Uw profiel is aangemaakt

U heeft een e-mail ontvangen met een activatielink. Vergeet niet binnen 24 uur uw profiel te activeren. Veel leesplezier!

Elektrische Eend mag de weg op

Groen

Kees de Vré

Ruben Stern in zijn werkplaats in Amsterdam: 'De regels voor elektrische auto's zijn streng. De pacemaker van een hartpatiënt mag niet op hol slaan als je langsrijdt.' © Jean-Pierre Jans

Een autoliefhebber hoef je niet te zijn om de sensatie te voelen. Een Lelijke Eend/2CV die in tien seconden op de 100 kilometer zit, waar vroeger toch tien minuten voor nodig was. En even doortrekken naar 140 kilometer is geen probleem, als ware het een Audi. Waar de mond van de autoleek echt van openvalt, is het ontbreken van geluid. Die gezellige koffiemolenreutel is totaal afwezig. En toch rolt-ie!

Ruben Stern zit te glimmen in zijn werkplaats in Amsterdam-West. Hij heeft een paar dagen eerder van de Rijksdienst voor het Wegverkeer (RDW) te horen gekregen dat zijn elektrisch aangedreven Eend is goedgekeurd en de weg op mag. De kentekens zijn binnen. Hij bekent een bubbeltje te hebben opengetrokken, te meer omdat deze goedkeuring wel wat voeten in de aarde heeft gehad. "Het is ook voor de keurmeesters iets totaal nieuws. En het duurde soms ook wel gênant lang. Bovendien zijn de regels voor elektrische auto's vorig jaar aangescherpt. Dat maakt het voor de hobbyist behoorlijk lastig."

Vering van Citroëns
Een hobbyist, zo kun je Stern met recht noemen. Al van kindsbeen af speelt de Eend een rol in zijn leven. "Het eerste woord dat ik zei was 'oto' en daarna 'eend' geloof ik. Ik herkende in ieder geval het geluid. Als peuter lag ik op de camping onder de auto van mijn vader. Later als tiener ging ik bij drempels of hobbels op wegen in de buurt kijken hoe auto's erover reden. Die vering van Citroëns heeft me altijd beziggehouden, maar ook de styling, het uiterlijk. Zoals de Beatles in die tijd werden afgezet tegen de Stones, zo zette ik Citroën af tegen Renault. Die laatsten zijn net iets minder leuk."

Scholen maakt hij niet af, als dienstweigeraar komt hij terecht bij het Scapino-ballet. Eerst op kantoor, later als regelaar. Hij eindigt er op zijn 40ste als productieleider. Daarna gaat hij aan de slag als grafisch ontwerper. Hier leert hij onder meer 3D-ontwerptekeningen voor auto's lezen en ook maken. Tussendoor staat Stern af en toe in een garage, om te klussen. Aan een Citroën uiteraard. Die creativiteit uit zich ook in muziek. Hij speelt cello, piano en accordeon.

Gewetensprobleem
Tijdens een sabbatical in 2009 - zijn beide ouders overlijden kort na elkaar - besluit Stern voor zichzelf iets te gaan doen met auto's. "Er kwamen twee zaken bij elkaar waar ik iets mee moest. Enerzijds die liefde voor auto's, oude auto's met name. Anderzijds het besef dat auto's vervuilende dingen zijn. Dat gewetensprobleem kon alleen worden opgelost door oude benzine-auto's om te bouwen tot elektrische auto's." Een column van Joris Luyendijk in NRC Handelsblad over elektrische auto's geeft hem mede een impuls.

Langzaamaan krijgen zijn ideeën vorm en hij gaat aan de slag. Met zoeken in eerste instantie. "Allereerst ging ik kennis vergaren over elektrische auto's. Hoe zit zo'n systeem in elkaar, welke componenten heb je nodig? Een jaar lang heb ik alle internetfora afgestruind. Met name in de Verenigde Staten is er veel voorhanden. In Nederland vond ik Leen de Bodt, die al eens een Eend had omgebouwd tot een hybride auto en verscheidene oude auto's had geëlektrificeerd. Met hem werk ik nu samen. We besloten gelijk twee Eenden te gaan ombouwen."

Nieuwe regels
Als op 1 april 2011 de regels voor elektrische auto's worden aangescherpt, ziet Stern zijn missie weer even achter de horizon verdwijnen. "Die nieuwe regels gaan vooral over elektromagnetische comptabiliteit, EMC. Elektrische auto's hebben behoorlijke elektrische vermogens met relatief hoge straling. Als jouw auto langs andere stralingsgevoelige apparaten rijdt, moet dat niet met elkaar in contact komen. Het mag bijvoorbeeld mobiel telefoonverkeer niet storen als jij langs een antenne van een provider rijdt. Of, ik noem maar iets geks, de pacemaker van een langslopende hartpatiënt mag niet op hol slaan. Die kans is erg klein, maar toch. Je moet dus aantonen dat jouw elektrische systeem immuun is. Er mag geen straling uit weglekken."

Ondanks deze tegenslag blijven Stern en De Bodt internet afschuimen. Nu op zoek naar een systeem dat ook de nieuwe regels van de RDW kan doorstaan. Uiteindelijk vinden zij dat begin dit jaar. "Het is een erg duur systeem, 6000 euro. Dat is nog los van het batterijpakket dat uit China komt. Maar ja, het is wel degelijk handwerk. We hebben er drie besteld, om mee te beginnen. Het voldeed aan alle normen. Het was goedgekeurd door de strenge Duitse keuringsorgaan TÜV, dus dat kon niet misgaan, dachten mijn compagnon en ik."

Alle opgebouwde kennis komt nu samengebald naar buiten. De Eenden worden vrij snel omgebouwd, en dan: op naar de RDW. In april dienen ze alle rapporten en foto's in met een uitgebreide verantwoording van wat Stern en zijn maat allemaal versleuteld hebben. Stern: "Het duurde en het duurde maar. Af en toe zonk de moed me wel in de schoenen. Volgens ons voldeden we aan alle eisen, maar ons gevoel zei dat er aardig getraineerd wordt. Er gaat dan van alles door je hoofd. De autobranche is machtig. Er spelen grote belangen."

Massaproductie zit er niet in
In september nodigt de RDW ze eindelijk uit om hun elektrische Eenden te presenteren op het testcircuit bij Lelystad. "Het was een leuke dag. De keurmeester keek zijn ogen uit en had veel plezier in het rijden van onze Eend. Opnieuw dachten we, snel aan de slag." Maar weer duurt het lang. Vele telefoontjes naar de RDW volgen, maar steeds met nul resultaat.

Als eind november de kentekens plots door de brievenbus rollen is alles vergeven en vergeten. De eerste omgebouwde Eenden kunnen nu legaal de weg op. De derde, bestemd voor de buurman van Stern, staat al op de brug in de werkplaats. Toch zit massaproductie er niet in. Stern: "Nee daar is de prijs te hoog voor, een dikke 20.000 euro alleen al voor de ombouw. Het rijdt wel erg goedkoop, 2,50 euro elektra voor 100 kilometer. Maar dit is toch echt iets voor de kapitaalkrachtige liefhebber. Maar als de bestellingen op gang komen, kan het voor minder. We hebben nu drie elektrische systemen gekocht. Kopen we er dertig, dan zijn ze een stuk goedkoper."

Als je kijkt naar het enthousiasme dat hij ontmoet na het RDW-stempel is het potentieel enorm, maar Stern gokt vooral op de zakelijke markt. "Het is een auto voor promotie, om reclame mee te maken. Je kunt ook denken aan autoverhuurbedrijven. We hebben onze eerste Eend al eens laten zien aan de grootste restaurateur van 2CV's in Nederland. Er gebeurde veel in dat hoofd. Het is ook verwarrend. Je zag hem denken: Ik hoor niks."

Lees verder na de advertentie

Ook Kever kan elektrisch
Ruben Stern heeft samen met Leen de Bodt en Jos van Oosten een coöperatie gevormd onder de naam Traction Électrique. Zo kunnen niet alleen 2CV's, maar ook de Citroën DS, beter bekend als de Snoek, en de van Louis de Funes-films bekende HY-bus, worden omgebouwd naar een elektrische uitgave. Meer informatie: www.tractionelectrique.nl

Naast Traction Électrique zijn er in Nederland nog twee bedrijven bezig met het elektrisch maken van bestaande auto's.

In het Groningse Aduard werkt het bedrijfje Rebbl al een paar jaar aan de ombouw van gebruikte benzine-auto's naar elektrische modellen. Het gaat hier vooral om VW-kevers en de klassieke VW-busjes, maar ook de Volvo V70 of een Jaguar XK8 staat op het programma. Ook Rebbl vraagt een behoorlijke prijs voor een ombouw-auto. Het goedkoopste model, de VW-kever, begint bij 20.000 euro. Meer informatie www.rebbl.nl

Het Dordrechtse Heijnsdijk Electric Cars biedt bouwpakketten aan voor het superkleine tweepersoons stadsautootje Smart. Deze kosten 14.000 euro. Voor 17.500 euro zet Heijnsdijk het pakket in een door de klant aangeleverde Smart. Meer informatie www.he-cars.com.

Deel dit artikel