Uw profiel is aangemaakt

U heeft een e-mail ontvangen met een activatielink. Vergeet niet binnen 24 uur uw profiel te activeren. Veel leesplezier!

De aangekondigde dood van een milieuactivist

Groen

Marco Visser

De vermoorde activist Ze Claudio en zijn vrouw opgebaard in hun woning. Beelden van uitzending Al Jazeera.

Een dag nadat de Braziliaanse regering grootschalige houtkap in het Amazonegebied mogelijk maakte, begraaft het land één van haar beschermers van het woud. Afgelopen dinsdag gebeurde wat Ze Claudio eerder al had aangekondigd; zijn eigen dood. Op een verlaten landweg openden onbekende schutters het vuur op hem en zijn vrouw Maria.

"Vandaag kan ik hier tegen jullie praten en volgende maand kunnen jullie het nieuws krijgen dat ik ben verdwenen", zei Ze Claudio, voluit José Cláudio Ribeiro da Silva geheten, ruim een half jaar geleden. "Ik zal het woud tegen elke prijs beschermen. Daarom kan ik elk moment een kogel door mijn hoofd krijgen. Omdat ik houthakkers en houtskoolproducenten aanklaag, vinden zij dat ik niet mag bestaan."

Bij de bescheiden woning van Ze Claudio verzamelden zich vanmorgen ongeveer 400 familieleden, vrienden en milieuactivisten. Veel pers was er niet. Wel Gabriel Elizondo, een journalist van de Arabische nieuwszender Al Jazeera. Hij ziet hoe de emoties hoog oplopen als de kisten van Ze Claudio en Maria voor het laatst dichtgaan.

De begrafenisstoet begint, door de stoffige straten van het stadje Marabá, onder een ongenadige zon. Langs de kant van de weg geen bemoedigende woorden of leuzen. Beschermers van het Amazonewoud zijn ook vandaag in de minderheid.

Milieuactivisten die het in Brazilie opnemen tegen de onderwereld van illegale exploitatie van het regenwoud, lopen groot gevaar. Tenminste 260 personen zouden op een dodenlijst staan omdat zij zich tegen de houtkap in het Amazonewoud keren, zo bleek uit een rapport uit 2008. Ook Ze Claudio stond op die lijst. Hij ontving doodsbedreigingen, maar kreeg geen politiebescherming.

Ze Claudio is niet de eerste activist die zijn strijd voor het regenwoud met de dood moet bekopen. Het meest bekende slachtoffer was Chico Mendes in 1988. Ook de dood van de Amerikaanse non Dorothy Stang in 2005 haalde de internationale pers. Minder bekend zijn de 1200 mensen die volgens mensenrechtenorganisaties de afgelopen twintig jaar zijn vermoord vanwege een conflict met grootgrondbezitters.

Na het nieuws over de dood van Ze Claudio beloofde de Braziliaanse president Dilma Rouseff een grondig onderzoek door de federale politie. Maar die federale politie heeft helemaal geen zeggenschap in deze regio, zegt een omstander tegen Elizondo. Anderen melden dat een probleem als Ze Claudio voor ongeveer 3000 dollar wordt opgelost. En dat er vijftien kogels op het tweetal zijn afgevuurd.

De zus van Ze Claudio vraagt om gerechtigheid, geen straffeloosheid. "Om mijn broer zo te zien", zegt ze tegen Elizondo, "in de modder, vol kogels, zijn oor afgesneden, het is het ergste dat je kunt zien."
 
Mensen vroegen Ze Claudio wel eens of hij bang was. "Ja, ik ben ook maar een mens", zei hij. "Natuurlijk ben ik bang. Maar angst legt mij het zwijgen niet op. Zolang ik de kracht heb te lopen, zal ik iedereen die het regenwoud schaadt aanklagen."

Op de begraafplaats klinkt het Braziliaanse volkslied. Voordat de kisten de graven in zakken, gaan de deksels nog eenmaal open voor een laatste groet.

Waarnemingen ter plaatse zijn afkomstig van Al Jazeera-correspondent Gabriel Elizondo die via Twitter verslag deed van de uitvaart.

Lees verder na de advertentie
Ontbossing in de staat Para waar activist Ze Claudio werd vermoord. © afp

Deel dit artikel