Uw profiel is aangemaakt

U heeft een e-mail ontvangen met een activatielink. Vergeet niet binnen 24 uur uw profiel te activeren. Veel leesplezier!

Energieopslag in Bergen: een heel luchtige zaak

groen

Vincent Dekker

Een lege mijngang: ideaal om lucht onder hoge druk in op te slaan. © Sintef
Vincent wil Zon

De omstreden opslag van aardgas in lege gasvelden onder Bergen is hoe dan ook een tijdelijke zaak. Ooit worden de pompen daar werkloos. Hoewel? In Oosterijkse bergen wordt lucht onder hoge druk in een oude mijngang geperst als nieuwe energie-opslagmethode.

Lucht onder hoge druk kun je gebruiken om turbines aan te drijven en zo elektriciteit te genereren. Dat is al lang bekend. Van recenter datum is het is idee om oude mijnen te gebruiken om lucht op grote schaal onder druk te bewaren en daarbij ook warmte-terugwinning toe te passen. Zo kun je overtollige energie van windmolens en zonnepanelen tijdelijk opslaan.

Een probleem bij opslag van lucht is dat er bij het op druk brengen van de lucht warmte vrijkomt. Voel maar aan je fietsventiel als je een band oppompt. Die warmte gaat verloren en dat is een fors energieverlies. Bovendien heb je nog weer warmte nodig als je later met de lucht een turbine wil aandrijven, want bij het uitzetten van de lucht koelt zij juist sterk af. Als je stroom van bijvoorbeeld een windmolen zo tijdelijk opslaat en daarna met de lucht weer stroom produceert, verlies je ruim de helft van de oorspronkelijke energie.

Warmte-opslag
Daar hopen het Noorse onderzoeksbureau Sintef en Oostenrijkse en Zwitserse universiteiten nu een remedie voor te hebben. In het kader van het Europese project Ricas 2020 wordt in Oostenrijk een systeem getest met een warmte-opslagvat. Bij het onder druk brengen geeft de lucht warmte af aan goed geïsoleerde stenen en die warmte wordt weer gebruikt als de turbine stroom moet produceren. Het systeem doet sterk denken aan warmte-opslag in water, waar ik vijf jaar geleden over schreef, maar dat heeft zijn beloften nog niet waar kunnen maken.

Projectmanager Giovanni Perillo van Sintef verwacht dat de energie-efficiency bij zijn opzet stijgt van pakweg 45 naar 70 tot 80 procent. Het systeem is naar verhouding goedkoop te bouwen: je hoeft een lege mijn of verlaten tunnel alleen maar luchtdicht te maken en je hebt een enorm drukvat, aldus Perillo. Bij een rendement van zo'n 75 procent zal luchtopslag per kWh goedkoper zijn dan opslag in batterijen, verwacht hij. Volgend jaar mei moet duidelijk zijn of dat zo is.

Leeg gasveld
Zelf denk ik dat niet alleen oude mijngangen geschikt kunnen zijn, maar bijvoorbeeld ook lege gasvelden. Zoals die onder mijn eigen Bergen. Daar wordt sinds een paar jaar in de zomer Russisch en Noors aardgas ingepompt om die er in koude winterweken weer uit te halen.

Dat milieuvervuilende gas willen we echter kwijt. Vervang het dus door lucht, zou ik zeggen. Dat die lucht onder hoge druk, 50 bar, moet worden opgeslagen is geen probleem; luchtdicht maken moet niet nodig zijn. Het gas wordt in Bergen nu onder een druk van maar liefst 150 bar opgeslagen. En als ik de deskundigen mag geloven lekken de lege velden onder mijn voeten zelfs dan niet.

Lees verder na de advertentie
Een opslagsysteem voor lucht én warmte zou goedkoper kunnen uitpakken dan energieopslag in batterijen. © Sintef

Trouw.nl is vernieuwd. Vanaf nu is onbeperkte toegang tot Trouw.nl alleen voor (proef)abonnees.

Deel dit artikel

Advertentie

Wilt u dit artikel verder lezen?

Maak vrijblijvend een profiel aan en krijg gratis 2 maanden toegang tot Trouw.nl.

Het e-mailadres bij dit profiel is nog niet bevestigd. Een link om te bevestigen kun je vinden in je inbox.
Ben je de link kwijt? Vraag hier een nieuwe aan.

Ongeldig e-mailadres

Wachtwoord is niet correct

tonen

Wachtwoord komt niet overeen

tonen

U moet akkoord gaan met de gebruiksvoorwaarden

Wij gaan vertrouwelijk om met uw gegevens. Lees onze privacy statement.