Uw profiel is aangemaakt

U heeft een e-mail ontvangen met een activatielink. Vergeet niet binnen 24 uur uw profiel te activeren. Veel leesplezier!

De VS praten vooralsnog gewoon mee op de klimaattop in Polen

Groen

Gijs Moes

De Amerikaanse acteur en voormalig gouverneur van Californië Arnold Schwarzenegger houdt een toespraak op de klimaattop in Katowice. © AFP

China en de EU zetten een stapje extra in het klimaatbeleid, nu de VS zeggen af te haken. Toch houdt elk land op de klimaattop in Polen nog gewoon rekening met de Amerikanen.

De Verenigde Staten hebben aangekondigd dat ze zich terugtrekken uit het internationale klimaatoverleg, maar ze zijn nog niet weg. In Katowice, de stad midden in de Poolse steenkoolstreek, waar bijna tweehonderd landen deze en volgende week praten over maatregelen tegen klimaatverandering, zijn de Amerikanen er wel ­degelijk bij.

Lees verder na de advertentie

“De VS zijn nog altijd partij in het klimaatverdrag, waar het akkoord van Parijs een kindje van is”, zegt Yvo de Boer, de voormalige chef van het VN-klimaatbureau. De Nederlander, die zich nu als adviseur inzet voor klimaatmaatregelen, kent het klappen van de zweep. En de inbreng van de VS vlak je niet zomaar uit. “Het blijft een verdomd belangrijke economie. Na China zijn ze de grootste uitstoter van CO2.”

De overige deelnemers hopen dat de VS ooit weer terugkeren naar het VN-klimaatoverleg – als ze al echt vertrekken. Donald Trump heeft aangekondigd dat zijn land in 2020 afhaakt, maar in dat jaar kan een nieuwe Amerikaanse president worden gekozen. En niemand weet wat dat betekent voor het klimaatbeleid. Bovendien lijkt het dreigen van Trump nu al te werken.

Iedereen zal opletten dat het voor de VS niet moeilijker wordt om terug te keren

Yvo de Boer

Spelregels

“Iedereen zal opletten dat het voor de VS niet moeilijker wordt om terug te keren”, zegt De Boer. In Katowice wordt vooral gesproken over de spelregels, er worden afspraken gemaakt over controle op de maatregelen die ieder land neemt. Opkomende economieën staan ook onder druk om zich aan die regels te houden. “Trump heeft al gezegd: laat de Chinezen ook wat doen.”

Nu doen de Chinezen dat al; Peking heeft zichzelf doelen gesteld en neemt maatregelen. President Xi Jinping beseft dat het economische model moet worden aangepast. Dat was lang gericht op groei en meer energie, vaak uit steenkool. China is echter ook een grote producent van zonnepanelen, bouwt windmolens en er gebeurt veel in schoon transport.

“Je ziet dat China steeds vaker een voortrekkersrol vervult”, zegt De Boer. “Ik was in Peking toen Trump aankondigde dat de VS zich terugtrekken uit ‘Parijs’. Uiteraard vonden de Chinezen dat heel vervelend, maar ze zeiden ook direct: nu moeten wij onze verantwoordelijkheid nemen.”

Ontwikkelingslanden

Behalve China staan ook de Europese Unie en Canada positief tegenover meer klimaatmaatregelen, die vooral goed controleerbaar moeten zijn. Daarnaast zijn er veel ontwikkelingslanden die nu al te maken krijgen met gevolgen van klimaat­verandering. “Zij voelen de pijn en ze willen dat er iets aan wordt gedaan”, zegt De Boer. Dan gaat het ook om de financiering van klimaatbeleid.

Grote landen die net als de VS dwarsliggen, zijn er niet. Alleen Brazilië heeft onder de nieuwe, rechtse president Jair Bolsonaro gedreigd zich ­terug te trekken uit ‘Parijs’, maar dat lijkt toch niet te gebeuren. Wel heeft Brazilië bedankt voor de eer om ­volgend jaar een klimaatconferentie te organiseren en Bolsonaro heeft aangekondigd dat hij het Amazonewoud verder wil ontginnen.

En Rusland? “Dat heeft altijd een wat ambivalente positie”, is De Boers ervaring. “Ze hebben enorme voor­raden olie en gas, die ze nog uit de grond willen halen. Ze erkennen wel dat klimaatverandering een groot ­probleem is.”

Dat internationale samenwerking op dit moment niet echt populair is, helpt natuurlijk niet. De Boer houdt de moed erin: “In mijn tijd verscheurden president George W. Bush en zijn adviseur Condoleezza Rice het klimaatverdrag van Kyoto. Acht jaar later noemde Bush de klimaatverandering een mondiaal probleem.”

Lees ook:

In Polen moeten wereldleiders elkaar ervan overtuigen dat ze echt hun best gaan doen voor het klimaat

Om de doelen van ‘Parijs’ te halen moet er over twee weken een werkplan af zijn. Op zijn minst. Het klimaat snakt naar actie.

Deel dit artikel

Iedereen zal opletten dat het voor de VS niet moeilijker wordt om terug te keren

Yvo de Boer