Uw profiel is aangemaakt

U heeft een e-mail ontvangen met een activatielink. Vergeet niet binnen 24 uur uw profiel te activeren. Veel leesplezier!

Kippenboeren kampen nog lang met de gevolgen van de eiercrisis

Home

Emiel Hakkenes

Boeren krijgen mogelijk te maken met schadeclaims van hun afnemers. Zelf proberen ze de schade weer te verhalen op degenen die zíj ervoor verantwoordelijk houden: de twee eigenaren van het bedrijf ChickFriend © ANP Arie Kievit

De eierverkoop is terug op het oude niveau, al zijn nog 150 bedrijven dicht. Voor de boeren duurt de crisis nog lang.

Advocaten, mestverwerkers en kippenruimers: nogal wat partijen springen in op de crisis in de Nederlandse pluimveehouderij. Ten minste twee advocatenkantoren, uit Groningen en uit Wageningen, staan boeren bij die eieren hebben geleverd, besmet met het verboden bestrijdingsmiddel fipronil. De boeren krijgen mogelijk te maken met schadeclaims van hun afnemers. Zelf proberen ze de schade weer te verhalen op degenen die zíj ervoor verantwoordelijk houden: de twee eigenaren van het bedrijf ChickFriend, dat kippenstallen bespoot met een middel tegen bloedluis, waarin de verboden biocide bleek te zitten.

Lees verder na de advertentie
“Wij hebben een grote dodingscapaciteit”

Directeur Ruud Laarman van ruimingsbedrijf TCC

Die twee mannen, Martin van de B. (31) uit Barneveld en Mathijs IJ. (24) uit Nederhemert kregen gisteren te horen dat hun voorarrest met twee weken is verlengd. Zij worden verdacht van het voorhanden hebben van een verboden middel en het in gevaar brengen van de volksgezondheid. De verdachten zitten ‘in beperking’, wat betekent dat ze geen contact met de buitenwereld mogen hebben.

De twee zouden hun ‘wondermiddel’ tegen bloedluis onder de naam Dega16 hebben gekocht van een toeleverancier uit België. Die zou er fipronil in hebben verwerkt, dat hij betrok van een bedrijf in Roemenië.

Aantoonbaar vrij

Intussen zijn meer dan honderdvijftig Nederlandse kippenboerderijen nog door de Nederlandse Voedsel- en Warenautoriteit (NVWA) geblokkeerd wegens de aanwezigheid van fipronil. Zij mogen geen eieren leveren totdat hun stallen aantoonbaar vrij zijn van het middel. Hoe lang dat duurt, is onduidelijk. 

Tekst loopt door onder de afbeelding.

Het bedrijf TCC-Group in de voorbereiding voor het vergassen van fipronilkippen bij een boerderij. © bram petraeus

Het bestrijdingsmiddel is aanwezig op de vloer en de wanden van de stal en op apparatuur. Zolang het in het lijf van een kip zit, komt het ook terecht in de eieren en de mest van de kip. De eieren worden vernietigd. De mest moet naar een verwerkingsbedrijf dat het verbrandt om er energie mee op te wekken. Deze mestverwerker zegt extra kosten te maken voor de besmette mest, die worden doorberekend aan de boer.

In politiek Den Haag heerst onvrede over het optreden van de NVWA in de eiercrisis

Boeren die ervoor kiezen hun besmette kippen af te maken, moeten een gespecialiseerd bedrijf inschakelen. “Wij hebben een grote dodingscapaciteit”, zegt directeur Ruud Laarman van ruimingsbedrijf TCC.

Eierverkoop als vanouds

De fipronilcrisis treft boeren van allerlei pluimage: van groot tot klein. De biologische controle-instantie Skal heeft besmette bioboeren een berisping gegeven: zij hadden moeten controleren of het middel dat ChickFriend gebruikte wel toegestaan was volgens de biologische verordening. De bioboeren verliezen nog niet hun keurmerk, want zolang de NVWA geen sancties heeft opgelegd doet Skal dat ook niet.

Voor boeren met vrijeuitloopkippen geldt dat de fipronil zich niet alleen in de stal kan bevinden, maar ook in het uitloopgebied. Zij krijgen het advies grondmonsters te nemen en die op te sturen voor onderzoek.

Nadat bekend werd dat er eieren in omloop waren met het verboden middel, haalden supermarkten hun schappen vorige week grotendeels leeg. Inmiddels is de eierverkoop weer als vanouds, laat het Centraal Bureau Levensmiddelen (CBL) weten. Waar die eieren vandaan komen als er nog honderdvijftig bedrijven zijn geblokkeerd, kon een woordvoerster van het CBL niet zeggen.

In politiek Den Haag heerst onvrede over het optreden van de NVWA in de eiercrisis. De Tweede Kamer wacht op antwoorden op vragen die ze heeft gesteld aan staatssecretaris Van Dam (economische zaken) en minister Schippers van volksgezondheid.

Sinds een oproep van de pluimveehoudersvakbond begin deze maand hebben zich elke dag kippenboeren bij de NVWA gemeld die zaken hebben gedaan met ChickFriend. Deze bedrijven worden uit voorzorg geblokkeerd en onderzocht. Binnen twee dagen is duidelijk of er fipronil in zit. Van de eerder geblokkeerde kippenbedrijven is een twintigtal weer vrijgegeven. 

Is een boer die zijn besmette kippen afvoert, verlost van fipronil?

Ja en nee. De stof verdwijnt op natuurlijke wijze uit het lichaam van de kip. Dat proces kan nog versneld worden door het dier op een caloriearm rantsoen te laten ruien, waardoor het veren en lichaamsvet verliest. Ongeveer de helft van de boeren met besmette kippen kiest voor ruien. Maar: een kip in de rui scharrelt nog steeds rond in haar eigen besmette uitwerpselen, waardoor ze zichzelf opnieuw besmet. En de fipronil zit dus ook op wanden en vloeren. Ruiende fipronilkippen moeten dus eigenlijk steeds naar een schone stal, wat vrijwel ondoenlijk is.

Hoe krijg je de stal weer schoon?

Met een hogedrukspuit en water de stal schoonmaken heeft weinig effect, omdat fipronil niet oplost in water. Zeep kan fipronil wel van oppervlaktes verwijderen, maar ook niet doen oplossen. Een boer die zijn stal reinigt met water en zeep, krijgt de wanden en de vloer misschien schoon, maar zit dan met vervuild afvalwater dat niet in het riool mag en al helemaal niet in de sloot. Een behandeling met ozon is effectief tegen fipronil, maar dat kan alleen als er geen kippen in de stal zijn, want die gaan daaraan dood. De Gezondheidsdienst voor Dieren stelt: "We weten nog niet goed hoe we een besmette stal moeten schoonmaken".

Verdwijnt fipronil vanzelf uit een kip?

Nee. De verboden biocide is dan nog aanwezig in de stal. Die zit op de wanden, de vloer en de apparatuur in de stal. Dat komt doordat de hele ruimte is bespoten met het bestrijdingsmiddel tegen bloedluis.

Lees hier alle berichtgeving rond de fipronil-crisis



Het e-mailadres bij dit profiel is nog niet bevestigd. Een link om te bevestigen kunt u vinden in uw inbox.
Bent u de link kwijt? Vraag hier een nieuwe aan.

Wachtwoord is niet correct

tonen

Wachtwoord komt niet overeen

tonen

U moet akkoord gaan met de gebruiksvoorwaarden


Deel dit artikel

Advertentie
“Wij hebben een grote dodingscapaciteit”

Directeur Ruud Laarman van ruimingsbedrijf TCC

In politiek Den Haag heerst onvrede over het optreden van de NVWA in de eiercrisis