Uw profiel is aangemaakt

U heeft een e-mail ontvangen met een activatielink. Vergeet niet binnen 24 uur uw profiel te activeren. Veel leesplezier!

Klimaatzaak tegen Shell is tegelijk een publiekscampagne

Groen

Frank Straver

Milieudefensie-directeur Donald Pols (links) en advocaat Roger Cox © ANP

Milieudefensie sleept Shell voor de rechter. Uniek aan deze zaak is dat het gaat om nog te verwachten klimaatschade, door olie- en gasprojecten. Iedereen kan mede-eiser worden.

De symboliek droop ervan af, gisteren bij de bekendmaking. De A’DAM-toren aan het Amsterdamse IJ, daar zetelde Shell vroeger. Dat weet iedereen. Een totale verrassing was het dus niet, toen Milieudefensie-directeur Donald Pols hier een ‘klimaatzaak’ tegen Shell aankondigde. Die stap past bovendien in een internationale trend. Er loopt een handjevol rechtszaken tegen vervuilende bedrijven, in een poging om klimaatactie af te dwingen.

Lees verder na de advertentie

De stad New York daagde onlangs vijf olieconcerns, waaronder Shell. Enkele steden in Californië volgen. In Peru staat de vervuilende energiegigant RWE terecht, wegens smeltend bergijs. Voor Nederland is een proces tegen een fossiele gigant wel nieuw. Maar met de zaak van Milieudefensie voor schone lucht en de beroemde klimaatzaak van Urgenda is juridisch bekvechten over milieu-conflicten ook hier bekend. De gelijkenis met de Urgenda-zaak, waarvan hoger beroep overigens nog altijd loopt, krijgt hier extra nadruk, omdat Milieudefensie dezelfde advocaat, Roger Cox, in de arm neemt.

Of een Nederlandse rechtszaak tegen Shell, wereldwijd actief, mogelijk is moet vervolgens blijken.

Shell vindt de stap van Milieudefensie niet kies. Een woordvoerder zegt dat “klimaatverandering een complexe maatschappelijke uitdaging is, die niet moet worden aangepakt door rechtbanken”. Volgens het concern kunnen overheden via beleid klimaatverandering aanpakken, en consumenten via hun gedrag. Shell zegt het klimaatakkoord van Parijs te onderschrijven. Loze woorden, aldus Milieudefensie, die haaks staan op haast alle bedrijfsinvesteringen.

“Met deze klimaatzaak richten wij ons op de toekomst”, aldus Pols. En daarin is deze nieuwe zaak wél uniek. Milieudefensie klaagt Shell aan om de uitstoot van broeikasgassen in de komende decennia, als gevolg van miljarden die Shell nu investeert in nieuwe gas- en olieboringen en bijbehorende pijpleidingen. Andere klimaatclaims gaan over reeds geleden schade. “Shell ligt op ramkoers met het akkoord van Parijs”, zei Cox tegenover een zaal vol opgetrommelde media. Hij ziet juridische gronden om Shell, via de verkoop van fossiele energie (indirect) goed voor 2 procent van de mondiale CO2-uitstoot, via de rechter een halt toe te roepen.

Niet met stille trom

Vooral niet met stille trom. Milieudefensie benut de gelegenheid direct om een publiekscampagne te beginnen. Er is een gelikte website, iedereen kan mede-eiser worden. “Liefst een miljoen mensen.” Gewoon even aanmelden, het kan vanaf een euro. Zo’n kunstje haalde Milieudefensie ook al uit met mede-eisers bij de (in eerste aanleg verloren) zaak tegen luchtvervuiling, en door burgers tot ‘luchtwachters’ uit te roepen.

Bij de nieuwe rechtszaak tegen Shell doet BN’er Ruben van der Meer, een acteur, mee als eiser. Net als de jonge duurzaamheidsadviseur Lynn Zebeda. Zij roepen consumenten op om zelf ook milieubewust te leven. Toch zou procederen tegen Shell onvermijdelijk zijn. Als het bedrijf zijn strategie niet omgooit, dan komt voor de massa geen schone energie en brandstof op de markt, zeggen ze.

Het optuigen van een publiciteitsoffensief wil niet zeggen dat de rechtszaak inhoud mist. Een eisenpakket van 21 pagina’s, volgens Cox gestoeld op harde juridische gronden, is opgesteld. Bij de aansprakelijkheidsstelling staat centraal dat Shell zijn investeringsagenda nauwelijks ‘groener’ maakt, terwijl het bedrijf al dertig jaar weet van de gevolgen van klimaatverandering. De zaak gaat jaarlijks 100.000 euro kosten, door Milieudefensie gefinancierd met donateursgeld.

De dagvaarding gaat over acht weken de deur uit, tenzij Shell plotseling toch belooft om in 2050 geen CO2 meer uit te stoten. Een formele termijn, aldus Cox. Voor Milieudefensie kan die formele start van de procedure weer een moment van ruchtbaarheid rond de zaak opleveren. Of een Nederlandse rechtszaak tegen Shell, wereldwijd actief, mogelijk is moet vervolgens blijken.

Aanklacht in 3 punten

Milieudefensie klaagt Shell aan bij de rechter in Nederland op basis van drie juridische aantijgingen:

1. Onrechtmatige daad - Het bedrijf zou handelen in strijd met het maatschappelijk belang, door ‘klimaatschade te veroorzaken’ ondanks het Parijs-akkoord.

2. Verzuim zorgplicht - Het concern zou klimaatafspraken negeren en daarmee mensenrechten schenden.

3. Bewuste vervuiling - Shell zou verandering weigeren, ondanks jarenlange kennis van ‘gevaar voor de mensheid’ door klimaatverandering.


Het e-mailadres bij dit profiel is nog niet bevestigd. Een link om te bevestigen kunt u vinden in uw inbox.
Bent u de link kwijt? Vraag hier een nieuwe aan.

Wachtwoord is niet correct

tonen

Wachtwoord komt niet overeen

tonen

U moet akkoord gaan met de gebruiksvoorwaarden

Deel dit artikel

Of een Nederlandse rechtszaak tegen Shell, wereldwijd actief, mogelijk is moet vervolgens blijken.