Uw profiel is aangemaakt

U heeft een e-mail ontvangen met een activatielink. Vergeet niet binnen 24 uur uw profiel te activeren. Veel leesplezier!

Meer kans op bosbranden door klimaatverandering

groen

Willem Schoonen

Bosbrand in Penela, Portugal. © afp

Weercycli die elkaar sneller opvolgen zorgen voor een grotere kans op natuurbranden.

De uitzonderlijke weersomstandigheden maken het bestrijden van de bosbranden in de Portugese regio Leiria tot vrijwel onbegonnen werk. Het is er warm, extreem droog, en de verkoelende wind die er normaal vanaf zee waait, is er nu niet. Dit zijn weersomstandigheden, geen klimaatverschijnselen, maar ze hebben wel degelijk te maken met de opwarming van de aarde, zegt Guido van der Werf, klimaatonderzoeker aan de Vrije Universiteit in Amsterdam. "De gemiddelde temperatuur in West-Europa is de afgelopen decennia met zo'n 2 graden gestegen. Daardoor krijg je niet alleen meer droogte, maar ook een versnelling van de weercycli, en dus meer onweer, meer blikseminslagen, meer bosbranden." Van der Werf en zijn collega's volgen met satellieten en drones bosbranden, vooral om hun invloed op het klimaat te onderzoeken, want bosbranden brengen CO2 in de lucht en roetdeeltjes. Maar de onderzoekers kunnen ook volgen hoe, omgekeerd, klimaatverandering de kans op bosbranden beïnvloedt. Zo zien ze een toename van branden op de toendra's van Canada en Alaska. Die kwamen weinig voor, zegt Van der Werf: "De boreale wouden, de noordelijke naaldbossen die zich uitstrekken van Canada tot in Rusland en Mongolië, vliegen geregeld in de brand. Brand is voor die bossen wel goed, want dan krijgt jonge vegetatie de ruimte. Maar dat we nu ook geregeld branden zien op de toendra's heeft met de stijging van de temperatuur te maken."

Lees verder na de advertentie

Veranderend grondgebruik

Kijk je naar het mondiale patroon van bosbranden, dan is er niet alleen het effect van klimaatverandering maar ook van veranderend landgebruik, zegt Van der Werf: "In tropische gebieden daalt het aantal branden door ontbossing. Bos wordt er gekapt om plaats te maken voor landbouw. En waar geen bos meer is, kan het ook niet meer branden. In de gematigde gebieden, zoals Noordwest-Europa zie je echter steeds meer bosbranden." Dat komt door temperatuurstijging. Maar ook hier kan veranderend grondgebruik een rol spelen. Als mensen naar de steden trekken verwildert het platteland; het wordt minder begraasd, het verbost, waardoor de kans op branden toeneemt.

De bosbrand in Portugal is mondiaal gezien een kleintje, in Australië en bijvoorbeeld Indonesië woeden regelmatig branden die veel malen groter zijn. Maar dat neemt niet weg dat de effecten lokaal dramatisch zijn, zegt Van der Werf: "Je ziet nu ook in Portugal dat er mensen omkomen, niet door het vuur maar door de rook. Bij een bosbrand komen grote hoeveelheden roetdeeltjes in de lucht. Die zorgen voor forse gezondheidsschade."

Lees ook: Met takken voorkomen dat de brand overslaat naar de huizen

Trouw.nl is vernieuwd. Vanaf nu is onbeperkte toegang tot Trouw.nl alleen voor (proef)abonnees.

Deel dit artikel

Advertentie

Wilt u dit artikel verder lezen?

Maak vrijblijvend een profiel aan en krijg gratis 2 maanden toegang tot Trouw.nl.

Het e-mailadres bij dit profiel is nog niet bevestigd. Een link om te bevestigen kun je vinden in je inbox.
Ben je de link kwijt? Vraag hier een nieuwe aan.

Ongeldig e-mailadres

Wachtwoord is niet correct

tonen

Wachtwoord komt niet overeen

tonen

U moet akkoord gaan met de gebruiksvoorwaarden

Wij gaan vertrouwelijk om met uw gegevens. Lees onze privacy statement.