek op de lijst dan de minister. Of Donald Pols, directeur van Milieudefensie, die via verschillende onderzoeken afgelopen jaar aandacht vroeg voor de mensen met een laag inkomen. Een essentieel vraagstuk bij de hele overgang naar hernieuwbare energie, vindt hij, het gevaar dreigt dat de smalste schouders relatief de hoogste lasten gaan dragen.

De milieuclub baarde ook opzien door een rechtszaak te beginnen tegen Shell. Advocaat Roger Cox, bekend van de 'klimaatzaak' die Urgenda aanspande, durft het aan de fossiele multinational aan te klagen wegens het niet naleven van het klimaatakkoord gesloten in Parijs. Het zal Cox misschien weer een hogere klassering in de Duurzame 100 opleveren. Afgelopen jaar stond de advocaat op nummer 37, in 2015 nog op nummer 2 na het winnen van de rechtszaak tegen de Nederlandse Staat.

Zijn er boegbeelden aan te wijzen die de samenleving meetrekken om de productie van eten minder vervuilend te maken?

Natuurlijk krijgt de jury veel meer kwesties op het bord dan het energievraagstuk. Wat te denken van landbouw en voedsel. Zijn er boegbeelden aan te wijzen die de samenleving meetrekken om de productie van eten minder vervuilend te maken en de schade voor de natuur te beperken? Op de lijst van 2017 waren de nummers 1 en 2 daar voorbeelden van: Volkert Engelsman van biologisch handelsbedrijf Eosta en vegetarische slager Jaap Korteweg. En wie oefende vanuit Nederland invloed uit op het recente Europese besluit om eindelijk een verbod op neonicotinoïden, schadelijke bestrijdingsmiddelen, af te kondigen?

Mensen meekrijgen

Nu gaat het bij de Duurzame 100 traditiegetrouw om appels en peren, op allerlei vlakken kunnen mensen invloed uitoefenen op een duurzamere, klimaatbestendige en natuurvriendelijke omgeving. Van politici, ambtenaren, beleidsmensen, tot ondernemers, hoogleraren, oprichters van lokale energiecoöperaties, natuurbeschermers, kunstenaars en afvalrapers. Neem boswachter Tim, die dagelijks via Twitter zijn liefde voor de natuur laat zien. Met zijn ruim 14.000 volgers deelt hij prachtige foto's van de Utrechtse heuvelrug, waar hij werkt, verbazingwekkende natuurfilmpjes en vrolijk stemmende beelden van in plassen stampende kinderen. Het leverde hem on-langs een nominatie op als 'beste twitteraar' bij de 'Best social awards'. Zijn breed gedeelde tweets bereiken ook mensen die niet per se geïnteresseerd zijn in duurzaamheid. Dat geldt ook voor Landal Greenparks dat, onder leiding van manager duurzaamheid van het jaar Tanja Roeleveld, de gasten confronteert met toerisme met een groen randje. Roeleveld hoopt dat de bungalowbezoekers dankzij Landal een beetje liefde voor de natuur mee naar huis nemen en bijvoorbeeld hun tuin onttegelen.

Tekst loopt door onder de afbeelding.

In 2017 was Volkert Engelsman van biologisch handelsbedrijf Eosta de nummer 1. © Patrick Post

Dat aspect, hoe de mensen mee te krijgen, wordt belangrijker nu de afspraken in het klimaatakkoord tot hardere maatregelen zullen gaan leiden. Ook de grenzen aan intensieve landbouw tekenen zich steeds duidelijker af en gaan pijnlijke ingrepen opleveren. Dat verandering ook leuk kan zijn blijkt uit de notering in de lijst van 2017 van ondernemer Ruud Zanders die supermarkt Lidl aan de klimaatneutrale, diervriendelijke kipstereieren kreeg. Chantal Engelen van Kromkommer, ook in de top 100, effende het pad voor de grote supermarkten om nu zakken met 'buitenbeentjes' aan te bieden. 'Anders gevormde' paprika's, komkommers en wortels die nog prima gegeten kunnen worden.

Ook de rol van gemeenten en lokale trekkers, het verduurzamen van de directe leefomgeving van mensen, zal weer punt van discussie zijn voor de jury

Ook de rol van gemeenten en lokale trekkers, het verduurzamen van de directe leefomgeving van mensen, zal weer punt van discussie zijn voor de jury. Niet voor niets eindigde in de laatste top 100 wethouder Harriët Tiemens van Nijmegen in één klap op nummer 5. Zij fungeerde als boegbeeld van wat lokaal mogelijk is, Nijmegen is dit jaar duurzame hoofdstad van Europa.

Voorbeeld van een lokale pionier die afgelopen jaar de lijst niet haalde is Robin Berg, die in de Utrechtse wijk Lombok een energiesysteem opzette met zonnepanelen en accu's van elektrische auto's. Hij liep tegen knellende regels aan die de Europese Unie nu, dankzij zijn vasthoudendheid, wil versoepelen.

Genoeg stof voor debat over de jaarlijkse thermometer in de stand van duurzaamheid en natuur in Nederland. Lezers kunnen de jury helpen door mensen voor de Duurzame 100 te nomineren (zie kader).

De jury

Als de groslijst klaar is, gaat de jury aan het werk. Dat is een onafhankelijk gezelschap, aangezocht door de redactie Duurzaamheid & Natuur. In de zomer brengt de jury eerst de groslijst terug tot 100 namen. Vervolgens worden de honderd gerangschikt. Op 10 oktober, de dag van de duurzaamheid, maakt de redactie de lijst bekend.

De jury dit jaar:

Koos Biesmeijer (wetenschappelijk directeur Naturalis)
Willem Ferwerda (directeur Commonland)
Maurits Groen (directeur MGMC en Waka-Waka, ondernemer)
Joyeeta Gupta (hoogleraar Environment and development in the global south UvA)
Maarten Hajer (faculteitshoogleraar Urban Futures Universiteit Utrecht)
Anke van Hal (hoogleraar duurzaam bouwen Nyenrode Business Universiteit)
Jessie Kroon (oprichter bureau A New Zero)
Caroline van Leenders (transitiemanager vergroenen financiële sector RVO)
Joris Lohman (bestuurslid Slow Food International, co-founder Food Hub)
Talitha Muusse (organisator Energieboot, sociaal ondernemer)
Babette Porcelijn (initiatiefnemer Think Big Act Now, auteur Verborgen Impact)
Frank Saris (onderzoeker SOVON vogelonderzoek Nederland)

De jurering wordt jaarlijks begeleid en geanalyseerd door Gerhard van de Bunt, universitair hoofddocent sociologie en methodologie aan de VU in Amsterdam.

Wie nomineert u?

Iedereen kan vanaf vandaag namen aandragen voor de Duurzame 100 van 2018. Dat kan door uiterlijk 23 mei een mail te sturen naar deduurzame100@trouw.nl met daarin in maximaal 150 woorden een motivatie voor de kandidaat. U kunt ook iemand nomineren door een reactie te plaatsen, hier op onze website. Het is belangrijk een persoonlijk mailadres van de voorgedragen kandidaat toe te voegen. Mensen die op de groslijst terecht komen, krijgen namelijk per mail het verzoek zelf informatie over hun activiteiten te verstrekken.

De redactie Duurzaamheid & Natuur maakt de groslijst, in samenspraak met de jury. De beoordeling is globaal en loopt langs twee lijnen. Allereerst weerspiegelt de Duurzame 100 voor een belangrijk deel wat mensen het afgelopen jaar betekend hebben op het gebied van duurzaamheid en natuur. Daarnaast is er een grove toetsing op de drie criteria die de jury afgelopen jaar bij de selectie hanteerde: daadkracht/impact, vernieuwing en brede visie.

Als de globale toets positief uitvalt, ontvangt de kandidaat een persoonlijk mailbericht met daarin een weblink naar een nominatieformulier. Na het invullen en inzenden daarvan, staat de kandidaat op de groslijst. Er kan niet over de inzendingen worden gecorrespondeerd. Het heeft ook geen zin bijlagen mee te sturen bij de voordracht. Aanmeldingen die na 23 mei binnenkomen kunnen niet meer in behandeling worden genomen.

Deel dit artikel

Hoe gaat het kabinet regelen dat we met zijn allen van het gas af gaan?

Zijn er boegbeelden aan te wijzen die de samenleving meetrekken om de productie van eten minder vervuilend te maken?

Ook de rol van gemeenten en lokale trekkers, het verduurzamen van de directe leefomgeving van mensen, zal weer punt van discussie zijn voor de jury