Uw profiel is aangemaakt

U heeft een e-mail ontvangen met een activatielink. Vergeet niet binnen 24 uur uw profiel te activeren. Veel leesplezier!

Milieumaatregel leidt tot melkplas

Groen

Emiel Hakkenes

© ANP

Het was de bedoeling om milieuvervuiling aan te pakken. Maar de maatregel stimuleerde boeren om jong vee, dat geen melkinkomsten oplevert, weg te doen en vooral volwassen koeien te houden. Overproductie dreigt.

De grootste zuivelcoöperatie van Nederland vreest voor een overaanbod van melk. In een brief roept FrieslandCampina alle aangesloten boeren op om niet nóg meer te gaan melken, om afzetproblemen te voorkomen.

Lees verder na de advertentie

Het grote verwachte aanbod van melk is een onbedoeld effect van een milieumaatregel. Vanaf komend jaar zijn Nederlandse melkveehouders gebonden aan een begrensde hoeveelheid fosfaat in koeienmest. Die fosfaatlimiet moet milieuvervuiling voorkomen.

Zolang boeren binnen deze milieugrens blijven, kunnen ze zoveel koeien houden en melk produceren als mogelijk. Nu blijkt dat veel melkveehouders hun ‘fosfaatruimte’ volledig benutten met volwassen koeien. Jongvee, dat wel fosfaat produceert maar geen melkinkomsten oplevert, wordt afgestoten. Deze dieren worden elders opgefokt, soms in het buitenland.

© Sander Soewargana

FrieslandCampina ziet deze ontwikkeling bij haar ongeveer 20.000 aangesloten boeren en roept hen op tot kalmte. ‘Alleen met elkaar kunnen we een mogelijke onbalans tussen melkaanbod en verwerkingscapaciteit voorkomen’, schrijft de coöperatie aan haar leden.

Melkquotum

Fosfaat is hét probleem van de Nederlandse melkveehouders. Het ontstond nadat in 2015 het melkquotum werd afgeschaft. Toen boeren onbegrensd konden melken, breidden zij hun veestapel uit, met als gevolg dat de Europese milieunormen werden overschreden. Meer koeien betekende meer mest en meer fosfaat. Daarop greep ‘Brussel’ in: voor het eind van dit jaar moet de hoeveelheid fosfaat weer binnen de limieten zijn, en dat moet zo blijven. Zo niet, dan dreigt de EU de Nederlandse uitzonderingspositie (het recht om meer mest op het land te brengen dan andere landen) te beëindigen. Verlies van deze ‘derogatie’ zou een grote financiële strop betekenen, omdat Nederlandse boeren dan veel meer mest moeten laten afvoeren.

Om dit gevaar af te wenden, stelde de melkveesector samen met de banken en het ministerie van economische zaken een ‘fosfaatreductieplan’ op. Daarvoor werden meer dan honderdduizend koeien geslacht en meer dan vijfhonderd boeren besloten om hun bedrijf te ­beëindigen.

Die maatregelen hebben effect gehad, zegt Marc Calon, de voorzitter van boerenbelangenorganisatie LTO Nederland. “De derogatie hebben we gewoon gekregen.” Calon stelt dat, zegt hij, op gezag van eurocommissaris Vella van milieu.

Een woordvoerder van minister Schouten van landbouw laat desgevraagd weten dat Calon voorbarig is. Volgens haar is er weliswaar zicht op behoud van de derogatie, maar volgt een definitief besluit van de EU pas volgend voorjaar.

Zuivelcoöperatie FrieslandCampina huurt intussen extra verwerkingscapaciteit in. Bovendien waarschuwt ze: als boeren de melkproductie per koe steeds verder opvoeren, zorgt dat ook weer voor méér uitstoot van fosfaat.

Lees ook: Hoe boeren vergeefs procedeerden tegen de gedwongen slacht van hun koeien:

Deel dit artikel